अध्याय 129

129.1

लोमश उवाच
अस्मिन्किल स्वयं राजन्निष्टवान्वै प्रजापतिः
सत्रमिष्टीकृतं नाम पुरा वर्षसहस्रिकम्

अम्बरीषश्च नाभाग इष्टवान्यमुनामनु
यज्ञैश्च तपसा चैव परां सिद्धिमवाप सः

देशो नाहुषयज्ञानामयं पुण्यतमो नृप
यत्रेष्ट्वा दश पद्मानि सदस्येभ्यो निसृष्टवान्

सार्वभौमस्य कौन्तेय ययातेरमितौजसः
स्पर्धमानस्य शक्रेण पश्येदं यज्ञवास्त्विह

पश्य नानाविधाकारैरग्निभिर्निचितां महीम्
मज्जन्तीमिव चाक्रान्तां ययातेर्यज्ञकर्मभिः

एषा शम्येकपत्रा सा शरकं चैतदुत्तमम्
पश्य रामह्रदानेतान्पश्य नारायणाश्रमम्

एतदार्चीकपुत्रस्य योगैर्विचरतो महीम्
अपसर्पणं महीपाल रौप्यायाममितौजसः

अत्रानुवंशं पठतः शृणु मे कुरुनन्दन
उलूखलैराभरणैः पिशाची यदभाषत

युगंधरे दधि प्राश्य उषित्वा चाच्युतस्थले
तद्वद्भूतिलये स्नात्वा सपुत्रा वस्तुमिच्छसि

एकरात्रमुषित्वेह द्वितीयं यदि वत्स्यसि
एतद्वै ते दिवा वृत्तं रात्रौ वृत्तमतोऽन्यथा

अत्राद्याहो निवत्स्यामः क्षपां भरतसत्तम
द्वारमेतद्धि कौन्तेय कुरुक्षेत्रस्य भारत

अत्रैव नाहुषो राजा राजन्क्रतुभिरिष्टवान्
ययातिर्बहुरत्नाढ्यैर्यत्रेन्द्रो मुदमभ्यगात्

एतत्प्लक्षावतरणं यमुनातीर्थमुच्यते
एतद्वै नाकपृष्ठस्य द्वारमाहुर्मनीषिणः

अत्र सारस्वतैर्यज्ञैरीजानाः परमर्षयः
यूपोलूखलिनस्तात गच्छन्त्यवभृथाप्लवम्

अत्रैव भरतो राजा मेध्यमश्वमवासृजत्
असकृत्कृष्णसारङ्गं धर्मेणावाप्य मेदिनीम्

अत्रैव पुरुषव्याघ्र मरुत्तः सत्रमुत्तमम्
आस्ते देवर्षिमुख्येन संवर्तेनाभिपालितः

अत्रोपस्पृश्य राजेन्द्र सर्वाँल्लोकान्प्रपश्यति
पूयते दुष्कृताच्चैव समुपस्पृश्य भारत

वैशंपायन उवाच
तत्र सभ्रातृकः स्नात्वा स्तूयमानो महर्षिभिः
लोमशं पाण्डवश्रेष्ठ इदं वचनमब्रवीत्

सर्वाँल्लोकान्प्रपश्यामि तपसा सत्यविक्रम
इहस्थः पाण्डवश्रेष्ठं पश्यामि श्वेतवाहनम्

लोमश उवाच
एवमेतन्महाबाहो पश्यन्ति परमर्षयः
सरस्वतीमिमां पुण्यां पश्यैकशरणावृताम्

यत्र स्नात्वा नरश्रेष्ठ धूतपाप्मा भविष्यति
इह सारस्वतैर्यज्ञैरिष्टवन्तः सुरर्षयः
ऋषयश्चैव कौन्तेय तथा राजर्षयोऽपि च

वेदी प्रजापतेरेषा समन्तात्पञ्चयोजना
कुरोर्वै यज्ञशीलस्य क्षेत्रमेतन्महात्मनः