Sarga 86
86.1
तदा वृत्रवधं सर्वमखिलेन स लक्ष्मणः ।
कथयित्वा नरश्रेष्ठः कथाशेषं प्रचक्रमे ।। ७.८६.१ ॥
Tada vritravadham sarvamakhilena sa lakshmanah
Kathayitva narashreshthah kathashesham prachakrame
86.2
ततो हते महावीर्ये वृत्रे देवभयङ्करे ।
ब्रह्महत्यावृतः शक्रः सञ्ज्ञां लेभे न वृत्रहा ।। ७.८६.२ ॥
Tato hate mahavirye vritre devabhayankare
Brahmahatyavritah shakrah sangyam lebhe na vritraha
86.3
सो ऽन्तमाश्रित्य लोकानां नष्टसञ्ज्ञो विचेतनः ।
कालं तत्रावसत्कञ्चिद्वेष्टमान इवोरगः ।। ७.८६.३ ॥
So ntamashritya lokanam nashtasangyo vichetanah
Kalam tatravasatkanchidveshtamana ivoragah
86.4
अथ नष्टे सहस्राक्षे उद्विग्नमभवज्जगत् ।
भूमिश्च ध्वस्तसङ्काशा निःस्नेहा शुष्ककानना ।। ७.८६.४ ॥
Atha nashte sahasrakshe udvignamabhavajjagat
Bhumishcha dhvastasankasha nihsneha shushkakanana
86.5
निःस्रोतसश्च ते सर्वे तु ह्रदाश्च सरितस्तथा ।
सङ्क्षोभश्चैव सत्त्वानामनावृष्टिकृतो ऽभवत् ।। ७.८६.५ ॥
Nihsrotasashcha te sarve tu hradashcha saritastatha
Sankshobhashchaiva sattvanamanavrishtikrito bhavat
86.6
क्षीयमाणे तु लोके ऽस्मिन्सम्भ्रान्तमनसः सुराः ।
यदुक्तं विष्णुना पूर्वं तं यज्ञं समुपानयन् ।। ७.८६.६ ॥
Kshiyamane tu loke sminsambhrantamanasah surah
Yaduktam vishnuna purvam tam yagyam samupanayan
86.7
ततः सर्वे सुरगणाः सोपाध्यायाः सहर्षिभिः ।
तं देशं समुपाजग्मुर्यत्रेन्द्रो भयमोहितः ।। ७.८६.७ ॥
Tatah sarve suraganah sopadhyayah saharshibhih
Tam desham samupajagmuryatrendro bhayamohitah
86.8
ते तु दृष्ट्वा सहस्राक्षमावृतं ब्रह्महत्यया ।
तं पुरस्कृत्य देवेशमश्वमेधमुपाक्रमन् ।। ७.८६.८ ॥
Te tu drishtva sahasrakshamavritam brahmahatyaya
Tam puraskritya deveshamashvamedhamupakraman
86.9
ततो ऽश्वमेधः सुमहान्महेन्द्रस्य महात्मनः ।
ववृधे ब्रह्महत्ययाः पावनार्थं नरेश्वर ।। ७.८६.९ ॥
Tato shvamedhah sumahanmahendrasya mahatmanah
Vavridhe brahmahatyayah pavanartham nareshvara
86.10
ततो यज्ञे समाप्ते तु ब्रह्महत्या महात्मनः ।
अभिगम्याब्रवीद्वाक्यं क्व मे स्थानं विधास्यथ ।। ७.८६.१० ॥
Tato yagye samapte tu brahmahatya mahatmanah
Abhigamyabravidvakyam kva me sthanam vidhasyatha
86.11
ते तामूचुस्तदा देवास्तुष्टाः प्रीतिसमन्विताः ।
चतुर्धा विभजात्मानमात्मनैव दुरासदे ।। ७.८६.११ ॥
Te tamuchustada devastushtah pritisamanvitah
Chaturdha vibhajatmanamatmanaiva durasade
86.12
देवानां भाषितं श्रुत्वा ब्रह्महत्या महात्मनाम् ।
सन्निधौ स्थानमन्यत्र वरयामास दुर्वसा ।। ७.८६.१२ ॥
Devanam bhashitam shrutva brahmahatya mahatmanam
Sannidhau sthanamanyatra varayamasa durvasa
86.13
एकेनांशेन वत्स्यामि पूर्णोदासु नदीषु वै ।
चतुरो वार्षिकान्मासान्दर्पघ्नी कामवारिणी ।। ७.८६.१३ ॥
Ekenanshena vatsyami purnodasu nadishu vai
Chaturo varshikanmasandarpaghni kamavarini
86.14
भूम्यामहं सर्वकालमेकेनांशेन सर्वदा ।
वसिष्यामि न सन्देहः सत्येनैतद्ब्रवीमि वः ।। ७.८६.१४ ॥
Bhumyamaham sarvakalamekenanshena sarvada
Vasishyami na sandehah satyenaitadbravimi vah
86.15
यो ऽयमंशस्तृतीयो मे स्त्रीषु यौवनशालिषु ।
त्रिरात्रं दर्पपूर्णासु वशिष्ये दर्पघातिनी ।। ७.८६.१५ ॥
Yo yamanshastritiyo me strishu yauvanashalishu
Triratram darpapurnasu vashishye darpaghatini
86.16
हन्तारो ब्राह्मणान्ये तु मृषापूर्वमदूषकान् ।
तांश्चतुर्थेन भागेन संश्रयिष्ये सुरर्षभाः ।। ७.८६.१६ ॥
Hantaro brahmananye tu mrishapurvamadushakan
Tanshchaturthena bhagena sanshrayishye surarshabhah
86.17
प्रत्यूचुस्तां ततो देवा यथा वदसि दुर्वसे ।
तथा भवतु तत्सर्वं साधयस्व यदीप्सितम् ।। ७.८६.१७ ॥
Pratyuchustam tato deva yatha vadasi durvase
Tatha bhavatu tatsarvam sadhayasva yadipsitam
86.18
ततः प्रीत्या ऽन्विता देवाः सहस्राक्षं ववन्दिरे ।
विज्वरः स च पूतात्मा वासवः समपद्यत ।। ७.८६.१८ ॥
Tatah pritya nvita devah sahasraksham vavandire
Vijvarah sa cha putatma vasavah samapadyata
86.19
प्रशान्तं च जगत्सर्वं सहस्राक्षे प्रतिष्ठिते ।
यज्ञं चाद्भुतसङ्काशं तदा शक्रो ऽभ्यपूजयत् ।। ७.८६.१९ ॥
Prashantam cha jagatsarvam sahasrakshe pratishthite
Yagyam chadbhutasankasham tada shakro bhyapujayat
86.20
ईदृशो ह्यश्वमेधस्य प्रसादो रघुनन्दन ।
यजस्व सुमहाभाग हयमेधेन पार्थिव ।। ७.८६.२० ॥
Idrisho hyashvamedhasya prasado raghunandana
Yajasva sumahabhaga hayamedhena parthiva
86.21
इति लक्ष्मणवाक्यमुत्तमं नृपतिरतीव मनोहरं महात्मा ।
परितोषमवाप हृष्टचेता निशमय्येन्द्रसमानविक्रमौजाः ।। ७.८६.२१ ।।
Iti lakshmanavakyamuttamam nripatirativa manoharam mahatma
Paritoshamavapa hrishtacheta nishamayyendrasamanavikramaujah