UtshovSarga 79
79.1
तदद्भुततमं वाक्यं श्रुत्वागस्त्यस्य राघवः ।
गौरवाद्विस्मयाच्चैव पुनः प्रष्टुं प्रचक्रमे ।। ७.७९.१ ॥
Tadadbhutatamam vakyam shrutvagastyasya raghavah
Gauravadvismayachchaiva punah prashtum prachakrame
79.2
भगवंस्तद्वनं घोरं तपस्तप्यति यत्र सः ।
श्वेतो वैदर्भको राजा कथं स्यादमृगद्विजम् ।। ७.७९.२ ॥
Bhagavanstadvanam ghoram tapastapyati yatra sah
Shveto vaidarbhako raja katham syadamrigadvijam
79.3
तद्वनं स कथ राजा शून्यं मनुजवर्जितम् ।
तपश्चर्तुं प्रविष्टः स श्रोतुमिच्छामि तत्त्वतः ।। ७.७९.३ ॥
Tadvanam sa katha raja shunyam manujavarjitam
Tapashchartum pravishtah sa shrotumichchhami tattvatah
79.4
रामस्य वचनं श्रुत्वा कौतूहलसमन्वितम् ।
वाक्यं परमतेजस्वी वक्तुमेवोपचक्रमे ।। ७.७९.४ ॥
Ramasya vachanam shrutva kautuhalasamanvitam
Vakyam paramatejasvi vaktumevopachakrame
79.5
पुरा कृतयुगे राम मनुर्दण्डधरः प्रभुः ।
तस्य पुत्रो महानासीदिक्ष्वाकुः कुलनन्दनः ।। ७.७९.५ ॥
Pura kritayuge rama manurdandadharah prabhuh
Tasya putro mahanasidikshvakuh kulanandanah
79.6
तं पुत्रं पूर्वंकं राज्ये निक्षिप्य भुवि दुर्जयम् ।
पृथिव्यां राजवंशानां भव कर्तेत्युवाच ह ।। ७.७९.६ ॥
Tam putram purvankam rajye nikshipya bhuvi durjayam
Prithivyam rajavanshanam bhava kartetyuvacha ha
79.7
तथैवेति प्रतिज्ञातं पितुः पुत्रेण राघव ।
ततः परमसन्तुष्टो मनुः पुत्रमुवाच ह ।। ७.७९.७ ॥
Tathaiveti pratigyatam pituh putrena raghava
Tatah paramasantushto manuh putramuvacha ha
79.8
प्रीतो ऽस्मि परमोदार त्वं कर्ता ऽसि न संशयः ।
दण्डेन च प्रजा रक्ष मा च दण्डमकारणे ।। ७.७९.८ ॥
Prito smi paramodara tvam karta si na sanshayah
Dandena cha praja raksha ma cha dandamakarane
79.9
अपराधिषु यो दण्डः पात्यते मानवेषु वै ।
स दण्डो विधिवन्मुक्तः स्वर्गं नयति पार्थिवम् ।। ७.७९.९ ॥
Aparadhishu yo dandah patyate manaveshu vai
Sa dando vidhivanmuktah svargam nayati parthivam
79.10
तस्माद्दण्डे महाबाहो यत्नवान्भव पुत्रक ।
धर्मो हि परमो लोके कुर्वतस्ते भविष्यति ।। ७.७९.१० ॥
Tasmaddande mahabaho yatnavanbhava putraka
Dharmo hi paramo loke kurvataste bhavishyati
79.11
इति तं बहु सन्दिश्य मनुः पुत्रं समाधिना ।
जगाम त्रिदिवं हृष्टो ब्रह्मलोकं सनातनम् ।। ७.७९.११ ॥
Iti tam bahu sandishya manuh putram samadhina
Jagama tridivam hrishto brahmalokam sanatanam
79.12
प्रयाते त्रिदिवं तस्मिन्निक्ष्वाकुरमितप्रभः ।
जनयिष्ये कथं पुत्रानिति चिन्तापरो ऽभवत् ।। ७.७९.१२ ॥
Prayate tridivam tasminnikshvakuramitaprabhah
Janayishye katham putraniti chintaparo bhavat
79.13
कर्मभिर्बहुरूपैश्च तैस्तैर्मनुसुतस्सुतान् ।
जनयामास धर्मात्मा शतं देवसुतोपमान् ।। ७.७९.१३ ॥
Karmabhirbahurupaishcha taistairmanusutassutan
Janayamasa dharmatma shatam devasutopaman
79.14
तेषामवरजस्तात सर्वेषां रघुनन्दन ।
मूढश्चाकृतविद्यश्च न शुश्रूषति पूर्वजान् ।। ७.७९.१४ ॥
Teshamavarajastata sarvesham raghunandana
Mudhashchakritavidyashcha na shushrushati purvajan
79.15
नाम तस्य च दण्डेति पिता चक्रे ऽल्पमेधसः ।
अवश्यं दण्डपतनं शरीरे ऽस्य भविष्यति ।। ७.७९.१५ ॥
Nama tasya cha dandeti pita chakre lpamedhasah
Avashyam dandapatanam sharire sya bhavishyati
79.16
अपश्यमानस्तं देशं घोरं पुत्रस्य राघव ।
विन्ध्यशैवलयोर्मध्ये राज्यं प्रादादरिन्दम ।। ७.७९.१६ ॥
Apashyamanastam desham ghoram putrasya raghava
Vindhyashaivalayormadhye rajyam pradadarindama
79.17
स दण्डस्तत्र राजाभूद्रम्ये पर्वतरोधसि ।
पुरं चाप्रतिमं राम न्यवेशयदनुत्तमम् ।। ७.७९.१७ ॥
Sa dandastatra rajabhudramye parvatarodhasi
Puram chapratimam rama nyaveshayadanuttamam
79.18
पुरस्य चाकरोन्नाम मधुमन्तमिति प्रभो ।
पुरोहितं तूशनसं वरयामास सुव्रतम् ।। ७.७९.१८ ॥
Purasya chakaronnama madhumantamiti prabho
Purohitam tushanasam varayamasa suvratam
79.19
एवं स राजा तद्राज्यमकरोत्सपुरोहितः ।
प्रहृष्टमनुजाकीर्णं देवराजं यथा वृषा ।। ७.७९.१९ ॥
Evam sa raja tadrajyamakarotsapurohitah
Prahrishtamanujakirnam devarajam yatha vrisha
79.20
ततः स राजा मनुजेन्द्रपुत्रः सार्धं च तेनोशनसा तदानीम् ।
चकार राज्यं सुमहान्महात्मा शक्रो दिवीवोशनसा समेतः ।। ७.७९.२० ।।
Tatah sa raja manujendraputrah sardham cha tenoshanasa tadanim
Chakara rajyam sumahanmahatma shakro divivoshanasa sametah