UtshovSarga 17
17.1
ततः कुमुदषण्डाभो निर्मलम् निर्मलोदयः ।
प्रजगाम नभश्चन्द्रो हंसो नीलमिवोदकम् ।। ५-१७- १।।
Tatah kumudashandabho nirmalam nirmalodayah
Prajagama nabhashchandro hanso nilamivodakam, 5-17- 1
17.2
साचिव्यमिव कुर्वन् स प्रभया निर्मलप्रभः ।
चन्द्रमा रश्मभिः शीतैः सिषेवे पवनात्मजम् ।। ५-१७-२।।
Sachivyamiva kurvan sa prabhaya nirmalaprabhah
Chandrama rashmabhih shitaih sisheve pavanatmajam
17.3
स ददर्श ततः सीताम् पूर्णचन्द्रनिभाननाम् ।
शोकभारैरिव न्यस्तां भारैर्नावमिवाम्भसि ।। ५-१७-३।।
Sa dadarsha tatah sitam purnachandranibhananam
Shokabharairiva nyastam bharairnavamivambhasi
17.4
दिदृक्षमाणो वैदेहीम् हनुमान् मारुतात्मजः ।
स ददर्शाविदूरस्था राक्षसीर्घोरदर्शनाः ।। ५-१७-४।।
Didrikshamano vaidehim hanuman marutatmajah
Sa dadarshavidurastha rakshasirghoradarshanah
17.5
एकाक्षीमेककर्णाम् च कर्णप्रावरणाम् तथा ।
अकर्णाम् शङ्कुकर्णाम् च मस्तकोच्छ्वासनासिकाम् ।। ५-१७-५।।
Ekakshimekakarnam cha karnapravaranam tatha
Akarnam shankukarnam cha mastakochchhvasanasikam
17.6
अतिकायोत्तमाङ्गीं च तनुदीर्घशिरोधराम् ।
ध्वस्तकेशीम् तथाकेशीम् केशकम्बलधारिणीम् ।। ५-१७-६।।
Atikayottamangim cha tanudirghashirodharam
Dhvastakeshim tathakeshim keshakambaladharinim
17.7
लम्बकर्णललाटाम् च लम्बोदरपयोधराम् ।
लम्बोष्ठीं चुबुकोष्ठीं च लम्बास्याम् लम्बजानुकाम् ।। ५-१७-७।।
Lambakarnalalatam cha lambodarapayodharam
Lamboshthim chubukoshthim cha lambasyam lambajanukam
17.8
ह्रस्वाम् दीर्घाम् च कुब्जाम् विकटाम् वामनां तथा ।
करालाम् भुग्नवक्त्राम् च पिङ्गाक्षीम् विकृताननाम् ।। ५-१७-८।।
Hrasvam dirgham cha kubjam vikatam vamanam tatha
Karalam bhugnavaktram cha pingakshim vikritananam
17.9
विकृताः पिङ्गलाः कालीः क्रोधनाः कलहप्रियाः ।
कालायसमहाशूलकूटमुद्गधारिणीः ।। ५-१७-९।।
Vikritah pingalah kalih krodhanah kalahapriyah
Kalayasamahashulakutamudgadharinih
17.10
वराहमृगशार्दूलमहिषाजशिवामुखीः ।
गजोष्ट्र हयपादीश्च निखातशिरसोपराः ।। ५-१७-१०।।
Varahamrigashardulamahishajashivamukhih
Gajoshtra hayapadishcha nikhatashirasoparah
17.11
एकहस्तैकपादाश्च खरकर्ण्यश्वकर्णिकाः ।
गोकर्णीर्हस्तिकर्णीईश्च हरिकर्णीस्तथापराः ।। ५-१७-११।।
Ekahastaikapadashcha kharakarnyashvakarnikah
Gokarnirhastikarniishcha harikarnistathaparah
17.12
अतिनासाश्च तिर्यङ्नासा अनासिकाः ।
गजनन्निभनासाश्च ललाटोच्च्वासनासिकाः ।। ५-१७-१२।।
Atinasashcha tiryannasa anasikah
Gajanannibhanasashcha lalatochchvasanasikah
17.13
हस्तिपादा महापादा गोपादाः पादचूळिकाः ।
अतिमात्रशिरोग्रीवा अतिमात्रकुचोदरीः ।। ५-१७-१३।।
Hastipada mahapada gopadah padachulikah
Atimatrashirogriva atimatrakuchodarih
17.14
अतिमात्रस्यनेत्राश्च दीर्घजिह्वानखास्तथा ।
अजामुखीर्हस्तिमुखीर्गोमुखाः सूकरीमुखीः ।। ५-१७-१४।।
Atimatrasyanetrashcha dirghajihvanakhastatha
Ajamukhirhastimukhirgomukhah sukarimukhih
17.15
हयोष्ट्रखरवक्त्राश्च राक्षसीर्घोरदर्शनाः ।
शूलमुद्गरहस्ताश्च क्रोधनाः कलहप्रियाः ।। ५-१७-१५।।
Hayoshtrakharavaktrashcha rakshasirghoradarshanah
Shulamudgarahastashcha krodhanah kalahapriyah
17.16
कराळा धूम्रकेशीश्च राक्षसीर्विकृताननाः ।
पिबन्तीः सततं पानं सदा मां ससुराप्रियाः ।। ५-१७-१६।।
Karala dhumrakeshishcha rakshasirvikritananah
Pibantih satatam panam sada mam sasurapriyah
17.17
मांसशोणितदिग्धाङ्गीर्मांसशोणितभोजनाः ।
ता ददर्श कपिश्रेष्ठो रोमहर्षणदर्शनाः ।। ५-१७-१७।।
Mansashonitadigdhangirmansashonitabhojanah
Ta dadarsha kapishreshtho romaharshanadarshanah
17.18
स्कन्धवन्तमुपासीनाः परिवार्य वनस्पतिम् ।
तस्याधस्ताच्च ताम् देवीम् राजपुत्रीमनिन्दिताम् ।। ५-१७-१८।।
Skandhavantamupasinah parivarya vanaspatim
Tasyadhastachcha tam devim rajaputrimaninditam
17.19
लक्षयामास लक्ष्मीवान् हनुमान् जन्कात्मजाम् ।
निष्प्रभाम् षोकसन्तप्ताम् मलसम्कुलमूर्धजाम् ।। ५-१७-१९।।
Lakshayamasa lakshmivan hanuman jankatmajam
Nishprabham shokasantaptam malasamkulamurdhajam
17.20
क्षीणपुण्याम् च्युताम् भूमौ ताराम् निपतितामिव ।
चारित्रव्यपदेशाड्यां भर्तृदर्शनदुर्गताम् ।। ५-१७-२०।।
Kshinapunyam chyutam bhumau taram nipatitamiva
Charitravyapadeshadyam bhartridarshanadurgatam
17.21
भूषणैरुत्तमोर्हीनाम् भर्तृवात्सल्यभूषणाम् ।
राक्षसाधिपसम्रुद्धाम् बन्धुभिश्च विना कृताम् ।। ५-१७-२१।।
Bhushanairuttamorhinam bhartrivatsalyabhushanam
Rakshasadhipasamruddham bandhubhishcha vina kritam
17.22
वियूथाम् सिम्हसम्रुद्धाम् बद्धाम् गजवधूमिव ।
चन्द्ररेखाम् पयोदान्ते शारदाब्रैरिवावृताम् ।। ५-१७-२२।।
Viyutham simhasamruddham baddham gajavadhumiva
Chandrarekham payodante sharadabrairivavritam
17.23
क्लिष्टरूपामसंस्पर्शादयुक्तामिव वल्लकीम् ।
स ताम् भर्तवशे युक्तामयुक्ताम् राक्षसीवशे ।। ५-१७-२३।।
Klishtarupamasansparshadayuktamiva vallakim
Sa tam bhartavashe yuktamayuktam rakshasivashe
17.24
अशोकवनिकामध्ये शोकसागरमाप्लुताम् ।
ताभिः परिवृताम् तत्र सग्रहामिव रोहिणीम् ।। ५-१७-२४।।
Ashokavanikamadhye shokasagaramaplutam
Tabhih parivritam tatra sagrahamiva rohinim
17.25
ददर्श हनुमान् देवीम् लतामकुसुमामिव ।
सा मलेन च दिग्धाङ्गीवपुषा चाप्यलंकृता ।। ५-१७-२५।।
Dadarsha hanuman devim latamakusumamiva
Sa malena cha digdhangivapusha chapyalankrita
17.26
मृणाली पङ्कदिग्धेव विभाति च न भाति च ।
मलिनेन तु वस्त्रेण परिक्लिष्टेन भामिनीम् ।। ५-१७-२६।।
Mrinali pankadigdheva vibhati cha na bhati cha
Malinena tu vastrena pariklishtena bhaminim
17.27
संवृताम् मृगशाबाक्षीं ददर्श हनुमान् कपिः ।
ताम् देवीं दीनवदनामदीनां भर्तृतेजसा ।। ५-१७-२७।।
Sanvritam mrigashabakshim dadarsha hanuman kapih
Tam devim dinavadanamadinam bhartritejasa
17.28
रक्षिताम् स्वेन शीलेन सीतामसितलोचनाम् ।
ताम् दृष्ट्वा हनुमान् सीताम् मृगशाबनिभेक्षणाम् ।मृगकन्यामिव त्रस्ताम् वीक्षमाणाम् समन्ततः ।। ५-१७-२८।।
Rakshitam svena shilena sitamasitalochanam
Tam drishtva hanuman sitam mrigashabanibhekshanam, mrigakanyamiva trastam vikshamanam samantatah
17.29
दहन्तीमिव निःश्वासैर्वृक्षान् पल्लवधारिणः ।
सम्घातमिव शोकानाम् दुःखस्योर्मिमिवोथिताम् ।। ५-१७-२९।।
Dahantimiva nihshvasairvrikshan pallavadharinah
Samghatamiva shokanam duhkhasyormimivothitam
17.30
ताम् क्षमां सुविभक्ताङ्गीं विनाभरणशोभिनीम् ।
प्रहर्षमतुलम् लेभे मारुतिः प्रेक्ष्य मैथिलीम् ।। ५-१७-३०।।
Tam kshamam suvibhaktangim vinabharanashobhinim
Praharshamatulam lebhe marutih prekshya maithilim
17.31
हर्षजानि च सोऽश्रूणि ताम् दृष्ट्वा मदिरेक्षणाम् ।
मुमुचे हनुमांस्तत्र नमश्चक्रे च राघवम् ।। ५-१७-३१।।
Harshajani cha soshruni tam drishtva madirekshanam
Mumuche hanumanstatra namashchakre cha raghavam
17.32
नमस्कृत्वा रामाय लक्ष्मणाय च वीर्यवान् ।
सीतादर्शनसम्हृष्टो हनुमान् सम्वृतोऽभवत् ।। ५-१७-३२
Namaskritva ramaya lakshmanaya cha viryavan
Sitadarshanasamhrishto hanuman samvritobhavat, 5-17-32