UtshovSarga 52
52.1
तम् दृष्ट्वा परम प्रीतो विश्वामित्रो महाबलः ।
प्रणतो विनयात् वीरो वसिष्ठम् जपताम् वरम् ॥१-५२-१॥
Tam drishtva parama prito vishvamitro mahabalah
Pranato vinayat viro vasishtham japatam varam
52.2
स्वागतम् तव च इति उक्तो वसिष्ठेन महात्मना ।
आसनम् च अस्य भगवान् वसिष्ठो व्यादिदेश ह ॥१-५२-२॥
Svagatam tava cha iti ukto vasishthena mahatmana
Asanam cha asya bhagavan vasishtho vyadidesha ha
52.3
उपविष्टाय च तदा विश्वामित्राय धीमते ।
यथा न्यायम् मुनि वरः फल मूलम् उपाहरत् ॥१-५२-३॥
Upavishtaya cha tada vishvamitraya dhimate
Yatha nyayam muni varah phala mulam upaharat
52.4
प्रतिगृह्य तु ताम् पूजाम् वसिष्ठात् राज सत्तमः ।
तपो अग्नि होत्र शिष्येषु कुशलम् पर्यपृच्छत ॥१-५२-४॥
Pratigrihya tu tam pujam vasishthat raja sattamah
Tapo agni hotra shishyeshu kushalam paryaprichchhata
52.5
विश्वामित्रो महातेजा वनस्पति गणे तथा ।
सर्वत्र कुशलम् च आह वसिष्ठो राज सत्तमम् ॥१-५२-५॥
Vishvamitro mahateja vanaspati gane tatha
Sarvatra kushalam cha aha vasishtho raja sattamam
52.6
सुख उपविष्टम् राजानम् विश्वामित्रम् महातपाः ।
पप्रच्छ जपताम् श्रेष्ठो वसिष्ठो ब्रह्मणः सुतः ॥१-५२-६॥
Sukha upavishtam rajanam vishvamitram mahatapah
Paprachchha japatam shreshtho vasishtho brahmanah sutah
52.7
कच्चित् ते कुशलम् राजन् कच्चित् धर्मेण रंजयन् ।
प्रजाः पालयसे राजन् राज वृत्तेन धार्मिक ॥१-५२-७॥
Kachchit te kushalam rajan kachchit dharmena ranjayan
Prajah palayase rajan raja vrittena dharmika
52.8
कच्चित् ते सुभृता भृत्याः कच्चित् तिष्ठन्ति शासने ।
कच्चित् ते विजिताः सर्वे रिपवो रिपु सूदन ॥१-५२-८॥
Kachchit te subhrita bhrityah kachchit tishthanti shasane
Kachchit te vijitah sarve ripavo ripu sudana
52.9
कच्चित् बले च कोशे च मित्रेषु च परंतप ।
कुशलम् ते नर व्याघ्र पुत्र पौत्रे तथा अनघ ॥१-५२-९॥
Kachchit bale cha koshe cha mitreshu cha parantapa
Kushalam te nara vyaghra putra pautre tatha anagha
52.10
सर्वत्र कुशलम् राजा वसिष्ठम् प्रत्युदाहरत् ।
विश्वामित्रो महातेजा वसिष्ठम् विनय अन्वितम् ॥१-५२-१०॥
Sarvatra kushalam raja vasishtham pratyudaharat
Vishvamitro mahateja vasishtham vinaya anvitam
52.11
कृत्वा तौ सुचिरम् कालम् धर्मिष्ठौ ताः कथाः तदा ।
मुदा परमया युक्तौ प्रीयेताम् तौ परस्परम् ॥१-५२-११॥
Kritva tau suchiram kalam dharmishthau tah kathah tada
Muda paramaya yuktau priyetam tau parasparam
52.12
ततो वसिष्ठो भगवान् कथा अन्ते रघुनंदन ।
विश्वामित्रम् इदम् वाक्यम् उवाच प्रहसन् इव ॥१-५२-१२॥
Tato vasishtho bhagavan katha ante raghunandana
Vishvamitram idam vakyam uvacha prahasan iva
52.13
आतिथ्यम् कर्तुम् इच्छामि बलस्य अस्य महाबल ।
तव च एव अप्रमेयस्य यथा अर्हम् संप्रतीच्छ मे ॥१-५२-१३॥
Atithyam kartum ichchhami balasya asya mahabala
Tava cha eva aprameyasya yatha arham sampratichchha me
52.14
सत्क्रियाम् तु भवान् एताम् प्रतीच्छतु मया कृताम् ।
राजन् त्वम् अतिथि श्रेष्ठः पूजनीयः प्रयत्नतः ॥१-५२-१४॥
Satkriyam tu bhavan etam pratichchhatu maya kritam
Rajan tvam atithi shreshthah pujaniyah prayatnatah
52.15
एवम् उक्तो वसिष्ठेन विश्वामित्रो महामतिः ।
कृतम् इति अब्रवीत् राजा पूजा वाक्येन मे त्वया ॥१-५२-१५॥
Evam ukto vasishthena vishvamitro mahamatih
Kritam iti abravit raja puja vakyena me tvaya
52.16
फल मूलेन भगवन् विद्यते यत् तव आश्रमे ।
पाद्येन आचमनीयेन भगवद् दर्शनेन च ॥१-५२-१६॥
Phala mulena bhagavan vidyate yat tava ashrame
Padyena achamaniyena bhagavad darshanena cha
52.17
सर्वथा च महाप्राज्ञ पूजा अर्हेण सुपूजितः ।
नमस्ते अस्तु गमिष्यामि मैत्रेण ईक्षस्व चक्षुषा ॥१-५२-१७॥
Sarvatha cha mahapragya puja arhena supujitah
Namaste astu gamishyami maitrena ikshasva chakshusha
52.18
एवम् ब्रुवन्तम् राजानम् वसिष्ठः पुनः एव हि ।
न्यमंत्रयत धर्मात्मा पुनः पुनः उदार धीः ॥१-५२-१८॥
Evam bruvantam rajanam vasishthah punah eva hi
Nyamantrayata dharmatma punah punah udara dhih
52.19
बाढम् इति एव गाधेयो वसिष्ठम् प्रत्युवाच ह ।
यथा प्रियम् भगवतः तथा अस्तु मुनि सत्तम ॥१-५२-१९॥
Badham iti eva gadheyo vasishtham pratyuvacha ha
Yatha priyam bhagavatah tatha astu muni sattama
52.20
एवम् उक्तः तथा तेन वसिष्ठो जपताम् वरः ।
आजुहाव ततः प्रीतः कल्माषीम् धूत कल्मषः ॥१-५२-२०॥
Evam uktah tatha tena vasishtho japatam varah
Ajuhava tatah pritah kalmashim dhuta kalmashah
52.21
एहि एहि शबले क्षिप्रम् शृणु च अपि वचो मम ।
सबलस्य अस्य राजर्षेः कर्तुम् व्यवसितो अस्मि अहम् ।भोजनेन महा अर्हेण सत्कारम् संविधत्स्व मे ॥१-५२-२१॥
Ehi ehi shabale kshipram shrinu cha api vacho mama
Sabalasya asya rajarsheh kartum vyavasito asmi aham, bhojanena maha arhena satkaram sanvidhatsva me
52.22
यस्य यस्य यथा कामम् षड् रसेषु अभिपूजितम् ।
तत् सर्वम् काम धुक् दिव्ये अभिवर्ष कृते मम ॥१-५२-२२॥
Yasya yasya yatha kamam shad raseshu abhipujitam
Tat sarvam kama dhuk divye abhivarsha krite mama
52.23
रसेन अन्नेन पानेन लेह्य चोष्येण संयुतम् ।
अन्नानाम् निचयम् सर्वम् सृजस्व शबले त्वर ॥१-५२-२३॥
Rasena annena panena lehya choshyena sanyutam
Annanam nichayam sarvam srijasva shabale tvara