Chapter 184
184.1
भीष्म उवाच
ततोऽहं निशि राजेन्द्र प्रणम्य शिरसा तदा
ब्राह्मणानां पितॄणां च देवतानां च सर्वशः
Bhishma uvacha
Tatoham nishi rajendra pranamya shirasa tada
Brahmananam pitrinam cha devatanam cha sarvashah
184.2
नक्तंचराणां भूतानां रजन्याश्च विशां पते
शयनं प्राप्य रहिते मनसा समचिन्तयम्
Naktancharanam bhutanam rajanyashcha visham pate
Shayanam prapya rahite manasa samachintayam
184.3
जामदग्न्येन मे युद्धमिदं परमदारुणम्
अहानि सुबहून्यद्य वर्तते सुमहात्ययम्
Jamadagnyena me yuddhamidam paramadarunam
Ahani subahunyadya vartate sumahatyayam
184.4
न च रामं महावीर्यं शक्नोमि रणमूर्धनि
विजेतुं समरे विप्रं जामदग्न्यं महाबलम्
Na cha ramam mahaviryam shaknomi ranamurdhani
Vijetum samare vipram jamadagnyam mahabalam
184.5
यदि शक्यो मया जेतुं जामदग्न्यः प्रतापवान्
दैवतानि प्रसन्नानि दर्शयन्तु निशां मम
Yadi shakyo maya jetum jamadagnyah pratapavan
Daivatani prasannani darshayantu nisham mama
184.6
ततोऽहं निशि राजेन्द्र प्रसुप्तः शरविक्षतः
दक्षिणेनैव पार्श्वेन प्रभातसमये इव
Tatoham nishi rajendra prasuptah sharavikshatah
Dakshinenaiva parshvena prabhatasamaye iva
184.7
ततोऽहं विप्रमुख्यैस्तैर्यैरस्मि पतितो रथात्
उत्थापितो धृतश्चैव मा भैरिति च सान्त्वितः
Tatoham vipramukhyaistairyairasmi patito rathat
Utthapito dhritashchaiva ma bhairiti cha santvitah
184.8
त एव मां महाराज स्वप्नदर्शनमेत्य वै
परिवार्याब्रुवन्वाक्यं तन्निबोध कुरूद्वह
Ta eva mam maharaja svapnadarshanametya vai
Parivaryabruvanvakyam tannibodha kurudvaha
184.9
उत्तिष्ठ मा भैर्गाङ्गेय भयं ते नास्ति किंचन
रक्षामहे नरव्याघ्र स्वशरीरं हि नो भवान्
Uttishtha ma bhairgangeya bhayam te nasti kinchana
Rakshamahe naravyaghra svashariram hi no bhavan
184.10
न त्वां रामो रणे जेता जामदग्न्यः कथंचन
त्वमेव समरे रामं विजेता भरतर्षभ
Na tvam ramo rane jeta jamadagnyah kathanchana
Tvameva samare ramam vijeta bharatarshabha
184.11
इदमस्त्रं सुदयितं प्रत्यभिज्ञास्यते भवान्
विदितं हि तवाप्येतत्पूर्वस्मिन्देहधारणे
Idamastram sudayitam pratyabhigyasyate bhavan
Viditam hi tavapyetatpurvasmindehadharane
184.12
प्राजापत्यं विश्वकृतं प्रस्वापं नाम भारत
न हीदं वेद रामोऽपि पृथिव्यां वा पुमान्क्वचित्
Prajapatyam vishvakritam prasvapam nama bharata
Na hidam veda ramopi prithivyam va pumankvachit
184.13
तत्स्मरस्व महाबाहो भृशं संयोजयस्व च
न च रामः क्षयं गन्ता तेनास्त्रेण नराधिप
Tatsmarasva mahabaho bhrisham sanyojayasva cha
Na cha ramah kshayam ganta tenastrena naradhipa
184.14
एनसा च न योगं त्वं प्राप्स्यसे जातु मानद
स्वप्स्यते जामदग्न्योऽसौ त्वद्बाणबलपीडितः
Enasa cha na yogam tvam prapsyase jatu manada
Svapsyate jamadagnyosau tvadbanabalapiditah
184.15
ततो जित्वा त्वमेवैनं पुनरुत्थापयिष्यसि
अस्त्रेण दयितेनाजौ भीष्म संबोधनेन वै
Tato jitva tvamevainam punarutthapayishyasi
Astrena dayitenajau bhishma sambodhanena vai
184.16
एवं कुरुष्व कौरव्य प्रभाते रथमास्थितः
प्रसुप्तं वा मृतं वापि तुल्यं मन्यामहे वयम्
Evam kurushva kauravya prabhate rathamasthitah
Prasuptam va mritam vapi tulyam manyamahe vayam
184.17
न च रामेण मर्तव्यं कदाचिदपि पार्थिव
ततः समुत्पन्नमिदं प्रस्वापं युज्यतामिति
Na cha ramena martavyam kadachidapi parthiva
Tatah samutpannamidam prasvapam yujyatamiti
184.18
इत्युक्त्वान्तर्हिता राजन्सर्व एव द्विजोत्तमाः
अष्टौ सदृशरूपास्ते सर्वे भास्वरमूर्तयः
Ityuktvantarhita rajansarva eva dvijottamah
Ashtau sadrisharupaste sarve bhasvaramurtayah