UtshovChapter 100
100.1
नारद उवाच
इदं रसातलं नाम सप्तमं पृथिवीतलम्
यत्रास्ते सुरभिर्माता गवाममृतसंभवा
Narada uvacha
Idam rasatalam nama saptamam prithivitalam
Yatraste surabhirmata gavamamritasambhava
100.2
क्षरन्ती सततं क्षीरं पृथिवीसारसंभवम्
षण्णां रसानां सारेण रसमेकमनुत्तमम्
Ksharanti satatam kshiram prithivisarasambhavam
Shannam rasanam sarena rasamekamanuttamam
100.3
अमृतेनाभितृप्तस्य सारमुद्गिरतः पुरा
पितामहस्य वदनादुदतिष्ठदनिन्दिता
Amritenabhitriptasya saramudgiratah pura
Pitamahasya vadanadudatishthadanindita
100.4
यस्याः क्षीरस्य धाराया निपतन्त्या महीतले
ह्रदः कृतः क्षीरनिधिः पवित्रं परमुत्तमम्
Yasyah kshirasya dharaya nipatantya mahitale
Hradah kritah kshiranidhih pavitram paramuttamam
100.5
पुष्पितस्येव फेनस्य पर्यन्तमनुवेष्टितम्
पिबन्तो निवसन्त्यत्र फेनपा मुनिसत्तमाः
Pushpitasyeva phenasya paryantamanuveshtitam
Pibanto nivasantyatra phenapa munisattamah
100.6
फेनपा नाम नाम्ना ते फेनाहाराश्च मातले
उग्रे तपसि वर्तन्ते येषां बिभ्यति देवताः
Phenapa nama namna te phenaharashcha matale
Ugre tapasi vartante yesham bibhyati devatah
100.7
अस्याश्चतस्रो धेन्वोऽन्या दिक्षु सर्वासु मातले
निवसन्ति दिशापाल्यो धारयन्त्यो दिशः स्मृताः
Asyashchatasro dhenvonya dikshu sarvasu matale
Nivasanti dishapalyo dharayantyo dishah smritah
100.8
पूर्वां दिशं धारयते सुरूपा नाम सौरभी
दक्षिणां हंसका नाम धारयत्यपरां दिशम्
Purvam disham dharayate surupa nama saurabhi
Dakshinam hansaka nama dharayatyaparam disham
100.9
पश्चिमा वारुणी दिक्च धार्यते वै सुभद्रया
महानुभावया नित्यं मातले विश्वरूपया
Pashchima varuni dikcha dharyate vai subhadraya
Mahanubhavaya nityam matale vishvarupaya
100.10
सर्वकामदुघा नाम धेनुर्धारयते दिशम्
उत्तरां मातले धर्म्यां तथैलविलसंज्ञिताम्
Sarvakamadugha nama dhenurdharayate disham
Uttaram matale dharmyam tathailavilasangyitam
100.11
आसां तु पयसा मिश्रं पयो निर्मथ्य सागरे
मन्थानं मन्दरं कृत्वा देवैरसुरसंहितैः
Asam tu payasa mishram payo nirmathya sagare
Manthanam mandaram kritva devairasurasanhitaih
100.12
उद्धृता वारुणी लक्ष्मीरमृतं चापि मातले
उच्चैःश्रवाश्चाश्वराजो मणिरत्नं च कौस्तुभम्
Uddhrita varuni lakshmiramritam chapi matale
Uchchaihshravashchashvarajo maniratnam cha kaustubham
100.13
सुधाहारेषु च सुधां स्वधाभोजिषु च स्वधाम्
अमृतं चामृताशेषु सुरभिः क्षरते पयः
Sudhahareshu cha sudham svadhabhojishu cha svadham
Amritam chamritasheshu surabhih ksharate payah
100.14
अत्र गाथा पुरा गीता रसातलनिवासिभिः
पौराणी श्रूयते लोके गीयते या मनीषिभिः
Atra gatha pura gita rasatalanivasibhih
Paurani shruyate loke giyate ya manishibhih
100.15
न नागलोके न स्वर्गे न विमाने त्रिविष्टपे
परिवासः सुखस्तादृग्रसातलतले यथा
Na nagaloke na svarge na vimane trivishtape
Parivasah sukhastadrigrasatalatale yatha