UtshovChapter 90
90.1
लोमश उवाच
धनंजयेन चाप्युक्तं यत्तच्छृणु युधिष्ठिर
युधिष्ठिरं भ्रातरं मे योजयेर्धर्म्यया श्रिया
Lomasha uvacha
Dhananjayena chapyuktam yattachchhrinu yudhishthira
Yudhishthiram bhrataram me yojayerdharmyaya shriya
90.2
त्वं हि धर्मान्परान्वेत्थ तपांसि च तपोधन
श्रीमतां चापि जानासि राज्ञां धर्मं सनातनम्
Tvam hi dharmanparanvettha tapansi cha tapodhana
Shrimatam chapi janasi ragyam dharmam sanatanam
90.3
स भवान्यत्परं वेद पावनं पुरुषान्प्रति
तेन संयोजयेथास्त्वं तीर्थपुण्येन पाण्डवम्
Sa bhavanyatparam veda pavanam purushanprati
Tena sanyojayethastvam tirthapunyena pandavam
90.4
यथा तीर्थानि गच्छेत गाश्च दद्यात्स पार्थिवः
तथा सर्वात्मना कार्यमिति मां विजयोऽब्रवीत्
Yatha tirthani gachchheta gashcha dadyatsa parthivah
Tatha sarvatmana karyamiti mam vijayobravit
90.5
भवता चानुगुप्तोऽसौ चरेत्तीर्थानि सर्वशः
रक्षोभ्यो रक्षितव्यश्च दुर्गेषु विषमेषु च
Bhavata chanuguptosau charettirthani sarvashah
Rakshobhyo rakshitavyashcha durgeshu vishameshu cha
90.6
दधीच इव देवेन्द्रं यथा चाप्यङ्गिरा रविम्
तथा रक्षस्व कौन्तेयं राक्षसेभ्यो द्विजोत्तम
Dadhicha iva devendram yatha chapyangira ravim
Tatha rakshasva kaunteyam rakshasebhyo dvijottama
90.7
यातुधाना हि बहवो राक्षसाः पर्वतोपमाः
त्वयाभिगुप्तान्कौन्तेयान्नातिवर्तेयुरन्तिकात्
Yatudhana hi bahavo rakshasah parvatopamah
Tvayabhiguptankaunteyannativarteyurantikat
90.8
सोऽहमिन्द्रस्य वचनान्नियोगादर्जुनस्य च
रक्षमाणो भयेभ्यस्त्वां चरिष्यामि त्वया सह
Sohamindrasya vachananniyogadarjunasya cha
Rakshamano bhayebhyastvam charishyami tvaya saha
90.9
द्विस्तीर्थानि मया पूर्वं दृष्टानि कुरुनन्दन
इदं तृतीयं द्रक्ष्यामि तान्येव भवता सह
Dvistirthani maya purvam drishtani kurunandana
Idam tritiyam drakshyami tanyeva bhavata saha
90.10
इयं राजर्षिभिर्याता पुण्यकृद्भिर्युधिष्ठिर
मन्वादिभिर्महाराज तीर्थयात्रा भयापहा
Iyam rajarshibhiryata punyakridbhiryudhishthira
Manvadibhirmaharaja tirthayatra bhayapaha
90.11
नानृजुर्नाकृतात्मा च नावैद्यो न च पापकृत्
स्नाति तीर्थेषु कौरव्य न च वक्रमतिर्नरः
Nanrijurnakritatma cha navaidyo na cha papakrit
Snati tirtheshu kauravya na cha vakramatirnarah
90.12
त्वं तु धर्ममतिर्नित्यं धर्मज्ञः सत्यसंगरः
विमुक्तः सर्वपापेभ्यो भूय एव भविष्यसि
Tvam tu dharmamatirnityam dharmagyah satyasangarah
Vimuktah sarvapapebhyo bhuya eva bhavishyasi
90.13
यथा भगीरथो राजा राजानश्च गयादयः
यथा ययातिः कौन्तेय तथा त्वमपि पाण्डव
Yatha bhagiratho raja rajanashcha gayadayah
Yatha yayatih kaunteya tatha tvamapi pandava
90.14
युधिष्ठिर उवाच
न हर्षात्संप्रपश्यामि वाक्यस्यास्योत्तरं क्वचित्
स्मरेद्धि देवराजो यं किं नामाभ्यधिकं ततः
Yudhishthira uvacha
Na harshatsamprapashyami vakyasyasyottaram kvachit
Smareddhi devarajo yam kim namabhyadhikam tatah
90.15
भवता संगमो यस्य भ्राता यस्य धनंजयः
वासवः स्मरते यस्य को नामाभ्यधिकस्ततः
Bhavata sangamo yasya bhrata yasya dhananjayah
Vasavah smarate yasya ko namabhyadhikastatah
90.16
यच्च मां भगवानाह तीर्थानां दर्शनं प्रति
धौम्यस्य वचनादेषा बुद्धिः पूर्वं कृतैव मे
Yachcha mam bhagavanaha tirthanam darshanam prati
Dhaumyasya vachanadesha buddhih purvam kritaiva me
90.17
तद्यदा मन्यसे ब्रह्मन्गमनं तीर्थदर्शने
तदैव गन्तास्मि दृढमेष मे निश्चयः परः
Tadyada manyase brahmangamanam tirthadarshane
Tadaiva gantasmi dridhamesha me nishchayah parah
90.18
वैशंपायन उवाच
गमने कृतबुद्धिं तं पाण्डवं लोमशोऽब्रवीत्
लघुर्भव महाराज लघुः स्वैरं गमिष्यसि
Vaishampayana uvacha
Gamane kritabuddhim tam pandavam lomashobravit
Laghurbhava maharaja laghuh svairam gamishyasi
90.19
युधिष्ठिर उवाच
बिक्षाभुजो निवर्तन्तां ब्राह्मणा यतयश्च ये
ये चाप्यनुगताः पौरा राजभक्तिपुरस्कृताः
Yudhishthira uvacha
Bikshabhujo nivartantam brahmana yatayashcha ye
Ye chapyanugatah paura rajabhaktipuraskritah
90.20
धृतराष्ट्रं महाराजमभिगच्छन्तु चैव ते
स दास्यति यथाकालमुचिता यस्य या भृतिः
Dhritarashtram maharajamabhigachchhantu chaiva te
Sa dasyati yathakalamuchita yasya ya bhritih
90.21
स चेद्यथोचितां वृत्तिं न दद्यान्मनुजेश्वरः
अस्मत्प्रियहितार्थाय पाञ्चाल्यो वः प्रदास्यति
Sa chedyathochitam vrittim na dadyanmanujeshvarah
Asmatpriyahitarthaya panchalyo vah pradasyati
90.22
वैशंपायन उवाच
ततो भूयिष्ठशः पौरा गुरुभारसमाहिताः
विप्राश्च यतयो युक्ता जग्मुर्नागपुरं प्रति
Vaishampayana uvacha
Tato bhuyishthashah paura gurubharasamahitah
Viprashcha yatayo yukta jagmurnagapuram prati
90.23
तान्सर्वान्धर्मराजस्य प्रेम्णा राजाम्बिकासुतः
प्रतिजग्राह विधिवद्धनैश्च समतर्पयत्
Tansarvandharmarajasya premna rajambikasutah
Pratijagraha vidhivaddhanaishcha samatarpayat
90.24
ततः कुन्तीसुतो राजा लघुभिर्ब्राह्मणैः सह
लोमशेन च सुप्रीतस्त्रिरात्रं काम्यकेऽवसत्
Tatah kuntisuto raja laghubhirbrahmanaih saha
Lomashena cha supritastriratram kamyakevasat