Chapter 89
89.1
वैशंपायन उवाच
एवं संभाषमाणे तु धौम्ये कौरवनन्दन
लोमशः सुमहातेजा ऋषिस्तत्राजगाम ह
Vaishampayana uvacha
Evam sambhashamane tu dhaumye kauravanandana
Lomashah sumahateja rishistatrajagama ha
89.2
तं पाण्डवाग्रजो राजा सगणो ब्राह्मणाश्च ते
उदतिष्ठन्महाभागं दिवि शक्रमिवामराः
Tam pandavagrajo raja sagano brahmanashcha te
Udatishthanmahabhagam divi shakramivamarah
89.3
तमभ्यर्च्य यथान्यायं धर्मराजो युधिष्ठिरः
पप्रच्छागमने हेतुमटने च प्रयोजनम्
Tamabhyarchya yathanyayam dharmarajo yudhishthirah
Paprachchhagamane hetumatane cha prayojanam
89.4
स पृष्टः पाण्डुपुत्रेण प्रीयमाणो महामनाः
उवाच श्लक्ष्णया वाचा हर्षयन्निव पाण्डवान्
Sa prishtah panduputrena priyamano mahamanah
Uvacha shlakshnaya vacha harshayanniva pandavan
89.5
संचरन्नस्मि कौन्तेय सर्वलोकान्यदृच्छया
गतः शक्रस्य सदनं तत्रापश्यं सुरेश्वरम्
Sancharannasmi kaunteya sarvalokanyadrichchhaya
Gatah shakrasya sadanam tatrapashyam sureshvaram
89.6
तव च भ्रातरं वीरमपश्यं सव्यसाचिनम्
शक्रस्यार्धासनगतं तत्र मे विस्मयो महान्
आसीत्पुरुषशार्दूल दृष्ट्वा पार्थं तथागतम्
Tava cha bhrataram viramapashyam savyasachinam
Shakrasyardhasanagatam tatra me vismayo mahan
Asitpurushashardula drishtva partham tathagatam
89.7
आह मां तत्र देवेशो गच्छ पाण्डुसुतानिति
सोऽहमभ्यागतः क्षिप्रं दिदृक्षुस्त्वां सहानुजम्
Aha mam tatra devesho gachchha pandusutaniti
Sohamabhyagatah kshipram didrikshustvam sahanujam
89.8
वचनात्पुरुहूतस्य पार्थस्य च महात्मनः
आख्यास्ये ते प्रियं तात महत्पाण्डवनन्दन
Vachanatpuruhutasya parthasya cha mahatmanah
Akhyasye te priyam tata mahatpandavanandana
89.9
भ्रातृभिः सहितो राजन्कृष्णया चैव तच्छृणु
यत्त्वयोक्तो महाबाहुरस्त्रार्थं पाण्डवर्षभ
Bhratribhih sahito rajankrishnaya chaiva tachchhrinu
Yattvayokto mahabahurastrartham pandavarshabha
89.10
तदस्त्रमाप्तं पार्थेन रुद्रादप्रतिमं महत्
यत्तद्ब्रह्मशिरो नाम तपसा रुद्रमागतम्
Tadastramaptam parthena rudradapratimam mahat
Yattadbrahmashiro nama tapasa rudramagatam
89.11
अमृतादुत्थितं रौद्रं तल्लब्धं सव्यसाचिना
तत्समन्त्रं ससंहारं सप्रायश्चित्तमङ्गलम्
Amritadutthitam raudram tallabdham savyasachina
Tatsamantram sasanharam saprayashchittamangalam
89.12
वज्रं चान्यानि चास्त्राणि दण्डादीनि युधिष्ठिर
यमात्कुबेराद्वरुणादिन्द्राच्च कुरुनन्दन
अस्त्राण्यधीतवान्पार्थो दिव्यान्यमितविक्रमः
Vajram chanyani chastrani dandadini yudhishthira
Yamatkuberadvarunadindrachcha kurunandana
Astranyadhitavanpartho divyanyamitavikramah
89.13
विश्वावसोश्च तनयाद्गीतं नृत्तं च साम च
वादित्रं च यथान्यायं प्रत्यविन्दद्यथाविधि
Vishvavasoshcha tanayadgitam nrittam cha sama cha
Vaditram cha yathanyayam pratyavindadyathavidhi
89.14
एवं कृतास्त्रः कौन्तेयो गान्धर्वं वेदमाप्तवान्
सुखं वसति बीभत्सुरनुजस्यानुजस्तव
Evam kritastrah kaunteyo gandharvam vedamaptavan
Sukham vasati bibhatsuranujasyanujastava
89.15
यदर्थं मां सुरश्रेष्ठ इदं वचनमब्रवीत्
तच्च ते कथयिष्यामि युधिष्ठिर निबोध मे
Yadartham mam surashreshtha idam vachanamabravit
Tachcha te kathayishyami yudhishthira nibodha me
89.16
भवान्मनुष्यलोकाय गमिष्यति न संशयः
ब्रूयाद्युधिष्ठिरं तत्र वचनान्मे द्विजोत्तम
Bhavanmanushyalokaya gamishyati na sanshayah
Bruyadyudhishthiram tatra vachananme dvijottama
89.17
आगमिष्यति ते भ्राता कृतास्त्रः क्षिप्रमर्जुनः
सुरकार्यं महत्कृत्वा यदाशक्यं दिवौकसैः
Agamishyati te bhrata kritastrah kshipramarjunah
Surakaryam mahatkritva yadashakyam divaukasaih
89.18
तपसा तु त्वमात्मानं भ्रातृभिः सह योजय
तपसो हि परं नास्ति तपसा विन्दते महत्
Tapasa tu tvamatmanam bhratribhih saha yojaya
Tapaso hi param nasti tapasa vindate mahat
89.19
अहं च कर्णं जानामि यथावद्भरतर्षभ
न स पार्थस्य संग्रामे कलामर्हति षोडशीम्
Aham cha karnam janami yathavadbharatarshabha
Na sa parthasya sangrame kalamarhati shodashim
89.20
यच्चापि ते भयं तस्मान्मनसिस्थमरिंदम
तच्चाप्यपहरिष्यामि सव्यसाचाविहागते
Yachchapi te bhayam tasmanmanasisthamarindama
Tachchapyapaharishyami savyasachavihagate
89.21
यच्च ते मानसं वीर तीर्थयात्रामिमां प्रति
तच्च ते लोमशः सर्वं कथयिष्यत्यसंशयम्
Yachcha te manasam vira tirthayatramimam prati
Tachcha te lomashah sarvam kathayishyatyasanshayam
89.22
यच्च किंचित्तपोयुक्तं फलं तीर्थेषु भारत
महर्षिरेष यद्ब्रूयात्तच्छ्रद्धेयमनन्यथा
Yachcha kinchittapoyuktam phalam tirtheshu bharata
Maharshiresha yadbruyattachchhraddheyamananyatha