UtshovChapter 291
291.1
वैशंपायन उवाच
सा तु कन्या बहुविधं ब्रुवन्ती मधुरं वचः
अनुनेतुं सहस्रांशुं न शशाक मनस्विनी
Vaishampayana uvacha
Sa tu kanya bahuvidham bruvanti madhuram vachah
Anunetum sahasranshum na shashaka manasvini
291.2
न शशाक यदा बाला प्रत्याख्यातुं तमोनुदम्
भीता शापात्ततो राजन्दध्यौ दीर्घमथान्तरम्
Na shashaka yada bala pratyakhyatum tamonudam
Bhita shapattato rajandadhyau dirghamathantaram
291.3
अनागसः पितुः शापो ब्राह्मणस्य तथैव च
मन्निमित्तः कथं न स्यात्क्रुद्धादस्माद्विभावसोः
Anagasah pituh shapo brahmanasya tathaiva cha
Mannimittah katham na syatkruddhadasmadvibhavasoh
291.4
बालेनापि सता मोहाद्भृशं सापह्नवान्यपि
नात्यासादयितव्यानि तेजांसि च तपांसि च
Balenapi sata mohadbhrisham sapahnavanyapi
Natyasadayitavyani tejansi cha tapansi cha
291.5
साहमद्य भृशं भीता गृहीता च करे भृशम्
कथं त्वकार्यं कुर्यां वै प्रदानं ह्यात्मनः स्वयम्
Sahamadya bhrisham bhita grihita cha kare bhrisham
Katham tvakaryam kuryam vai pradanam hyatmanah svayam
291.6
सैवं शापपरित्रस्ता बहु चिन्तयती तदा
मोहेनाभिपरीताङ्गी स्मयमाना पुनः पुनः
Saivam shapaparitrasta bahu chintayati tada
Mohenabhiparitangi smayamana punah punah
291.7
तं देवमब्रवीद्भीता बन्धूनां राजसत्तम
व्रीडाविह्वलया वाचा शापत्रस्ता विशां पते
Tam devamabravidbhita bandhunam rajasattama
Vridavihvalaya vacha shapatrasta visham pate
291.8
कुन्त्युवाच
पिता मे ध्रियते देव माता चान्ये च बान्धवाः
न तेषु ध्रियमाणेषु विधिलोपो भवेदयम्
Kuntyuvacha
Pita me dhriyate deva mata chanye cha bandhavah
Na teshu dhriyamaneshu vidhilopo bhavedayam
291.9
त्वया मे संगमो देव यदि स्याद्विधिवर्जितः
मन्निमित्तं कुलस्यास्य लोके कीर्तिर्नशेत्ततः
Tvaya me sangamo deva yadi syadvidhivarjitah
Mannimittam kulasyasya loke kirtirnashettatah
291.10
अथ वा धर्ममेतं त्वं मन्यसे तपतां वर
ऋते प्रदानाद्बन्धुभ्यस्तव कामं करोम्यहम्
Atha va dharmametam tvam manyase tapatam vara
Rite pradanadbandhubhyastava kamam karomyaham
291.11
आत्मप्रदानं दुर्धर्ष तव कृत्वा सती त्वहम्
त्वयि धर्मो यशश्चैव कीर्तिरायुश्च देहिनाम्
Atmapradanam durdharsha tava kritva sati tvaham
Tvayi dharmo yashashchaiva kirtirayushcha dehinam
291.12
सूर्य उवाच
न ते पिता न ते माता गुरवो वा शुचिस्मिते
प्रभवन्ति वरारोहे भद्रं ते शृणु मे वचः
Surya uvacha
Na te pita na te mata guravo va shuchismite
Prabhavanti vararohe bhadram te shrinu me vachah
291.13
सर्वान्कामयते यस्मात्कनेर्धातोश्च भामिनि
तस्मात्कन्येह सुश्रोणि स्वतन्त्रा वरवर्णिनि
Sarvankamayate yasmatkanerdhatoshcha bhamini
Tasmatkanyeha sushroni svatantra varavarnini
291.14
नाधर्मश्चरितः कश्चित्त्वया भवति भामिनि
अधर्मं कुत एवाहं चरेयं लोककाम्यया
Nadharmashcharitah kashchittvaya bhavati bhamini
Adharmam kuta evaham chareyam lokakamyaya
291.15
अनावृताः स्त्रियः सर्वा नराश्च वरवर्णिनि
स्वभाव एष लोकानां विकारोऽन्य इति स्मृतः
Anavritah striyah sarva narashcha varavarnini
Svabhava esha lokanam vikaronya iti smritah
291.16
सा मया सह संगम्य पुनः कन्या भविष्यसि
पुत्रश्च ते महाबाहुर्भविष्यति महायशाः
Sa maya saha sangamya punah kanya bhavishyasi
Putrashcha te mahabahurbhavishyati mahayashah
291.17
कुन्त्युवाच
यदि पुत्रो मम भवेत्त्वत्तः सर्वतमोपह
कुण्डली कवची शूरो महाबाहुर्महाबलः
Kuntyuvacha
Yadi putro mama bhavettvattah sarvatamopaha
Kundali kavachi shuro mahabahurmahabalah
291.18
सूर्य उवाच
भविष्यति महाबाहुः कुण्डली दिव्यवर्मभृत्
उभयं चामृतमयं तस्य भद्रे भविष्यति
Surya uvacha
Bhavishyati mahabahuh kundali divyavarmabhrit
Ubhayam chamritamayam tasya bhadre bhavishyati
291.19
कुन्त्युवाच
यद्येतदमृतादस्ति कुण्डले वर्म चोत्तमम्
मम पुत्रस्य यं वै त्वं मत्त उत्पादयिष्यसि
Kuntyuvacha
Yadyetadamritadasti kundale varma chottamam
Mama putrasya yam vai tvam matta utpadayishyasi
291.20
अस्तु मे संगमो देव यथोक्तं भगवंस्त्वया
त्वद्वीर्यरूपसत्त्वौजा धर्मयुक्तो भवेत्स च
Astu me sangamo deva yathoktam bhagavanstvaya
Tvadviryarupasattvauja dharmayukto bhavetsa cha
291.21
सूर्य उवाच
अदित्या कुण्डले राज्ञि दत्ते मे मत्तकाशिनि
तेऽस्य दास्यामि वै भीरु वर्म चैवेदमुत्तमम्
Surya uvacha
Aditya kundale ragyi datte me mattakashini
Tesya dasyami vai bhiru varma chaivedamuttamam
291.22
पृथोवाच
परमं भगवन्देव संगमिष्ये त्वया सह
यदि पुत्रो भवेदेवं यथा वदसि गोपते
Prithovacha
Paramam bhagavandeva sangamishye tvaya saha
Yadi putro bhavedevam yatha vadasi gopate
291.23
वैशंपायन उवाच
तथेत्युक्त्वा तु तां कुन्तीमाविवेश विहंगमः
स्वर्भानुशत्रुर्योगात्मा नाभ्यां पस्पर्श चैव ताम्
Vaishampayana uvacha
Tathetyuktva tu tam kuntimavivesha vihangamah
Svarbhanushatruryogatma nabhyam pasparsha chaiva tam
291.24
ततः सा विह्वलेवासीत्कन्या सूर्यस्य तेजसा
पपाताथ च सा देवी शयने मूढचेतना
Tatah sa vihvalevasitkanya suryasya tejasa
Papatatha cha sa devi shayane mudhachetana
291.25
सूर्य उवाच
साधयिष्यामि सुश्रोणि पुत्रं वै जनयिष्यसि
सर्वशस्त्रभृतां श्रेष्ठं कन्या चैव भविष्यसि
Surya uvacha
Sadhayishyami sushroni putram vai janayishyasi
Sarvashastrabhritam shreshtham kanya chaiva bhavishyasi
291.26
वैशंपायन उवाच
ततः सा व्रीडिता बाला तदा सूर्यमथाब्रवीत्
एवमस्त्विति राजेन्द्र प्रस्थितं भूरिवर्चसम्
Vaishampayana uvacha
Tatah sa vridita bala tada suryamathabravit
Evamastviti rajendra prasthitam bhurivarchasam
291.27
इति स्मोक्ता कुन्तिराजात्मजा सा; विवस्वन्तं याचमाना सलज्जा
तस्मिन्पुण्ये शयनीये पपात; मोहाविष्टा भज्यमाना लतेव
Iti smokta kuntirajatmaja sa; vivasvantam yachamana salajja
Tasminpunye shayaniye papata; mohavishta bhajyamana lateva
291.28
तां तिग्मांशुस्तेजसा मोहयित्वा; योगेनाविश्यात्मसंस्थां चकार
न चैवैनां दूषयामास भानुः; संज्ञां लेभे भूय एवाथ बाला
Tam tigmanshustejasa mohayitva; yogenavishyatmasanstham chakara
Na chaivainam dushayamasa bhanuh; sangyam lebhe bhuya evatha bala