Chapter 290
290.1
वैशंपायन उवाच
गते तस्मिन्द्विजश्रेष्ठे कस्मिंश्चित्कालपर्यये
चिन्तयामास सा कन्या मन्त्रग्रामबलाबलम्
Vaishampayana uvacha
Gate tasmindvijashreshthe kasminshchitkalaparyaye
Chintayamasa sa kanya mantragramabalabalam
290.2
अयं वै कीदृशस्तेन मम दत्तो महात्मना
मन्त्रग्रामो बलं तस्य ज्ञास्ये नातिचिरादिव
Ayam vai kidrishastena mama datto mahatmana
Mantragramo balam tasya gyasye natichiradiva
290.3
एवं संचिन्तयन्ती सा ददर्शर्तुं यदृच्छया
व्रीडिता साभवद्बाला कन्याभावे रजस्वला
Evam sanchintayanti sa dadarshartum yadrichchhaya
Vridita sabhavadbala kanyabhave rajasvala
290.4
अथोद्यन्तं सहस्रांशुं पृथा दीप्तं ददर्श ह
न ततर्प च रूपेण भानोः संध्यागतस्य सा
Athodyantam sahasranshum pritha diptam dadarsha ha
Na tatarpa cha rupena bhanoh sandhyagatasya sa
290.5
तस्या दृष्टिरभूद्दिव्या सापश्यद्दिव्यदर्शनम्
आमुक्तकवचं देवं कुण्डलाभ्यां विभूषितम्
Tasya drishtirabhuddivya sapashyaddivyadarshanam
Amuktakavacham devam kundalabhyam vibhushitam
290.6
तस्याः कौतूहलं त्वासीन्मन्त्रं प्रति नराधिप
आह्वानमकरोत्साथ तस्य देवस्य भामिनी
Tasyah kautuhalam tvasinmantram prati naradhipa
Ahvanamakarotsatha tasya devasya bhamini
290.7
प्राणानुपस्पृश्य तदा आजुहाव दिवाकरम्
आजगाम ततो राजंस्त्वरमाणो दिवाकरः
Prananupasprishya tada ajuhava divakaram
Ajagama tato rajanstvaramano divakarah
290.8
मधुपिङ्गो महाबाहुः कम्बुग्रीवो हसन्निव
अङ्गदी बद्धमुकुटो दिशः प्रज्वालयन्निव
Madhupingo mahabahuh kambugrivo hasanniva
Angadi baddhamukuto dishah prajvalayanniva
290.9
योगात्कृत्वा द्विधात्मानमाजगाम तताप च
आबभाषे ततः कुन्तीं साम्ना परमवल्गुना
Yogatkritva dvidhatmanamajagama tatapa cha
Ababhashe tatah kuntim samna paramavalguna
290.10
आगतोऽस्मि वशं भद्रे तव मन्त्रबलात्कृतः
किं करोम्यवशो राज्ञि ब्रूहि कर्ता तदस्मि ते
Agatosmi vasham bhadre tava mantrabalatkritah
Kim karomyavasho ragyi bruhi karta tadasmi te
290.11
कुन्त्युवाच
गम्यतां भगवंस्तत्र यतोऽसि समुपागतः
कौतूहलात्समाहूतः प्रसीद भगवन्निति
Kuntyuvacha
Gamyatam bhagavanstatra yatosi samupagatah
Kautuhalatsamahutah prasida bhagavanniti
290.12
सूर्य उवाच
गमिष्येऽहं यथा मां त्वं ब्रवीषि तनुमध्यमे
न तु देवं समाहूय न्याय्यं प्रेषयितुं वृथा
Surya uvacha
Gamishyeham yatha mam tvam bravishi tanumadhyame
Na tu devam samahuya nyayyam preshayitum vritha
290.13
तवाभिसंधिः सुभगे सूर्यात्पुत्रो भवेदिति
वीर्येणाप्रतिमो लोके कवची कुण्डलीति च
Tavabhisandhih subhage suryatputro bhavediti
Viryenapratimo loke kavachi kundaliti cha
290.14
सा त्वमात्मप्रदानं वै कुरुष्व गजगामिनि
उत्पत्स्यति हि पुत्रस्ते यथासंकल्पमङ्गने
Sa tvamatmapradanam vai kurushva gajagamini
Utpatsyati hi putraste yathasankalpamangane
290.15
अथ गच्छाम्यहं भद्रे त्वयासंगम्य सुस्मिते
शप्स्यामि त्वामहं क्रुद्धो ब्राह्मणं पितरं च ते
Atha gachchhamyaham bhadre tvayasangamya susmite
Shapsyami tvamaham kruddho brahmanam pitaram cha te
290.16
त्वत्कृते तान्प्रधक्ष्यामि सर्वानपि न संशयः
पितरं चैव ते मूढं यो न वेत्ति तवानयम्
Tvatkrite tanpradhakshyami sarvanapi na sanshayah
Pitaram chaiva te mudham yo na vetti tavanayam
290.17
तस्य च ब्राह्मणस्याद्य योऽसौ मन्त्रमदात्तव
शीलवृत्तमविज्ञाय धास्यामि विनयं परम्
Tasya cha brahmanasyadya yosau mantramadattava
Shilavrittamavigyaya dhasyami vinayam param
290.18
एते हि विबुधाः सर्वे पुरंदरमुखा दिवि
त्वया प्रलब्धं पश्यन्ति स्मयन्त इव भामिनि
Ete hi vibudhah sarve purandaramukha divi
Tvaya pralabdham pashyanti smayanta iva bhamini
290.19
पश्य चैनान्सुरगणान्दिव्यं चक्षुरिदं हि ते
पूर्वमेव मया दत्तं दृष्टवत्यसि येन माम्
Pashya chainansuraganandivyam chakshuridam hi te
Purvameva maya dattam drishtavatyasi yena mam
290.20
वैशंपायन उवाच
ततोऽपश्यत्त्रिदशान्राजपुत्री; सर्वानेव स्वेषु धिष्ण्येषु खस्थान्
प्रभासन्तं भानुमन्तं महान्तं; यथादित्यं रोचमानं तथैव
Vaishampayana uvacha
Tatopashyattridashanrajaputri; sarvaneva sveshu dhishnyeshu khasthan
Prabhasantam bhanumantam mahantam; yathadityam rochamanam tathaiva
290.21
सा तान्दृष्ट्वा व्रीडमानेव बाला; सूर्यं देवी वचनं प्राह भीता
गच्छ त्वं वै गोपते स्वं विमानं; कन्याभावाद्दुःख एषोपचारः
Sa tandrishtva vridamaneva bala; suryam devi vachanam praha bhita
Gachchha tvam vai gopate svam vimanam; kanyabhavadduhkha eshopacharah
290.22
पिता माता गुरवश्चैव येऽन्ये; देहस्यास्य प्रभवन्ति प्रदाने
नाहं धर्मं लोपयिष्यामि लोके; स्त्रीणां वृत्तं पूज्यते देहरक्षा
Pita mata guravashchaiva yenye; dehasyasya prabhavanti pradane
Naham dharmam lopayishyami loke; strinam vrittam pujyate deharaksha
290.23
मया मन्त्रबलं ज्ञातुमाहूतस्त्वं विभावसो
बाल्याद्बालेति कृत्वा तत्क्षन्तुमर्हसि मे विभो
Maya mantrabalam gyatumahutastvam vibhavaso
Balyadbaleti kritva tatkshantumarhasi me vibho
290.24
सूर्य उवाच
बालेति कृत्वानुनयं तवाहं; ददानि नान्यानुनयं लभेत
आत्मप्रदानं कुरु कुन्तिकन्ये; शान्तिस्तवैवं हि भवेच्च भीरु
Surya uvacha
Baleti kritvanunayam tavaham; dadani nanyanunayam labheta
Atmapradanam kuru kuntikanye; shantistavaivam hi bhavechcha bhiru
290.25
न चापि युक्तं गन्तुं हि मया मिथ्याकृतेन वै
गमिष्याम्यनवद्याङ्गि लोके समवहास्यताम्
सर्वेषां विबुधानां च वक्तव्यः स्यामहं शुभे
Na chapi yuktam gantum hi maya mithyakritena vai
Gamishyamyanavadyangi loke samavahasyatam
Sarvesham vibudhanam cha vaktavyah syamaham shubhe
290.26
सा त्वं मया समागच्छ पुत्रं लप्स्यसि मादृशम्
विशिष्टा सर्वलोकेषु भविष्यसि च भामिनि
Sa tvam maya samagachchha putram lapsyasi madrisham
Vishishta sarvalokeshu bhavishyasi cha bhamini