Chapter 276

276.1

मार्कण्डेय उवाच
एवमेतन्महाबाहो रामेणामिततेजसा
प्राप्तं व्यसनमत्युग्रं वनवासकृतं पुरा

Markandeya uvacha
Evametanmahabaho ramenamitatejasa
Praptam vyasanamatyugram vanavasakritam pura

मा शुचः पुरुषव्याघ्र क्षत्रियोऽसि परंतप
बाहुवीर्याश्रये मार्गे वर्तसे दीप्तनिर्णये

Ma shuchah purushavyaghra kshatriyosi parantapa
Bahuviryashraye marge vartase diptanirnaye

न हि ते वृजिनं किंचिद्दृश्यते परमण्वपि
अस्मिन्मार्गे विषीदेयुः सेन्द्रा अपि सुरासुराः

Na hi te vrijinam kinchiddrishyate paramanvapi
Asminmarge vishideyuh sendra api surasurah

संहत्य निहतो वृत्रो मरुद्भिर्वज्रपाणिना
नमुचिश्चैव दुर्धर्षो दीर्घजिह्वा च राक्षसी

Sanhatya nihato vritro marudbhirvajrapanina
Namuchishchaiva durdharsho dirghajihva cha rakshasi

सहायवति सर्वार्थाः संतिष्ठन्तीह सर्वशः
किं नु तस्याजितं संख्ये भ्राता यस्य धनंजयः

Sahayavati sarvarthah santishthantiha sarvashah
Kim nu tasyajitam sankhye bhrata yasya dhananjayah

अयं च बलिनां श्रेष्ठो भीमो भीमपराक्रमः
युवानौ च महेष्वासौ यमौ माद्रवतीसुतौ
एभिः सहायैः कस्मात्त्वं विषीदसि परंतप

Ayam cha balinam shreshtho bhimo bhimaparakramah
Yuvanau cha maheshvasau yamau madravatisutau
Ebhih sahayaih kasmattvam vishidasi parantapa

य इमे वज्रिणः सेनां जयेयुः समरुद्गणाम्
त्वमप्येभिर्महेष्वासैः सहायैर्देवरूपिभिः
विजेष्यसि रणे सर्वानमित्रान्भरतर्षभ

Ya ime vajrinah senam jayeyuh samarudganam
Tvamapyebhirmaheshvasaih sahayairdevarupibhih
Vijeshyasi rane sarvanamitranbharatarshabha

इतश्च त्वमिमां पश्य सैन्धवेन दुरात्मना
बलिना वीर्यमत्तेन हृतामेभिर्महात्मभिः

Itashcha tvamimam pashya saindhavena duratmana
Balina viryamattena hritamebhirmahatmabhih

आनीतां द्रौपदीं कृष्णां कृत्वा कर्म सुदुष्करम्
जयद्रथं च राजानं विजितं वशमागतम्

Anitam draupadim krishnam kritva karma sudushkaram
Jayadratham cha rajanam vijitam vashamagatam

असहायेन रामेण वैदेही पुनराहृता
हत्वा संख्ये दशग्रीवं राक्षसं भीमविक्रमम्

Asahayena ramena vaidehi punarahrita
Hatva sankhye dashagrivam rakshasam bhimavikramam

यस्य शाखामृगा मित्रा ऋक्षाः कालमुखास्तथा
जात्यन्तरगता राजन्नेतद्बुद्ध्यानुचिन्तय

Yasya shakhamriga mitra rikshah kalamukhastatha
Jatyantaragata rajannetadbuddhyanuchintaya

तस्मात्त्वं कुरुशार्दूल मा शुचो भरतर्षभ
त्वद्विधा हि महात्मानो न शोचन्ति परंतप

Tasmattvam kurushardula ma shucho bharatarshabha
Tvadvidha hi mahatmano na shochanti parantapa

वैशंपायन उवाच
एवमाश्वासितो राजा मार्कण्डेयेन धीमता
त्यक्त्वा दुःखमदीनात्मा पुनरेवेदमब्रवीत्

Vaishampayana uvacha
Evamashvasito raja markandeyena dhimata
Tyaktva duhkhamadinatma punarevedamabravit