UtshovChapter 258
258.1
मार्कण्डेय उवाच
प्राप्तमप्रतिमं दुःखं रामेण भरतर्षभ
रक्षसा जानकी तस्य हृता भार्या बलीयसा
Markandeya uvacha
Praptamapratimam duhkham ramena bharatarshabha
Rakshasa janaki tasya hrita bharya baliyasa
258.2
आश्रमाद्राक्षसेन्द्रेण रावणेन विहायसा
मायामास्थाय तरसा हत्वा गृध्रं जटायुषम्
Ashramadrakshasendrena ravanena vihayasa
Mayamasthaya tarasa hatva gridhram jatayusham
258.3
प्रत्याजहार तां रामः सुग्रीवबलमाश्रितः
बद्ध्वा सेतुं समुद्रस्य दग्ध्वा लङ्कां शितैः शरैः
Pratyajahara tam ramah sugrivabalamashritah
Baddhva setum samudrasya dagdhva lankam shitaih sharaih
258.4
युधिष्ठिर उवाच
कस्मिन्रामः कुले जातः किंवीर्यः किंपराक्रमः
रावणः कस्य वा पुत्रः किं वैरं तस्य तेन ह
Yudhishthira uvacha
Kasminramah kule jatah kinviryah kimparakramah
Ravanah kasya va putrah kim vairam tasya tena ha
258.5
एतन्मे भगवन्सर्वं सम्यगाख्यातुमर्हसि
श्रोतुमिच्छामि चरितं रामस्याक्लिष्टकर्मणः
Etanme bhagavansarvam samyagakhyatumarhasi
Shrotumichchhami charitam ramasyaklishtakarmanah
258.6
मार्कण्डेय उवाच
अजो नामाभवद्राजा महानिक्ष्वाकुवंशजः
तस्य पुत्रो दशरथः शश्वत्स्वाध्यायवाञ्शुचिः
Markandeya uvacha
Ajo namabhavadraja mahanikshvakuvanshajah
Tasya putro dasharathah shashvatsvadhyayavanshuchih
258.7
अभवंस्तस्य चत्वारः पुत्रा धर्मार्थकोविदाः
रामलक्ष्मणशत्रुघ्ना भरतश्च महाबलः
Abhavanstasya chatvarah putra dharmarthakovidah
Ramalakshmanashatrughna bharatashcha mahabalah
258.8
रामस्य माता कौसल्या कैकेयी भरतस्य तु
सुतौ लक्ष्मणशत्रुघ्नौ सुमित्रायाः परंतपौ
Ramasya mata kausalya kaikeyi bharatasya tu
Sutau lakshmanashatrughnau sumitrayah parantapau
258.9
विदेहराजो जनकः सीता तस्यात्मजा विभो
यां चकार स्वयं त्वष्टा रामस्य महिषीं प्रियाम्
Videharajo janakah sita tasyatmaja vibho
Yam chakara svayam tvashta ramasya mahishim priyam
258.10
एतद्रामस्य ते जन्म सीतायाश्च प्रकीर्तितम्
रावणस्यापि ते जन्म व्याख्यास्यामि जनेश्वर
Etadramasya te janma sitayashcha prakirtitam
Ravanasyapi te janma vyakhyasyami janeshvara
258.11
पितामहो रावणस्य साक्षाद्देवः प्रजापतिः
स्वयंभूः सर्वलोकानां प्रभुः स्रष्टा महातपाः
Pitamaho ravanasya sakshaddevah prajapatih
Svayambhuh sarvalokanam prabhuh srashta mahatapah
258.12
पुलस्त्यो नाम तस्यासीन्मानसो दयितः सुतः
तस्य वैश्रवणो नाम गवि पुत्रोऽभवत्प्रभुः
Pulastyo nama tasyasinmanaso dayitah sutah
Tasya vaishravano nama gavi putrobhavatprabhuh
258.13
पितरं स समुत्सृज्य पितामहमुपस्थितः
तस्य कोपात्पिता राजन्ससर्जात्मानमात्मना
Pitaram sa samutsrijya pitamahamupasthitah
Tasya kopatpita rajansasarjatmanamatmana
258.14
स जज्ञे विश्रवा नाम तस्यात्मार्धेन वै द्विजः
प्रतीकाराय सक्रोधस्ततो वैश्रवणस्य वै
Sa jagye vishrava nama tasyatmardhena vai dvijah
Pratikaraya sakrodhastato vaishravanasya vai
258.15
पितामहस्तु प्रीतात्मा ददौ वैश्रवणस्य ह
अमरत्वं धनेशत्वं लोकपालत्वमेव च
Pitamahastu pritatma dadau vaishravanasya ha
Amaratvam dhaneshatvam lokapalatvameva cha
258.16
ईशानेन तथा सख्यं पुत्रं च नलकूबरम्
राजधानीनिवेशं च लङ्कां रक्षोगणान्विताम्
Ishanena tatha sakhyam putram cha nalakubaram
Rajadhaninivesham cha lankam rakshogananvitam