Chapter 235
235.1
वैशंपायन उवाच
ततोऽर्जुनश्चित्रसेनं प्रहसन्निदमब्रवीत्
मध्ये गन्धर्वसैन्यानां महेष्वासो महाद्युतिः
Vaishampayana uvacha
Tatorjunashchitrasenam prahasannidamabravit
Madhye gandharvasainyanam maheshvaso mahadyutih
235.2
किं ते व्यवसितं वीर कौरवाणां विनिग्रहे
किमर्थं च सदारोऽयं निगृहीतः सुयोधनः
Kim te vyavasitam vira kauravanam vinigrahe
Kimartham cha sadaroyam nigrihitah suyodhanah
235.3
चित्रसेन उवाच
विदितोऽयमभिप्रायस्तत्रस्थेन महात्मना
दुर्योधनस्य पापस्य कर्णस्य च धनंजय
Chitrasena uvacha
Viditoyamabhiprayastatrasthena mahatmana
Duryodhanasya papasya karnasya cha dhananjaya
235.4
वनस्थान्भवतो ज्ञात्वा क्लिश्यमानाननर्हवत्
इमेऽवहसितुं प्राप्ता द्रौपदीं च यशस्विनीम्
Vanasthanbhavato gyatva klishyamanananarhavat
Imevahasitum prapta draupadim cha yashasvinim
235.5
ज्ञात्वा चिकीर्षितं चैषां मामुवाच सुरेश्वरः
गच्छ दुर्योधनं बद्ध्वा सामात्यं त्वमिहानय
Gyatva chikirshitam chaisham mamuvacha sureshvarah
Gachchha duryodhanam baddhva samatyam tvamihanaya
235.6
धनंजयश्च ते रक्ष्यः सह भ्रातृभिराहवे
स हि प्रियः सखा तुभ्यं शिष्यश्च तव पाण्डवः
Dhananjayashcha te rakshyah saha bhratribhirahave
Sa hi priyah sakha tubhyam shishyashcha tava pandavah
235.7
वचनाद्देवराजस्य ततोऽस्मीहागतो द्रुतम्
अयं दुरात्मा बद्धश्च गमिष्यामि सुरालयम्
Vachanaddevarajasya tatosmihagato drutam
Ayam duratma baddhashcha gamishyami suralayam
235.8
अर्जुन उवाच
उत्सृज्यतां चित्रसेन भ्रातास्माकं सुयोधनः
धर्मराजस्य संदेशान्मम चेदिच्छसि प्रियम्
Arjuna uvacha
Utsrijyatam chitrasena bhratasmakam suyodhanah
Dharmarajasya sandeshanmama chedichchhasi priyam
235.9
चित्रसेन उवाच
पापोऽयं नित्यसंदुष्टो न विमोक्षणमर्हति
प्रलब्धा धर्मराजस्य कृष्णायाश्च धनंजय
Chitrasena uvacha
Papoyam nityasandushto na vimokshanamarhati
Pralabdha dharmarajasya krishnayashcha dhananjaya
235.10
नेदं चिकीर्षितं तस्य कुन्तीपुत्रो महाव्रतः
जानाति धर्मराजो हि श्रुत्वा कुरु यथेच्छसि
Nedam chikirshitam tasya kuntiputro mahavratah
Janati dharmarajo hi shrutva kuru yathechchhasi
235.11
वैशंपायन उवाच
ते सर्व एव राजानमभिजग्मुर्युधिष्ठिरम्
अभिगम्य च तत्सर्वं शशंसुस्तस्य दुष्कृतम्
Vaishampayana uvacha
Te sarva eva rajanamabhijagmuryudhishthiram
Abhigamya cha tatsarvam shashansustasya dushkritam
235.12
अजातशत्रुस्तच्छ्रुत्वा गन्धर्वस्य वचस्तदा
मोक्षयामास तान्सर्वान्गन्धर्वान्प्रशशंस च
Ajatashatrustachchhrutva gandharvasya vachastada
Mokshayamasa tansarvangandharvanprashashansa cha
235.13
दिष्ट्या भवद्भिर्बलिभिः शक्तैः सर्वैर्न हिंसितः
दुर्वृत्तो धार्तराष्ट्रोऽयं सामात्यज्ञातिबान्धवः
Dishtya bhavadbhirbalibhih shaktaih sarvairna hinsitah
Durvritto dhartarashtroyam samatyagyatibandhavah
235.14
उपकारो महांस्तात कृतोऽयं मम खेचराः
कुलं न परिभूतं मे मोक्षेणास्य दुरात्मनः
Upakaro mahanstata kritoyam mama khecharah
Kulam na paribhutam me mokshenasya duratmanah
235.15
आज्ञापयध्वमिष्टानि प्रीयामो दर्शनेन वः
प्राप्य सर्वानभिप्रायांस्ततो व्रजत माचिरम्
Agyapayadhvamishtani priyamo darshanena vah
Prapya sarvanabhiprayanstato vrajata machiram
235.16
अनुज्ञातास्तु गन्धर्वाः पाण्डुपुत्रेण धीमता
सहाप्सरोभिः संहृष्टाश्चित्रसेनमुखा ययुः
Anugyatastu gandharvah panduputrena dhimata
Sahapsarobhih sanhrishtashchitrasenamukha yayuh
235.17
देवराडपि गन्धर्वान्मृतांस्तान्समजीवयत्
दिव्येनामृतवर्षेण ये हताः कौरवैर्युधि
Devaradapi gandharvanmritanstansamajivayat
Divyenamritavarshena ye hatah kauravairyudhi
235.18
ज्ञातींस्तानवमुच्याथ राजदारांश्च सर्वशः
कृत्वा च दुष्करं कर्म प्रीतियुक्ताश्च पाण्डवाः
Gyatinstanavamuchyatha rajadaranshcha sarvashah
Kritva cha dushkaram karma pritiyuktashcha pandavah
235.19
सस्त्रीकुमारैः कुरुभिः पूज्यमाना महारथाः
बभ्राजिरे महात्मानः कुरुमध्ये यथाग्नयः
Sastrikumaraih kurubhih pujyamana maharathah
Babhrajire mahatmanah kurumadhye yathagnayah
235.20
ततो दुर्योधनं मुच्य भ्रातृभिः सहितं तदा
युधिष्ठिरः सप्रणयमिदं वचनमब्रवीत्
Tato duryodhanam muchya bhratribhih sahitam tada
Yudhishthirah sapranayamidam vachanamabravit
235.21
मा स्म तात पुनः कार्षीरीदृशं साहसं क्वचित्
न हि साहसकर्तारः सुखमेधन्ति भारत
Ma sma tata punah karshiridrisham sahasam kvachit
Na hi sahasakartarah sukhamedhanti bharata
235.22
स्वस्तिमान्सहितः सर्वैर्भ्रातृभिः कुरुनन्दन
गृहान्व्रज यथाकामं वैमनस्यं च मा कृथाः
Svastimansahitah sarvairbhratribhih kurunandana
Grihanvraja yathakamam vaimanasyam cha ma krithah
235.23
पाण्डवेनाभ्यनुज्ञातो राजा दुर्योधनस्तदा
विदीर्यमाणो व्रीडेन जगाम नगरं प्रति
Pandavenabhyanugyato raja duryodhanastada
Vidiryamano vridena jagama nagaram prati
235.24
तस्मिन्गते कौरवेये कुन्तीपुत्रो युधिष्ठिरः
भ्रातृभिः सहितो वीरः पूज्यमानो द्विजातिभिः
Tasmingate kauraveye kuntiputro yudhishthirah
Bhratribhih sahito virah pujyamano dvijatibhih
235.25
तपोधनैश्च तैः सर्वैर्वृतः शक्र इवामरैः
वने द्वैतवने तस्मिन्विजहार मुदा युतः
Tapodhanaishcha taih sarvairvritah shakra ivamaraih
Vane dvaitavane tasminvijahara muda yutah