UtshovChapter 64
64.1
कर्ण उवाच
या नः श्रुता मनुष्येषु स्त्रियो रूपेण संमताः
तासामेतादृशं कर्म न कस्यांचन शुश्रुमः
Karna uvacha
Ya nah shruta manushyeshu striyo rupena sammatah
Tasametadrisham karma na kasyanchana shushrumah
64.2
क्रोधाविष्टेषु पार्थेषु धार्तराष्ट्रेषु चाप्यति
द्रौपदी पाण्डुपुत्राणां कृष्णा शान्तिरिहाभवत्
Krodhavishteshu partheshu dhartarashtreshu chapyati
Draupadi panduputranam krishna shantirihabhavat
64.3
अप्लवेऽम्भसि मग्नानामप्रतिष्ठे निमज्जताम्
पाञ्चाली पाण्डुपुत्राणां नौरेषा पारगाभवत्
Aplavembhasi magnanamapratishthe nimajjatam
Panchali panduputranam nauresha paragabhavat
64.4
वैशंपायन उवाच
तद्वै श्रुत्वा भीमसेनः कुरुमध्येऽत्यमर्षणः
स्त्री गतिः पाण्डुपुत्राणामित्युवाच सुदुर्मनाः
Vaishampayana uvacha
Tadvai shrutva bhimasenah kurumadhyetyamarshanah
Stri gatih panduputranamityuvacha sudurmanah
64.5
त्रीणि ज्योतींषि पुरुष इति वै देवलोऽब्रवीत्
अपत्यं कर्म विद्या च यतः सृष्टाः प्रजास्ततः
Trini jyotinshi purusha iti vai devalobravit
Apatyam karma vidya cha yatah srishtah prajastatah
64.6
अमेध्ये वै गतप्राणे शून्ये ज्ञातिभिरुज्झिते
देहे त्रितयमेवैतत्पुरुषस्योपजायते
Amedhye vai gataprane shunye gyatibhirujjhite
Dehe tritayamevaitatpurushasyopajayate
64.7
तन्नो ज्योतिरभिहतं दाराणामभिमर्शनात्
धनंजय कथं स्वित्स्यादपत्यमभिमृष्टजम्
Tanno jyotirabhihatam daranamabhimarshanat
Dhananjaya katham svitsyadapatyamabhimrishtajam
64.8
अर्जुन उवाच
न चैवोक्ता न चानुक्ता हीनतः परुषा गिरः
भारताः प्रतिजल्पन्ति सदा तूत्तमपूरुषाः
Arjuna uvacha
Na chaivokta na chanukta hinatah parusha girah
Bharatah pratijalpanti sada tuttamapurushah
64.9
स्मरन्ति सुकृतान्येव न वैराणि कृतानि च
सन्तः प्रतिविजानन्तो लब्ध्वा प्रत्ययमात्मनः
Smaranti sukritanyeva na vairani kritani cha
Santah prativijananto labdhva pratyayamatmanah
64.10
भीम उवाच
इहैवैतांस्तुरा सर्वान्हन्मि शत्रून्समागतान्
अथ निष्क्रम्य राजेन्द्र समूलान्कृन्धि भारत
Bhima uvacha
Ihaivaitanstura sarvanhanmi shatrunsamagatan
Atha nishkramya rajendra samulankrindhi bharata
64.11
किं नो विवदितेनेह किं नः क्लेशेन भारत
अद्यैवैतान्निहन्मीह प्रशाधि वसुधामिमाम्
Kim no vivaditeneha kim nah kleshena bharata
Adyaivaitannihanmiha prashadhi vasudhamimam
64.12
वैशंपायन उवाच
इत्युक्त्वा भीमसेनस्तु कनिष्ठैर्भ्रातृभिर्वृतः
मृगमध्ये यथा सिंहो मुहुः परिघमैक्षत
Vaishampayana uvacha
Ityuktva bhimasenastu kanishthairbhratribhirvritah
Mrigamadhye yatha sinho muhuh parighamaikshata
64.13
सान्त्व्यमानो वीज्यमानः पार्थेनाक्लिष्टकर्मणा
स्विद्यते च महाबाहुरन्तर्दाहेन वीर्यवान्
Santvyamano vijyamanah parthenaklishtakarmana
Svidyate cha mahabahurantardahena viryavan
64.14
क्रुद्धस्य तस्य स्रोतोभ्यः कर्णादिभ्यो नराधिप
सधूमः सस्फुलिङ्गार्चिः पावकः समजायत
Kruddhasya tasya srotobhyah karnadibhyo naradhipa
Sadhumah sasphulingarchih pavakah samajayata
64.15
भ्रुकुटीपुटदुष्प्रेक्ष्यमभवत्तस्य तन्मुखम्
युगान्तकाले संप्राप्ते कृतान्तस्येव रूपिणः
Bhrukutiputadushprekshyamabhavattasya tanmukham
Yugantakale samprapte kritantasyeva rupinah
64.16
युधिष्ठिरस्तमावार्य बाहुना बाहुशालिनम्
मैवमित्यब्रवीच्चैनं जोषमास्स्वेति भारत
Yudhishthirastamavarya bahuna bahushalinam
Maivamityabravichchainam joshamassveti bharata
64.17
निवार्य तं महाबाहुं कोपसंरक्तलोचनम्
पितरं समुपातिष्ठद्धृतराष्ट्रं कृताञ्जलिः
Nivarya tam mahabahum kopasanraktalochanam
Pitaram samupatishthaddhritarashtram kritanjalih