UtshovChapter 28
28.1
वैशंपायन उवाच
वनं गते कौरवेन्द्रे दुःखशोकसमाहताः
बभूवुः पाण्डवा राजन्मातृशोकेन चार्दिताः
Vaishampayana uvacha
Vanam gate kauravendre duhkhashokasamahatah
Babhuvuh pandava rajanmatrishokena charditah
28.2
तथा पौरजनः सर्वः शोचन्नास्ते जनाधिपम्
कुर्वाणाश्च कथास्तत्र ब्राह्मणा नृपतिं प्रति
Tatha paurajanah sarvah shochannaste janadhipam
Kurvanashcha kathastatra brahmana nripatim prati
28.3
कथं नु राजा वृद्धः स वने वसति निर्जने
गान्धारी च महाभागा सा च कुन्ती पृथा कथम्
Katham nu raja vriddhah sa vane vasati nirjane
Gandhari cha mahabhaga sa cha kunti pritha katham
28.4
सुखार्हः स हि राजर्षिर्न सुखं तन्महावनम्
किमवस्थः समासाद्य प्रज्ञाचक्षुर्हतात्मजः
Sukharhah sa hi rajarshirna sukham tanmahavanam
Kimavasthah samasadya pragyachakshurhatatmajah
28.5
सुदुष्करं कृतवती कुन्ती पुत्रानपश्यती
राज्यश्रियं परित्यज्य वनवासमरोचयत्
Sudushkaram kritavati kunti putranapashyati
Rajyashriyam parityajya vanavasamarochayat
28.6
विदुरः किमवस्थश्च भ्रातुः शुश्रूषुरात्मवान्
स च गावल्गणिर्धीमान्भर्तृपिण्डानुपालकः
Vidurah kimavasthashcha bhratuh shushrushuratmavan
Sa cha gavalganirdhimanbhartripindanupalakah
28.7
आकुमारं च पौरास्ते चिन्ताशोकसमाहताः
तत्र तत्र कथाश्चक्रुः समासाद्य परस्परम्
Akumaram cha pauraste chintashokasamahatah
Tatra tatra kathashchakruh samasadya parasparam
28.8
पाण्डवाश्चैव ते सर्वे भृशं शोकपरायणाः
शोचन्तो मातरं वृद्धामूषुर्नातिचिरं पुरे
Pandavashchaiva te sarve bhrisham shokaparayanah
Shochanto mataram vriddhamushurnatichiram pure
28.9
तथैव पितरं वृद्धं हतपुत्रं जनेश्वरम्
गान्धारीं च महाभागां विदुरं च महामतिम्
Tathaiva pitaram vriddham hataputram janeshvaram
Gandharim cha mahabhagam viduram cha mahamatim
28.10
नैषां बभूव संप्रीतिस्तान्विचिन्तयतां तदा
न राज्ये न च नारीषु न वेदाध्ययने तथा
Naisham babhuva sampritistanvichintayatam tada
Na rajye na cha narishu na vedadhyayane tatha
28.11
परं निर्वेदमगमंश्चिन्तयन्तो नराधिपम्
तच्च ज्ञातिवधं घोरं संस्मरन्तः पुनः पुनः
Param nirvedamagamanshchintayanto naradhipam
Tachcha gyativadham ghoram sansmarantah punah punah
28.12
अभिमन्योश्च बालस्य विनाशं रणमूर्धनि
कर्णस्य च महाबाहोः संग्रामेष्वपलायिनः
Abhimanyoshcha balasya vinasham ranamurdhani
Karnasya cha mahabahoh sangrameshvapalayinah
28.13
तथैव द्रौपदेयानामन्येषां सुहृदामपि
वधं संस्मृत्य ते वीरा नातिप्रमनसोऽभवन्
Tathaiva draupadeyanamanyesham suhridamapi
Vadham sansmritya te vira natipramanasobhavan
28.14
हतप्रवीरां पृथिवीं हतरत्नां च भारत
सदैव चिन्तयन्तस्ते न निद्रामुपलेभिरे
Hatapraviram prithivim hataratnam cha bharata
Sadaiva chintayantaste na nidramupalebhire
28.15
द्रौपदी हतपुत्रा च सुभद्रा चैव भामिनी
नातिप्रीतियुते देव्यौ तदास्तामप्रहृष्टवत्
Draupadi hataputra cha subhadra chaiva bhamini
Natipritiyute devyau tadastamaprahrishtavat
28.16
वैराट्यास्तु सुतं दृष्ट्वा पितरं ते परिक्षितम्
धारयन्ति स्म ते प्राणांस्तव पूर्वपितामहाः
Vairatyastu sutam drishtva pitaram te parikshitam
Dharayanti sma te prananstava purvapitamahah