UtshovChapter 81
81.1
वैशंपायन उवाच
प्रायोपविष्टे नृपतौ मणिपूरेश्वरे तदा
पितृशोकसमाविष्टे सह मात्रा परंतप
Vaishampayana uvacha
Prayopavishte nripatau manipureshvare tada
Pitrishokasamavishte saha matra parantapa
81.2
उलूपी चिन्तयामास तदा संजीवनं मणिम्
स चोपातिष्ठत तदा पन्नगानां परायणम्
Ulupi chintayamasa tada sanjivanam manim
Sa chopatishthata tada pannaganam parayanam
81.3
तं गृहीत्वा तु कौरव्य नागराजपतेः सुता
मनःप्रह्लादनीं वाचं सैनिकानामथाब्रवीत्
Tam grihitva tu kauravya nagarajapateh suta
Manahprahladanim vacham sainikanamathabravit
81.4
उत्तिष्ठ मा शुचः पुत्र नैष जिष्णुस्त्वया हतः
अजेयः पुरुषैरेष देवैर्वापि सवासवैः
Uttishtha ma shuchah putra naisha jishnustvaya hatah
Ajeyah purushairesha devairvapi savasavaih
81.5
मया तु मोहिनी नाम मायैषा संप्रयोजिता
प्रियार्थं पुरुषेन्द्रस्य पितुस्तेऽद्य यशस्विनः
Maya tu mohini nama mayaisha samprayojita
Priyartham purushendrasya pitustedya yashasvinah
81.6
जिज्ञासुर्ह्येष वै पुत्र बलस्य तव कौरवः
संग्रामे युध्यतो राजन्नागतः परवीरहा
Jigyasurhyesha vai putra balasya tava kauravah
Sangrame yudhyato rajannagatah paraviraha
81.7
तस्मादसि मया पुत्र युद्धार्थं परिचोदितः
मा पापमात्मनः पुत्र शङ्केथास्त्वण्वपि प्रभो
Tasmadasi maya putra yuddhartham parichoditah
Ma papamatmanah putra shankethastvanvapi prabho
81.8
ऋषिरेष महातेजाः पुरुषः शाश्वतोऽव्ययः
नैनं शक्तो हि संग्रामे जेतुं शक्रोऽपि पुत्रक
Rishiresha mahatejah purushah shashvatovyayah
Nainam shakto hi sangrame jetum shakropi putraka
81.9
अयं तु मे मणिर्दिव्यः समानीतो विशां पते
मृतान्मृतान्पन्नगेन्द्रान्यो जीवयति नित्यदा
Ayam tu me manirdivyah samanito visham pate
Mritanmritanpannagendranyo jivayati nityada
81.10
एतमस्योरसि त्वं तु स्थापयस्व पितुः प्रभो
संजीवितं पुनः पुत्र ततो द्रष्टासि पाण्डवम्
Etamasyorasi tvam tu sthapayasva pituh prabho
Sanjivitam punah putra tato drashtasi pandavam
81.11
इत्युक्तः स्थापयामास तस्योरसि मणिं तदा
पार्थस्यामिततेजाः स पितुः स्नेहादपापकृत्
Ityuktah sthapayamasa tasyorasi manim tada
Parthasyamitatejah sa pituh snehadapapakrit
81.12
तस्मिन्न्यस्ते मणौ वीर जिष्णुरुज्जीवितः प्रभुः
सुप्तोत्थित इवोत्तस्थौ मृष्टलोहितलोचनः
Tasminnyaste manau vira jishnurujjivitah prabhuh
Suptotthita ivottasthau mrishtalohitalochanah
81.13
तमुत्थितं महात्मानं लब्धसंज्ञं मनस्विनम्
समीक्ष्य पितरं स्वस्थं ववन्दे बभ्रुवाहनः
Tamutthitam mahatmanam labdhasangyam manasvinam
Samikshya pitaram svastham vavande babhruvahanah
81.14
उत्थिते पुरुषव्याघ्रे पुनर्लक्ष्मीवति प्रभो
दिव्याः सुमनसः पुण्या ववृषे पाकशासनः
Utthite purushavyaghre punarlakshmivati prabho
Divyah sumanasah punya vavrishe pakashasanah
81.15
अनाहता दुन्दुभयः प्रणेदुर्मेघनिस्वनाः
साधु साध्विति चाकाशे बभूव सुमहान्स्वनः
Anahata dundubhayah pranedurmeghanisvanah
Sadhu sadhviti chakashe babhuva sumahansvanah
81.16
उत्थाय तु महाबाहुः पर्याश्वस्तो धनंजयः
बभ्रुवाहनमालिङ्ग्य समाजिघ्रत मूर्धनि
Utthaya tu mahabahuh paryashvasto dhananjayah
Babhruvahanamalingya samajighrata murdhani
81.17
ददर्श चाविदूरेऽस्य मातरं शोककर्शिताम्
उलूप्या सह तिष्ठन्तीं ततोऽपृच्छद्धनंजयः
Dadarsha chaviduresya mataram shokakarshitam
Ulupya saha tishthantim tatoprichchhaddhananjayah
81.18
किमिदं लक्ष्यते सर्वं शोकविस्मयहर्षवत्
रणाजिरममित्रघ्न यदि जानासि शंस मे
Kimidam lakshyate sarvam shokavismayaharshavat
Ranajiramamitraghna yadi janasi shansa me
81.19
जननी च किमर्थं ते रणभूमिमुपागता
नागेन्द्रदुहिता चेयमुलूपी किमिहागता
Janani cha kimartham te ranabhumimupagata
Nagendraduhita cheyamulupi kimihagata
81.20
जानाम्यहमिदं युद्धं त्वया मद्वचनात्कृतम्
स्त्रीणामागमने हेतुमहमिच्छामि वेदितुम्
Janamyahamidam yuddham tvaya madvachanatkritam
Strinamagamane hetumahamichchhami veditum
81.21
तमुवाच ततः पृष्टो मणिपूरपतिस्तदा
प्रसाद्य शिरसा विद्वानुलूपी पृच्छ्यतामिति
Tamuvacha tatah prishto manipurapatistada
Prasadya shirasa vidvanulupi prichchhyatamiti