Chapter 30
30.1
पितर ऊचुः
अत्राप्युदाहरन्तीममितिहासं पुरातनम्
श्रुत्वा च तत्तथा कार्यं भवता द्विजसत्तम
Pitara uchuh
Atrapyudaharantimamitihasam puratanam
Shrutva cha tattatha karyam bhavata dvijasattama
30.2
अलर्को नाम राजर्षिरभवत्सुमहातपाः
धर्मज्ञः सत्यसंधश्च महात्मा सुमहाव्रतः
Alarko nama rajarshirabhavatsumahatapah
Dharmagyah satyasandhashcha mahatma sumahavratah
30.3
स सागरान्तां धनुषा विनिर्जित्य महीमिमाम्
कृत्वा सुदुष्करं कर्म मनः सूक्ष्मे समादधे
Sa sagarantam dhanusha vinirjitya mahimimam
Kritva sudushkaram karma manah sukshme samadadhe
30.4
स्थितस्य वृक्षमूलेऽथ तस्य चिन्ता बभूव ह
उत्सृज्य सुमहद्राज्यं सूक्ष्मं प्रति महामते
Sthitasya vrikshamuletha tasya chinta babhuva ha
Utsrijya sumahadrajyam sukshmam prati mahamate
30.5
अलर्क उवाच
मनसो मे बलं जातं मनो जित्वा ध्रुवो जयः
अन्यत्र बाणानस्यामि शत्रुभिः परिवारितः
Alarka uvacha
Manaso me balam jatam mano jitva dhruvo jayah
Anyatra bananasyami shatrubhih parivaritah
30.6
यदिदं चापलान्मूर्तेः सर्वमेतच्चिकीर्षति
मनः प्रति सुतीक्ष्णाग्रानहं मोक्ष्यामि सायकान्
Yadidam chapalanmurteh sarvametachchikirshati
Manah prati sutikshnagranaham mokshyami sayakan
30.7
मन उवाच
नेमे बाणास्तरिष्यन्ति मामलर्क कथंचन
तवैव मर्म भेत्स्यन्ति भिन्नमर्मा मरिष्यसि
Mana uvacha
Neme banastarishyanti mamalarka kathanchana
Tavaiva marma bhetsyanti bhinnamarma marishyasi
30.8
अन्यान्बाणान्समीक्षस्व यैस्त्वं मां सूदयिष्यसि
तच्छ्रुत्वा स विचिन्त्याथ ततो वचनमब्रवीत्
Anyanbanansamikshasva yaistvam mam sudayishyasi
Tachchhrutva sa vichintyatha tato vachanamabravit
30.9
अलर्क उवाच
आघ्राय सुबहून्गन्धांस्तानेव प्रतिगृध्यति
तस्माद्घ्राणं प्रति शरान्प्रतिमोक्ष्याम्यहं शितान्
Alarka uvacha
Aghraya subahungandhanstaneva pratigridhyati
Tasmadghranam prati sharanpratimokshyamyaham shitan
30.10
घ्राण उवाच
नेमे बाणास्तरिष्यन्ति मामलर्क कथंचन
तवैव मर्म भेत्स्यन्ति भिन्नमर्मा मरिष्यसि
Ghrana uvacha
Neme banastarishyanti mamalarka kathanchana
Tavaiva marma bhetsyanti bhinnamarma marishyasi
30.11
अन्यान्बाणान्समीक्षस्व यैस्त्वं मां सूदयिष्यसि
तच्छ्रुत्वा स विचिन्त्याथ ततो वचनमब्रवीत्
Anyanbanansamikshasva yaistvam mam sudayishyasi
Tachchhrutva sa vichintyatha tato vachanamabravit
30.12
अलर्क उवाच
इयं स्वादून्रसान्भुक्त्वा तानेव प्रतिगृध्यति
तस्माज्जिह्वां प्रति शरान्प्रतिमोक्ष्याम्यहं शितान्
Alarka uvacha
Iyam svadunrasanbhuktva taneva pratigridhyati
Tasmajjihvam prati sharanpratimokshyamyaham shitan
30.13
जिह्वोवाच
नेमे बाणास्तरिष्यन्ति मामलर्क कथंचन
तवैव मर्म भेत्स्यन्ति भिन्नमर्मा मरिष्यसि
Jihvovacha
Neme banastarishyanti mamalarka kathanchana
Tavaiva marma bhetsyanti bhinnamarma marishyasi
30.14
अन्यान्बाणान्समीक्षस्व यैस्त्वं मां सूदयिष्यसि
तच्छ्रुत्वा स विचिन्त्याथ ततो वचनमब्रवीत्
Anyanbanansamikshasva yaistvam mam sudayishyasi
Tachchhrutva sa vichintyatha tato vachanamabravit
30.15
अलर्क उवाच
स्पृष्ट्वा त्वग्विविधान्स्पर्शांस्तानेव प्रतिगृध्यति
तस्मात्त्वचं पाटयिष्ये विविधैः कङ्कपत्रिभिः
Alarka uvacha
Sprishtva tvagvividhansparshanstaneva pratigridhyati
Tasmattvacham patayishye vividhaih kankapatribhih
30.16
त्वगुवाच
नेमे बाणास्तरिष्यन्ति मामलर्क कथंचन
तवैव मर्म भेत्स्यन्ति भिन्नमर्मा मरिष्यसि
Tvaguvacha
Neme banastarishyanti mamalarka kathanchana
Tavaiva marma bhetsyanti bhinnamarma marishyasi
30.17
अन्यान्बाणान्समीक्षस्व यैस्त्वं मां सूदयिष्यसि
तच्छ्रुत्वा स विचिन्त्याथ ततो वचनमब्रवीत्
Anyanbanansamikshasva yaistvam mam sudayishyasi
Tachchhrutva sa vichintyatha tato vachanamabravit
30.18
अलर्क उवाच
श्रुत्वा वै विविधाञ्शब्दांस्तानेव प्रतिगृध्यति
तस्माच्छ्रोत्रं प्रति शरान्प्रतिमोक्ष्याम्यहं शितान्
Alarka uvacha
Shrutva vai vividhanshabdanstaneva pratigridhyati
Tasmachchhrotram prati sharanpratimokshyamyaham shitan
30.19
श्रोत्र उवाच
नेमे बाणास्तरिष्यन्ति मामलर्क कथंचन
तवैव मर्म भेत्स्यन्ति ततो हास्यसि जीवितम्
Shrotra uvacha
Neme banastarishyanti mamalarka kathanchana
Tavaiva marma bhetsyanti tato hasyasi jivitam
30.20
अन्यान्बाणान्समीक्षस्व यैस्त्वं मां सूदयिष्यसि
तच्छ्रुत्वा स विचिन्त्याथ ततो वचनमब्रवीत्
Anyanbanansamikshasva yaistvam mam sudayishyasi
Tachchhrutva sa vichintyatha tato vachanamabravit
30.21
अलर्क उवाच
दृष्ट्वा वै विविधान्भावांस्तानेव प्रतिगृध्यति
तस्माच्चक्षुः प्रति शरान्प्रतिमोक्ष्याम्यहं शितान्
Alarka uvacha
Drishtva vai vividhanbhavanstaneva pratigridhyati
Tasmachchakshuh prati sharanpratimokshyamyaham shitan
30.22
चक्षुरुवाच
नेमे बाणास्तरिष्यन्ति मामलर्क कथंचन
तवैव मर्म भेत्स्यन्ति भिन्नमर्मा मरिष्यसि
Chakshuruvacha
Neme banastarishyanti mamalarka kathanchana
Tavaiva marma bhetsyanti bhinnamarma marishyasi
30.23
अन्यान्बाणान्समीक्षस्व यैस्त्वं मां सूदयिष्यसि
तच्छ्रुत्वा स विचिन्त्याथ ततो वचनमब्रवीत्
Anyanbanansamikshasva yaistvam mam sudayishyasi
Tachchhrutva sa vichintyatha tato vachanamabravit
30.24
अलर्क उवाच
इयं निष्ठा बहुविधा प्रज्ञया त्वध्यवस्यति
तस्माद्बुद्धिं प्रति शरान्प्रतिमोक्ष्याम्यहं शितान्
Alarka uvacha
Iyam nishtha bahuvidha pragyaya tvadhyavasyati
Tasmadbuddhim prati sharanpratimokshyamyaham shitan
30.25
बुद्धिरुवाच
नेमे बाणास्तरिष्यन्ति मामलर्क कथंचन
तवैव मर्म भेत्स्यन्ति भिन्नमर्मा मरिष्यसि
Buddhiruvacha
Neme banastarishyanti mamalarka kathanchana
Tavaiva marma bhetsyanti bhinnamarma marishyasi
30.26
पितर ऊचुः
ततोऽलर्कस्तपो घोरमास्थायाथ सुदुष्करम्
नाध्यगच्छत्परं शक्त्या बाणमेतेषु सप्तसु
सुसमाहितचेतास्तु ततोऽचिन्तयत प्रभुः
Pitara uchuh
Tatolarkastapo ghoramasthayatha sudushkaram
Nadhyagachchhatparam shaktya banameteshu saptasu
Susamahitachetastu tatochintayata prabhuh
30.27
स विचिन्त्य चिरं कालमलर्को द्विजसत्तम
नाध्यगच्छत्परं श्रेयो योगान्मतिमतां वरः
Sa vichintya chiram kalamalarko dvijasattama
Nadhyagachchhatparam shreyo yoganmatimatam varah
30.28
स एकाग्रं मनः कृत्वा निश्चलो योगमास्थितः
इन्द्रियाणि जघानाशु बाणेनैकेन वीर्यवान्
योगेनात्मानमाविश्य संसिद्धिं परमां ययौ
Sa ekagram manah kritva nishchalo yogamasthitah
Indriyani jaghanashu banenaikena viryavan
Yogenatmanamavishya sansiddhim paramam yayau
30.29
विस्मितश्चापि राजर्षिरिमां गाथां जगाद ह
अहो कष्टं यदस्माभिः पूर्वं राज्यमनुष्ठितम्
इति पश्चान्मया ज्ञातं योगान्नास्ति परं सुखम्
Vismitashchapi rajarshirimam gatham jagada ha
Aho kashtam yadasmabhih purvam rajyamanushthitam
Iti pashchanmaya gyatam yogannasti param sukham
30.30
इति त्वमपि जानीहि राम मा क्षत्रियाञ्जहि
तपो घोरमुपातिष्ठ ततः श्रेयोऽभिपत्स्यसे
Iti tvamapi janihi rama ma kshatriyanjahi
Tapo ghoramupatishtha tatah shreyobhipatsyase
30.31
ब्राह्मण उवाच
इत्युक्तः स तपो घोरं जामदग्न्यः पितामहैः
आस्थितः सुमहाभागो ययौ सिद्धिं च दुर्गमाम्
Brahmana uvacha
Ityuktah sa tapo ghoram jamadagnyah pitamahaih
Asthitah sumahabhago yayau siddhim cha durgamam