UtshovChapter 40
40.1
वैशंपायन उवाच
ततः कुन्तीसुतो राजा गतमन्युर्गतज्वरः
काञ्चने प्राङ्मुखो हृष्टो न्यषीदत्परमासने
Vaishampayana uvacha
Tatah kuntisuto raja gatamanyurgatajvarah
Kanchane pranmukho hrishto nyashidatparamasane
40.2
तमेवाभिमुखौ पीठे सेव्यास्तरणसंवृते
सात्यकिर्वासुदेवश्च निषीदतुररिंदमौ
Tamevabhimukhau pithe sevyastaranasanvrite
Satyakirvasudevashcha nishidaturarindamau
40.3
मध्ये कृत्वा तु राजानं भीमसेनार्जुनावुभौ
निषीदतुर्महात्मानौ श्लक्ष्णयोर्मणिपीठयोः
Madhye kritva tu rajanam bhimasenarjunavubhau
Nishidaturmahatmanau shlakshnayormanipithayoh
40.4
दान्ते शय्यासने शुभ्रे जाम्बूनदविभूषिते
पृथापि सहदेवेन सहास्ते नकुलेन च
Dante shayyasane shubhre jambunadavibhushite
Prithapi sahadevena sahaste nakulena cha
40.5
सुधर्मा विदुरो धौम्यो धृतराष्ट्रश्च कौरवः
निषेदुर्ज्वलनाकारेष्वासनेषु पृथक्पृथक्
Sudharma viduro dhaumyo dhritarashtrashcha kauravah
Nishedurjvalanakareshvasaneshu prithakprithak
40.6
युयुत्सुः संजयश्चैव गान्धारी च यशस्विनी
धृतराष्ट्रो यतो राजा ततः सर्व उपाविशन्
Yuyutsuh sanjayashchaiva gandhari cha yashasvini
Dhritarashtro yato raja tatah sarva upavishan
40.7
तत्रोपविष्टो धर्मात्मा श्वेताः सुमनसोऽस्पृशत्
स्वस्तिकानक्षतान्भूमिं सुवर्णं रजतं मणीन्
Tatropavishto dharmatma shvetah sumanasosprishat
Svastikanakshatanbhumim suvarnam rajatam manin
40.8
ततः प्रकृतयः सर्वाः पुरस्कृत्य पुरोहितम्
ददृशुर्धर्मराजानमादाय बहु मङ्गलम्
Tatah prakritayah sarvah puraskritya purohitam
Dadrishurdharmarajanamadaya bahu mangalam
40.9
पृथिवीं च सुवर्णं च रत्नानि विविधानि च
आभिषेचनिकं भाण्डं सर्वसंभारसंभृतम्
Prithivim cha suvarnam cha ratnani vividhani cha
Abhishechanikam bhandam sarvasambharasambhritam
40.10
काञ्चनौदुम्बरास्तत्र राजताः पृथिवीमयाः
पूर्णकुम्भाः सुमनसो लाजा बर्हींषि गोरसाः
Kanchanaudumbarastatra rajatah prithivimayah
Purnakumbhah sumanaso laja barhinshi gorasah
40.11
शमीपलाशपुंनागाः समिधो मधुसर्पिषी
स्रुव औदुम्बरः शङ्खास्तथा हेमविभूषिताः
Shamipalashapunnagah samidho madhusarpishi
Sruva audumbarah shankhastatha hemavibhushitah
40.12
दाशार्हेणाभ्यनुज्ञातस्तत्र धौम्यः पुरोहितः
प्रागुदक्प्रवणां वेदीं लक्षणेनोपलिप्य ह
Dasharhenabhyanugyatastatra dhaumyah purohitah
Pragudakpravanam vedim lakshanenopalipya ha
40.13
व्याघ्रचर्मोत्तरे श्लक्ष्णे सर्वतोभद्र आसने
दृढपादप्रतिष्ठाने हुताशनसमत्विषि
Vyaghracharmottare shlakshne sarvatobhadra asane
Dridhapadapratishthane hutashanasamatvishi
40.14
उपवेश्य महात्मानं कृष्णां च द्रुपदात्मजाम्
जुहाव पावकं धीमान्विधिमन्त्रपुरस्कृतम्
Upaveshya mahatmanam krishnam cha drupadatmajam
Juhava pavakam dhimanvidhimantrapuraskritam
40.15
अभ्यषिञ्चत्पतिं पृथ्व्याः कुन्तीपुत्रं युधिष्ठिरम्
धृतराष्ट्रश्च राजर्षिः सर्वाः प्रकृतयस्तथा
Abhyashinchatpatim prithvyah kuntiputram yudhishthiram
Dhritarashtrashcha rajarshih sarvah prakritayastatha
40.16
ततोऽनुवादयामासुः पणवानकदुन्दुभीः
धर्मराजोऽपि तत्सर्वं प्रतिजग्राह धर्मतः
Tatonuvadayamasuh panavanakadundubhih
Dharmarajopi tatsarvam pratijagraha dharmatah
40.17
पूजयामास तांश्चापि विधिवद्भूरिदक्षिणः
ततो निष्कसहस्रेण ब्राह्मणान्स्वस्ति वाचयत्
वेदाध्ययनसंपन्नाञ्शीलवृत्तसमन्वितान्
Pujayamasa tanshchapi vidhivadbhuridakshinah
Tato nishkasahasrena brahmanansvasti vachayat
Vedadhyayanasampannanshilavrittasamanvitan
40.18
ते प्रीता ब्राह्मणा राजन्स्वस्त्यूचुर्जयमेव च
हंसा इव च नर्दन्तः प्रशशंसुर्युधिष्ठिरम्
Te prita brahmana rajansvastyuchurjayameva cha
Hansa iva cha nardantah prashashansuryudhishthiram
40.19
युधिष्ठिर महाबाहो दिष्ट्या जयसि पाण्डव
दिष्ट्या स्वधर्मं प्राप्तोऽसि विक्रमेण महाद्युते
Yudhishthira mahabaho dishtya jayasi pandava
Dishtya svadharmam praptosi vikramena mahadyute
40.20
दिष्ट्या गाण्डीवधन्वा च भीमसेनश्च पाण्डवः
त्वं चापि कुशली राजन्माद्रीपुत्रौ च पाण्डवौ
Dishtya gandivadhanva cha bhimasenashcha pandavah
Tvam chapi kushali rajanmadriputrau cha pandavau
40.21
मुक्ता वीरक्षयादस्मात्संग्रामान्निहतद्विषः
क्षिप्रमुत्तरकालानि कुरु कार्याणि पाण्डव
Mukta virakshayadasmatsangramannihatadvishah
Kshipramuttarakalani kuru karyani pandava
40.22
ततः प्रत्यर्चितः सद्भिर्धर्मराजो युधिष्ठिरः
प्रतिपेदे महद्राज्यं सुहृद्भिः सह भारत
Tatah pratyarchitah sadbhirdharmarajo yudhishthirah
Pratipede mahadrajyam suhridbhih saha bharata