Chapter 81
81.1
वैशंपायन उवाच
एवं स नाहुषो राजा ययातिः पुत्रमीप्सितम्
राज्येऽभिषिच्य मुदितो वानप्रस्थोऽभवन्मुनिः
Vaishampayana uvacha
Evam sa nahusho raja yayatih putramipsitam
Rajyebhishichya mudito vanaprasthobhavanmunih
81.2
उषित्वा च वने वासं ब्राह्मणैः सह संश्रितः
फलमूलाशनो दान्तो यथा स्वर्गमितो गतः
Ushitva cha vane vasam brahmanaih saha sanshritah
Phalamulashano danto yatha svargamito gatah
81.3
स गतः सुरवासं तं निवसन्मुदितः सुखम्
कालस्य नातिमहतः पुनः शक्रेण पातितः
Sa gatah suravasam tam nivasanmuditah sukham
Kalasya natimahatah punah shakrena patitah
81.4
निपतन्प्रच्युतः स्वर्गादप्राप्तो मेदिनीतलम्
स्थित आसीदन्तरिक्षे स तदेति श्रुतं मया
Nipatanprachyutah svargadaprapto medinitalam
Sthita asidantarikshe sa tadeti shrutam maya
81.5
तत एव पुनश्चापि गतः स्वर्गमिति श्रुतिः
राज्ञा वसुमता सार्धमष्टकेन च वीर्यवान्
प्रतर्दनेन शिबिना समेत्य किल संसदि
Tata eva punashchapi gatah svargamiti shrutih
Ragya vasumata sardhamashtakena cha viryavan
Pratardanena shibina sametya kila sansadi
81.6
जनमेजय उवाच
कर्मणा केन स दिवं पुनः प्राप्तो महीपतिः
सर्वमेतदशेषेण श्रोतुमिच्छामि तत्त्वतः
कथ्यमानं त्वया विप्र विप्रर्षिगणसंनिधौ
Janamejaya uvacha
Karmana kena sa divam punah prapto mahipatih
Sarvametadasheshena shrotumichchhami tattvatah
Kathyamanam tvaya vipra viprarshiganasannidhau
81.7
देवराजसमो ह्यासीद्ययातिः पृथिवीपतिः
वर्धनः कुरुवंशस्य विभावसुसमद्युतिः
Devarajasamo hyasidyayatih prithivipatih
Vardhanah kuruvanshasya vibhavasusamadyutih
81.8
तस्य विस्तीर्णयशसः सत्यकीर्तेर्महात्मनः
चरितं श्रोतुमिच्छामि दिवि चेह च सर्वशः
Tasya vistirnayashasah satyakirtermahatmanah
Charitam shrotumichchhami divi cheha cha sarvashah
81.9
वैशंपायन उवाच
हन्त ते कथयिष्यामि ययातेरुत्तरां कथाम्
दिवि चेह च पुण्यार्थां सर्वपापप्रणाशिनीम्
Vaishampayana uvacha
Hanta te kathayishyami yayateruttaram katham
Divi cheha cha punyartham sarvapapapranashinim
81.10
ययातिर्नाहुषो राजा पूरुं पुत्रं कनीयसम्
राज्येऽभिषिच्य मुदितः प्रवव्राज वनं तदा
Yayatirnahusho raja purum putram kaniyasam
Rajyebhishichya muditah pravavraja vanam tada
81.11
अन्तेषु स विनिक्षिप्य पुत्रान्यदुपुरोगमान्
फलमूलाशनो राजा वने संन्यवसच्चिरम्
Anteshu sa vinikshipya putranyadupurogaman
Phalamulashano raja vane sannyavasachchiram
81.12
संशितात्मा जितक्रोधस्तर्पयन्पितृदेवताः
अग्नींश्च विधिवज्जुह्वन्वानप्रस्थविधानतः
Sanshitatma jitakrodhastarpayanpitridevatah
Agninshcha vidhivajjuhvanvanaprasthavidhanatah
81.13
अतिथीन्पूजयामास वन्येन हविषा विभुः
शिलोञ्छवृत्तिमास्थाय शेषान्नकृतभोजनः
Atithinpujayamasa vanyena havisha vibhuh
Shilonchhavrittimasthaya sheshannakritabhojanah
81.14
पूर्णं वर्षसहस्रं स एवंवृत्तिरभून्नृपः
अब्भक्षः शरदस्त्रिंशदासीन्नियतवाङ्मनाः
Purnam varshasahasram sa evanvrittirabhunnripah
Abbhakshah sharadastrinshadasinniyatavanmanah
81.15
ततश्च वायुभक्षोऽभूत्संवत्सरमतन्द्रितः
पञ्चाग्निमध्ये च तपस्तेपे संवत्सरं नृपः
Tatashcha vayubhakshobhutsanvatsaramatandritah
Panchagnimadhye cha tapastepe sanvatsaram nripah
81.16
एकपादस्थितश्चासीत्षण्मासाननिलाशनः
पुण्यकीर्तिस्ततः स्वर्गं जगामावृत्य रोदसी
Ekapadasthitashchasitshanmasananilashanah
Punyakirtistatah svargam jagamavritya rodasi