Chapter 75
75.1
वैशंपायन उवाच
ततः काव्यो भृगुश्रेष्ठः समन्युरुपगम्य ह
वृषपर्वाणमासीनमित्युवाचाविचारयन्
Vaishampayana uvacha
Tatah kavyo bhrigushreshthah samanyurupagamya ha
Vrishaparvanamasinamityuvachavicharayan
75.2
नाधर्मश्चरितो राजन्सद्यः फलति गौरिव
पुत्रेषु वा नप्तृषु वा न चेदात्मनि पश्यति
फलत्येव ध्रुवं पापं गुरुभुक्तमिवोदरे
Nadharmashcharito rajansadyah phalati gauriva
Putreshu va naptrishu va na chedatmani pashyati
Phalatyeva dhruvam papam gurubhuktamivodare
75.3
यदघातयथा विप्रं कचमाङ्गिरसं तदा
अपापशीलं धर्मज्ञं शुश्रूषुं मद्गृहे रतम्
Yadaghatayatha vipram kachamangirasam tada
Apapashilam dharmagyam shushrushum madgrihe ratam
75.4
वधादनर्हतस्तस्य वधाच्च दुहितुर्मम
वृषपर्वन्निबोधेदं त्यक्ष्यामि त्वां सबान्धवम्
स्थातुं त्वद्विषये राजन्न शक्ष्यामि त्वया सह
Vadhadanarhatastasya vadhachcha duhiturmama
Vrishaparvannibodhedam tyakshyami tvam sabandhavam
Sthatum tvadvishaye rajanna shakshyami tvaya saha
75.5
अहो मामभिजानासि दैत्य मिथ्याप्रलापिनम्
यथेममात्मनो दोषं न नियच्छस्युपेक्षसे
Aho mamabhijanasi daitya mithyapralapinam
Yathemamatmano dosham na niyachchhasyupekshase
75.6
वृषपर्वोवाच
नाधर्मं न मृषावादं त्वयि जानामि भार्गव
त्वयि धर्मश्च सत्यं च तत्प्रसीदतु नो भवान्
Vrishaparvovacha
Nadharmam na mrishavadam tvayi janami bhargava
Tvayi dharmashcha satyam cha tatprasidatu no bhavan
75.7
यद्यस्मानपहाय त्वमितो गच्छसि भार्गव
समुद्रं संप्रवेक्ष्यामो नान्यदस्ति परायणम्
Yadyasmanapahaya tvamito gachchhasi bhargava
Samudram sampravekshyamo nanyadasti parayanam
75.8
शुक्र उवाच
समुद्रं प्रविशध्वं वा दिशो वा द्रवतासुराः
दुहितुर्नाप्रियं सोढुं शक्तोऽहं दयिता हि मे
Shukra uvacha
Samudram pravishadhvam va disho va dravatasurah
Duhiturnapriyam sodhum shaktoham dayita hi me
75.9
प्रसाद्यतां देवयानी जीवितं ह्यत्र मे स्थितम्
योगक्षेमकरस्तेऽहमिन्द्रस्येव बृहस्पतिः
Prasadyatam devayani jivitam hyatra me sthitam
Yogakshemakarastehamindrasyeva brihaspatih
75.10
वृषपर्वोवाच
यत्किंचिदसुरेन्द्राणां विद्यते वसु भार्गव
भुवि हस्तिगवाश्वं वा तस्य त्वं मम चेश्वरः
Vrishaparvovacha
Yatkinchidasurendranam vidyate vasu bhargava
Bhuvi hastigavashvam va tasya tvam mama cheshvarah
75.11
शुक्र उवाच
यत्किंचिदस्ति द्रविणं दैत्येन्द्राणां महासुर
तस्येश्वरोऽस्मि यदि ते देवयानी प्रसाद्यताम्
Shukra uvacha
Yatkinchidasti dravinam daityendranam mahasura
Tasyeshvarosmi yadi te devayani prasadyatam
75.12
देवयान्युवाच
यदि त्वमीश्वरस्तात राज्ञो वित्तस्य भार्गव
नाभिजानामि तत्तेऽहं राजा तु वदतु स्वयम्
Devayanyuvacha
Yadi tvamishvarastata ragyo vittasya bhargava
Nabhijanami tatteham raja tu vadatu svayam
75.13
वृषपर्वोवाच
यं काममभिकामासि देवयानि शुचिस्मिते
तत्तेऽहं संप्रदास्यामि यदि चेदपि दुर्लभम्
Vrishaparvovacha
Yam kamamabhikamasi devayani shuchismite
Tatteham sampradasyami yadi chedapi durlabham
75.14
देवयान्युवाच
दासीं कन्यासहस्रेण शर्मिष्ठामभिकामये
अनु मां तत्र गच्छेत्सा यत्र दास्यति मे पिता
Devayanyuvacha
Dasim kanyasahasrena sharmishthamabhikamaye
Anu mam tatra gachchhetsa yatra dasyati me pita
75.15
वृषपर्वोवाच
उत्तिष्ठ हे संग्रहीत्रि शर्मिष्ठां शीघ्रमानय
यं च कामयते कामं देवयानी करोतु तम्
Vrishaparvovacha
Uttishtha he sangrahitri sharmishtham shighramanaya
Yam cha kamayate kamam devayani karotu tam
75.16
वैशंपायन उवाच
ततो धात्री तत्र गत्वा शर्मिष्ठां वाक्यमब्रवीत्
उत्तिष्ठ भद्रे शर्मिष्ठे ज्ञातीनां सुखमावह
Vaishampayana uvacha
Tato dhatri tatra gatva sharmishtham vakyamabravit
Uttishtha bhadre sharmishthe gyatinam sukhamavaha
75.17
त्यजति ब्राह्मणः शिष्यान्देवयान्या प्रचोदितः
सा यं कामयते कामं स कार्योऽद्य त्वयानघे
Tyajati brahmanah shishyandevayanya prachoditah
Sa yam kamayate kamam sa karyodya tvayanaghe
75.18
शर्मिष्ठोवाच
सा यं कामयते कामं करवाण्यहमद्य तम्
मा त्वेवापगमच्छुक्रो देवयानी च मत्कृते
Sharmishthovacha
Sa yam kamayate kamam karavanyahamadya tam
Ma tvevapagamachchhukro devayani cha matkrite
75.19
वैशंपायन उवाच
ततः कन्यासहस्रेण वृता शिबिकया तदा
पितुर्नियोगात्त्वरिता निश्चक्राम पुरोत्तमात्
Vaishampayana uvacha
Tatah kanyasahasrena vrita shibikaya tada
Piturniyogattvarita nishchakrama purottamat
75.20
शर्मिष्ठोवाच
अहं कन्यासहस्रेण दासी ते परिचारिका
अनु त्वां तत्र यास्यामि यत्र दास्यति ते पिता
Sharmishthovacha
Aham kanyasahasrena dasi te paricharika
Anu tvam tatra yasyami yatra dasyati te pita
75.21
देवयान्युवाच
स्तुवतो दुहिता तेऽहं बन्दिनः प्रतिगृह्णतः
स्तूयमानस्य दुहिता कथं दासी भविष्यसि
Devayanyuvacha
Stuvato duhita teham bandinah pratigrihnatah
Stuyamanasya duhita katham dasi bhavishyasi
75.22
शर्मिष्ठोवाच
येन केनचिदार्तानां ज्ञातीनां सुखमावहेत्
अतस्त्वामनुयास्यामि यत्र दास्यति ते पिता
Sharmishthovacha
Yena kenachidartanam gyatinam sukhamavahet
Atastvamanuyasyami yatra dasyati te pita
75.23
वैशंपायन उवाच
प्रतिश्रुते दासभावे दुहित्रा वृषपर्वणः
देवयानी नृपश्रेष्ठ पितरं वाक्यमब्रवीत्
Vaishampayana uvacha
Pratishrute dasabhave duhitra vrishaparvanah
Devayani nripashreshtha pitaram vakyamabravit
75.24
प्रविशामि पुरं तात तुष्टास्मि द्विजसत्तम
अमोघं तव विज्ञानमस्ति विद्याबलं च ते
Pravishami puram tata tushtasmi dvijasattama
Amogham tava vigyanamasti vidyabalam cha te
75.25
एवमुक्तो दुहित्रा स द्विजश्रेष्ठो महायशाः
प्रविवेश पुरं हृष्टः पूजितः सर्वदानवैः
Evamukto duhitra sa dvijashreshtho mahayashah
Pravivesha puram hrishtah pujitah sarvadanavaih