UtshovChapter 127
127.1
वैशंपायन उवाच
ततः स्रस्तोत्तरपटः सप्रस्वेदः सवेपथुः
विवेशाधिरथो रङ्गं यष्टिप्राणो ह्वयन्निव
Vaishampayana uvacha
Tatah srastottarapatah saprasvedah savepathuh
Viveshadhiratho rangam yashtiprano hvayanniva
127.2
तमालोक्य धनुस्त्यक्त्वा पितृगौरवयन्त्रितः
कर्णोऽभिषेकार्द्रशिराः शिरसा समवन्दत
Tamalokya dhanustyaktva pitrigauravayantritah
Karnobhishekardrashirah shirasa samavandata
127.3
ततः पादाववच्छाद्य पटान्तेन ससंभ्रमः
पुत्रेति परिपूर्णार्थमब्रवीद्रथसारथिः
Tatah padavavachchhadya patantena sasambhramah
Putreti paripurnarthamabravidrathasarathih
127.4
परिष्वज्य च तस्याथ मूर्धानं स्नेहविक्लवः
अङ्गराज्याभिषेकार्द्रमश्रुभिः सिषिचे पुनः
Parishvajya cha tasyatha murdhanam snehaviklavah
Angarajyabhishekardramashrubhih sishiche punah
127.5
तं दृष्ट्वा सूतपुत्रोऽयमिति निश्चित्य पाण्डवः
भीमसेनस्तदा वाक्यमब्रवीत्प्रहसन्निव
Tam drishtva sutaputroyamiti nishchitya pandavah
Bhimasenastada vakyamabravitprahasanniva
127.6
न त्वमर्हसि पार्थेन सूतपुत्र रणे वधम्
कुलस्य सदृशस्तूर्णं प्रतोदो गृह्यतां त्वया
Na tvamarhasi parthena sutaputra rane vadham
Kulasya sadrishasturnam pratodo grihyatam tvaya
127.7
अङ्गराज्यं च नार्हस्त्वमुपभोक्तुं नराधम
श्वा हुताशसमीपस्थं पुरोडाशमिवाध्वरे
Angarajyam cha narhastvamupabhoktum naradhama
Shva hutashasamipastham purodashamivadhvare
127.8
एवमुक्तस्ततः कर्णः किंचित्प्रस्फुरिताधरः
गगनस्थं विनिःश्वस्य दिवाकरमुदैक्षत
Evamuktastatah karnah kinchitprasphuritadharah
Gaganastham vinihshvasya divakaramudaikshata
127.9
ततो दुर्योधनः कोपादुत्पपात महाबलः
भ्रातृपद्मवनात्तस्मान्मदोत्कट इव द्विपः
Tato duryodhanah kopadutpapata mahabalah
Bhratripadmavanattasmanmadotkata iva dvipah
127.10
सोऽब्रवीद्भीमकर्माणं भीमसेनमवस्थितम्
वृकोदर न युक्तं ते वचनं वक्तुमीदृशम्
Sobravidbhimakarmanam bhimasenamavasthitam
Vrikodara na yuktam te vachanam vaktumidrisham
127.11
क्षत्रियाणां बलं ज्येष्ठं योद्धव्यं क्षत्रबन्धुना
शूराणां च नदीनां च प्रभवा दुर्विदाः किल
Kshatriyanam balam jyeshtham yoddhavyam kshatrabandhuna
Shuranam cha nadinam cha prabhava durvidah kila
127.12
सलिलादुत्थितो वह्निर्येन व्याप्तं चराचरम्
दधीचस्यास्थितो वज्रं कृतं दानवसूदनम्
Saliladutthito vahniryena vyaptam characharam
Dadhichasyasthito vajram kritam danavasudanam
127.13
आग्नेयः कृत्तिकापुत्रो रौद्रो गाङ्गेय इत्यपि
श्रूयते भगवान्देवः सर्वगुह्यमयो गुहः
Agneyah krittikaputro raudro gangeya ityapi
Shruyate bhagavandevah sarvaguhyamayo guhah
127.14
क्षत्रियाभ्यश्च ये जाता ब्राह्मणास्ते च विश्रुताः
आचार्यः कलशाज्जातः शरस्तम्बाद्गुरुः कृपः
भवतां च यथा जन्म तदप्यागमितं नृपैः
Kshatriyabhyashcha ye jata brahmanaste cha vishrutah
Acharyah kalashajjatah sharastambadguruh kripah
Bhavatam cha yatha janma tadapyagamitam nripaih
127.15
सकुण्डलं सकवचं दिव्यलक्षणलक्षितम्
कथमादित्यसंकाशं मृगी व्याघ्रं जनिष्यति
Sakundalam sakavacham divyalakshanalakshitam
Kathamadityasankasham mrigi vyaghram janishyati
127.16
पृथिवीराज्यमर्होऽयं नाङ्गराज्यं नरेश्वरः
अनेन बाहुवीर्येण मया चाज्ञानुवर्तिना
Prithivirajyamarhoyam nangarajyam nareshvarah
Anena bahuviryena maya chagyanuvartina
127.17
यस्य वा मनुजस्येदं न क्षान्तं मद्विचेष्टितम्
रथमारुह्य पद्भ्यां वा विनामयतु कार्मुकम्
Yasya va manujasyedam na kshantam madvicheshtitam
Rathamaruhya padbhyam va vinamayatu karmukam
127.18
ततः सर्वस्य रङ्गस्य हाहाकारो महानभूत्
साधुवादानुसंबद्धः सूर्यश्चास्तमुपागमत्
Tatah sarvasya rangasya hahakaro mahanabhut
Sadhuvadanusambaddhah suryashchastamupagamat
127.19
ततो दुर्योधनः कर्णमालम्ब्याथ करे नृप
दीपिकाग्निकृतालोकस्तस्माद्रङ्गाद्विनिर्ययौ
Tato duryodhanah karnamalambyatha kare nripa
Dipikagnikritalokastasmadrangadviniryayau
127.20
पाण्डवाश्च सहद्रोणाः सकृपाश्च विशां पते
भीष्मेण सहिताः सर्वे ययुः स्वं स्वं निवेशनम्
Pandavashcha sahadronah sakripashcha visham pate
Bhishmena sahitah sarve yayuh svam svam niveshanam
127.21
अर्जुनेति जनः कश्चित्कश्चित्कर्णेति भारत
कश्चिद्दुर्योधनेत्येवं ब्रुवन्तः प्रस्थितास्तदा
Arjuneti janah kashchitkashchitkarneti bharata
Kashchidduryodhanetyevam bruvantah prasthitastada
127.22
कुन्त्याश्च प्रत्यभिज्ञाय दिव्यलक्षणसूचितम्
पुत्रमङ्गेश्वरं स्नेहाच्छन्ना प्रीतिरवर्धत
Kuntyashcha pratyabhigyaya divyalakshanasuchitam
Putramangeshvaram snehachchhanna pritiravardhata
127.23
दुर्योधनस्यापि तदा कर्णमासाद्य पार्थिव
भयमर्जुनसांजातं क्षिप्रमन्तरधीयत
Duryodhanasyapi tada karnamasadya parthiva
Bhayamarjunasanjatam kshipramantaradhiyata
127.24
स चापि वीरः कृतशस्त्रनिश्रमः; परेण साम्नाभ्यवदत्सुयोधनम्
युधिष्ठिरस्याप्यभवत्तदा मति;र्न कर्णतुल्योऽस्ति धनुर्धरः क्षितौ
Sa chapi virah kritashastranishramah; parena samnabhyavadatsuyodhanam
Yudhishthirasyapyabhavattada mati;rna karnatulyosti dhanurdharah kshitau