UtshovSarga 82
82.1
ऋषेर्वचनमाज्ञाय रामः सन्ध्यामुपासितुम् ।
उपाक्रमत्सरः पुण्यमप्सरोगणसेवितम् ।। ७.८२.१ ॥
Rishervachanamagyaya ramah sandhyamupasitum
Upakramatsarah punyamapsaroganasevitam
82.2
तत्रोदकमुपस्पृश्य सन्ध्यामन्वास्य पश्चिमाम् ।
आश्रमं प्राविशद्रामः कुम्भयोनेर्महात्मनः ।। ७.८२.२ ॥
Tatrodakamupasprishya sandhyamanvasya pashchimam
Ashramam pravishadramah kumbhayonermahatmanah
82.3
तस्यागस्त्यो बहुगुणं कन्दमूलं तथौषधिम् ।
शाल्यादीनि पवित्राणि भोजनार्थमकल्पयत् ।। ७.८२.३ ॥
Tasyagastyo bahugunam kandamulam tathaushadhim
Shalyadini pavitrani bhojanarthamakalpayat
82.4
स भुक्तवान्नरश्रेष्ठस्तदन्नममृतोपमम् ।
प्रीतश्च परितुष्टश्च तां रात्रिं समुपाविशत् ।। ७.८२.४ ॥
Sa bhuktavannarashreshthastadannamamritopamam
Pritashcha paritushtashcha tam ratrim samupavishat
82.5
प्रभाते काल्यमुत्थाय कृत्वा ऽ ऽह्निकमरिन्दमः ।
ऋषिं समुपचक्राम गमनाय रघूत्तमः ।। ७.८२.५ ॥
Prabhate kalyamutthaya kritva hnikamarindamah
Rishim samupachakrama gamanaya raghuttamah
82.6
अभिवाद्याब्रवीद्रामो महर्षिं कुम्भसम्भवम् ।
आपृच्छे स्वां पुरीं गन्तुं मामनुज्ञातुमर्हसि ।। ७.८२.६ ॥
Abhivadyabravidramo maharshim kumbhasambhavam
Aprichchhe svam purim gantum mamanugyatumarhasi
82.7
धन्यो ऽस्म्यनुगृहीतो ऽस्मि दर्शनेन महात्मनः ।
द्रष्टुं चैवागमिष्यामि पावनार्थमिहात्मनः ।। ७.८२.७ ॥
Dhanyo smyanugrihito smi darshanena mahatmanah
Drashtum chaivagamishyami pavanarthamihatmanah
82.8
तथा वदति काकुत्स्थे वाक्यमद्भुतदर्शनम् ।
उवाच परमप्रीतो धर्मनेत्रस्तपोधनः ।। ७.८२.८ ॥
Tatha vadati kakutsthe vakyamadbhutadarshanam
Uvacha paramaprito dharmanetrastapodhanah
82.9
अत्यद्भुतमिदं वाक्यं तव राम शुभाक्षरम् ।
पावनः सर्वभूतानां त्वमेव रघुनन्दन ।। ७.८२.९ ॥
Atyadbhutamidam vakyam tava rama shubhaksharam
Pavanah sarvabhutanam tvameva raghunandana
82.10
मुहूर्तमपि राम त्वां ये च पश्यन्ति केचन ।
पाविताः स्वर्गभूताश्च पूज्यास्ते सर्वदैवतैः ।। ७.८२.१० ॥
Muhurtamapi rama tvam ye cha pashyanti kechana
Pavitah svargabhutashcha pujyaste sarvadaivataih
82.11
ये च त्वां घोरचक्षुर्भिः पश्यन्ति प्राणिनो भुवि ।
हतास्ते यमदण्डेन सद्यो निरयगामिनः ।। ७.८२.११ ॥
Ye cha tvam ghorachakshurbhih pashyanti pranino bhuvi
Hataste yamadandena sadyo nirayagaminah
82.12
ईदृशस्त्वं रघुश्रेष्ठ पावनः सर्वदेहिनाम् ।
भुवि त्वां कथयन्तो ऽपि सिद्धिमेष्यन्ति राघव ।। ७.८२.१२ ॥
Idrishastvam raghushreshtha pavanah sarvadehinam
Bhuvi tvam kathayanto pi siddhimeshyanti raghava
82.13
गच्छ चारिष्टमव्याग्रः पन्थानमकुतोभयम् ।
प्रशाधि राज्यं धर्मेण गतिर्हि जगतो भवान् ।। ७.८२.१३ ॥
Gachchha charishtamavyagrah panthanamakutobhayam
Prashadhi rajyam dharmena gatirhi jagato bhavan
82.14
एवमुक्तस्तु मुनिना प्राञ्जलिः प्रग्रहो नृपः ।
अभ्यवादयत प्राज्ञस्तमृषिं पुण्यशालिनम् ।। ७.८२.१४ ॥
Evamuktastu munina pranjalih pragraho nripah
Abhyavadayata pragyastamrishim punyashalinam
82.15
अभिवाद्य मुनिश्रेष्ठं तांश्च सर्वांस्तपोधनान् ।
अध्यारोहत्तदव्यग्रः पुष्पकं हेमभूषितम् ।। ७.८२.१५ ॥
Abhivadya munishreshtham tanshcha sarvanstapodhanan
Adhyarohattadavyagrah pushpakam hemabhushitam
82.16
तं प्रयान्तं मुनिगणा ह्याशीर्वादैः समन्ततः ।
अपूजयन्महेन्द्राभं सहस्राक्षमिवामराः ।। ७.८२.१६ ॥
Tam prayantam munigana hyashirvadaih samantatah
Apujayanmahendrabham sahasrakshamivamarah
82.17
स्वस्थः स ददृशे रामः पुष्पके हेमभूषिते ।
शशी मेघसमीपस्थो यथा जलधरागमे ।। ७.८२.१७ ॥
Svasthah sa dadrishe ramah pushpake hemabhushite
Shashi meghasamipastho yatha jaladharagame
82.18
ततो ऽर्धदिवसे प्राप्ते पूज्यमानस्ततस्ततः ।
अयोध्यां प्राप्य काकुत्स्थो मध्यकक्ष्यामवारुहत् ।। ७.८२.१८ ॥
Tato rdhadivase prapte pujyamanastatastatah
Ayodhyam prapya kakutstho madhyakakshyamavaruhat
82.19
ततो विसृज्य रुचिरं पुष्पकं कामगामि तत् ।
विसर्जयित्वा गच्छेति स्वस्ति ते ऽस्त्विति च प्रभुः ।। ७.८२.१९ ॥
Tato visrijya ruchiram pushpakam kamagami tat
Visarjayitva gachchheti svasti te stviti cha prabhuh
82.20
कक्षान्तरविनिक्षिप्तं द्वास्स्थं रामो ऽब्रवीद्वचः ।
लक्ष्मणं भरतं चैव गत्वा तौ लघुविक्रमौ ।ममागमनमाख्याय शब्दापयत मा चिरम् ।। ७.८२.२० ।।
Kakshantaravinikshiptam dvasstham ramo bravidvachah
Lakshmanam bharatam chaiva gatva tau laghuvikramau, mamagamanamakhyaya shabdapayata ma chiram