UtshovSarga 125
125.1
उपस्थितं तु तं दृष्ट्वा पुष्पकं पुष्पभूषितम् ।
अविदूरस्थितो रामं प्रत्युवाच विभीषणः ।। ६.१२५.१ ।।
Upasthitam tu tam drishtva pushpakam pushpabhushitam
Avidurasthito ramam pratyuvacha vibhishanah
125.2
स तु बद्धाञ्जलिः प्रह्वो विनीतो राक्षसेश्वरः ।
अब्रवीत्त्वरयोपेतः किं करोमीति राघवम् ।। ६.१२५.२ ।।
Sa tu baddhanjalih prahvo vinito rakshaseshvarah
Abravittvarayopetah kim karomiti raghavam
125.3
तमब्रवीन्महातेजा लक्ष्मणस्योपशृण्वतः ।
विमृश्य राघवो वाक्यमिदं स्नेहपुरस्कृतम् ।। ६.१२५.३ ।।
Tamabravinmahateja lakshmanasyopashrinvatah
Vimrishya raghavo vakyamidam snehapuraskritam
125.4
कृतप्रयत्नकर्माणो विभीषण वनौकसः ।
रत्नैरर्थैश्च विविधैर्भूषणैश्चापि पूजय ।। ६.१२५.४ ।।
Kritaprayatnakarmano vibhishana vanaukasah
Ratnairarthaishcha vividhairbhushanaishchapi pujaya
125.5
सहैभिरजिता लङ्का निर्जिता राक्षसेश्वर ।
हृष्टैः प्राणभयं त्यक्त्वा सङ्ग्रामेष्वनिवर्तिभिः ।। ६.१२५.५ ।।
Sahaibhirajita lanka nirjita rakshaseshvara
Hrishtaih pranabhayam tyaktva sangrameshvanivartibhih
125.6
त इमे कृतकर्माणः पूज्यन्तां सर्ववानराः ।
। ६.१२५.६ ।।
Ta ime kritakarmanah pujyantam sarvavanarah
125.7
धनरत्नप्रदानेन कर्मैषां सफलं कुरु ।
। ६.१२५.७ ।।
Dhanaratnapradanena karmaisham saphalam kuru
125.8
एव सम्मानिताश्चैते मानार्हा मानद त्वया ।
भविष्यन्ति कृतज्ञेन निर्वृता हरियूथपाः ।। ६.१२५.८ ।।
Eva sammanitashchaite manarha manada tvaya
Bhavishyanti kritagyena nirvrita hariyuthapah
125.9
त्यागिनं सङ्ग्रहीतारं सानुक्रोशं यशस्विनम् ।
सर्वे त्वामवगच्छन्ति ततः सम्बोधयाम्यहम् ।। ६.१२५.९ ।।
Tyaginam sangrahitaram sanukrosham yashasvinam
Sarve tvamavagachchhanti tatah sambodhayamyaham
125.10
हीनं रतिगुणैः सर्वैरभिहन्तारमाहवे ।
त्यजन्ति नृपतिं सैन्याः संविग्नास्तं नरेश्वरम् ।। ६.१२५.१० ।।
Hinam ratigunaih sarvairabhihantaramahave
Tyajanti nripatim sainyah sanvignastam nareshvaram
125.11
एवमुक्तस्तु रामेण वानरांस्तान् विभीषणः ।
रत्नार्थैः संविभागेन सर्वानेवाभ्यपूजयत् ।। ६.१२५.११ ।।
Evamuktastu ramena vanaranstan vibhishanah
Ratnarthaih sanvibhagena sarvanevabhyapujayat
125.12
ततस्तान् पूजितान् दृष्ट्वा रत्नैरर्थैश्च यूथपान् ।
आरुरोह ततो रामस्तद्विमानमनुत्तमम् ।। ६.१२५.१२ ।।
Tatastan pujitan drishtva ratnairarthaishcha yuthapan
Aruroha tato ramastadvimanamanuttamam
125.13
अङ्केनादाय वैदेहीं लज्जमानां यशस्विनीम् ।
लक्ष्मणेन सह भ्रात्रा विक्रान्तेन धनुष्मता ।। ६.१२५.१३ ।।
Ankenadaya vaidehim lajjamanam yashasvinim
Lakshmanena saha bhratra vikrantena dhanushmata
125.14
अब्रवीच्च विमानस्थः पूजयन् सर्ववानरान् ।
सुग्रीवं च महावीर्यं काकुत्स्थः सविभीषणम् ।। ६.१२५.१४ ।।
Abravichcha vimanasthah pujayan sarvavanaran
Sugrivam cha mahaviryam kakutsthah savibhishanam
125.15
मित्रकार्यं कृतमिदं भवद्भिर्वानरोत्तमाः ।
अनुज्ञाता मया सर्वे यथेष्टं प्रतिगच्छत ।। ६.१२५.१५ ।।
Mitrakaryam kritamidam bhavadbhirvanarottamah
Anugyata maya sarve yatheshtam pratigachchhata
125.16
यत्तु कार्यं वयस्येन सुहृदा वा परन्तप ।
कृतं सुग्रीव तत् सर्वं भवता ऽधर्म भीरुणा ।। ६.१२५.१६ ।।
Yattu karyam vayasyena suhrida va parantapa
Kritam sugriva tat sarvam bhavata dharma bhiruna
125.17
विष्किन्धां प्रतियाह्याशु स्वसैन्येनाभिसंवृतः ।
। ६.१२५.१७ ।।
Vishkindham pratiyahyashu svasainyenabhisanvritah
125.18
स्वराज्ये वस लङ्कायां मया दत्ते विभीषण ।
न त्वां धर्षयितुं शक्ताः सेन्द्रा अपि दिवौकसः ।। ६.१२५.१८ ।।
Svarajye vasa lankayam maya datte vibhishana
Na tvam dharshayitum shaktah sendra api divaukasah
125.19
अयोध्यां प्रतियास्यामि राजधानीं पितुर्मम ।
अभ्यनुज्ञातुमिच्छामि सर्वांश्चामन्त्रयामि वः ।। ६.१२५.१९ ।।
Ayodhyam pratiyasyami rajadhanim piturmama
Abhyanugyatumichchhami sarvanshchamantrayami vah
125.20
एवमुक्तास्तु रामेण वानरास्ते महाबलाः ।
ऊचुः प्राञ्जलयो रामं राक्षसश्च विभीषणः ।। ६.१२५.२० ।।
Evamuktastu ramena vanaraste mahabalah
Uchuh pranjalayo ramam rakshasashcha vibhishanah
125.21
अयोध्यां गन्तुमिच्छामः सर्वान्नयतु नो भवान् ।
उद्युक्ता विचरिष्यामो वनानि नगराणि च ।। ६.१२५.२१ ।।
Ayodhyam gantumichchhamah sarvannayatu no bhavan
Udyukta vicharishyamo vanani nagarani cha
125.22
दृष्ट्वा त्वामभिषेकार्द्रं कौसल्यामभिवाद्य च ।
अचिरेणागमिष्यामः स्वान् गृहान् नृपतेः सुत ।। ६.१२५.२२ ।।
Drishtva tvamabhishekardram kausalyamabhivadya cha
Achirenagamishyamah svan grihan nripateh suta
125.23
एवमुक्तस्तु धर्मात्मा वानरैः सविभीषणैः ।
अब्रवीद्राघवः श्रीमान् ससुग्रीवविभीषणान् ।। ६.१२५.२३ ।।
Evamuktastu dharmatma vanaraih savibhishanaih
Abravidraghavah shriman sasugrivavibhishanan
125.24
प्रियात् प्रियतरं लब्धं यदहं ससुहृज्जनः ।
सर्वैर्भवद्भिः सहितः प्रीतिं लप्स्ये पुरीं गतः ।। ६.१२५.२४ ।।
Priyat priyataram labdham yadaham sasuhrijjanah
Sarvairbhavadbhih sahitah pritim lapsye purim gatah
125.25
क्षिप्रमारोह सुग्रीव विमानं वानरै सह ।
त्वमध्यारोह सामात्यो राक्षसेन्द्र विभीषण ।। ६.१२५.२५ ।।
Kshipramaroha sugriva vimanam vanarai saha
Tvamadhyaroha samatyo rakshasendra vibhishana
125.26
ततस्तत् पुष्पकं दिव्यं सुग्रीवः सह सेनया ।
अध्यारोहत्त्वरन् शीघ्रं सामात्यश्च विभीषणः ।। ६.१२५.२६ ।।
Tatastat pushpakam divyam sugrivah saha senaya
Adhyarohattvaran shighram samatyashcha vibhishanah
125.27
तेष्वारूढेषु सर्वेषु कौबेरं परमासनम् ।
राघवेणाभ्यनुज्ञातमुत्पपात विहायसम् ।। ६.१२५.२७ ।।
Teshvarudheshu sarveshu kauberam paramasanam
Raghavenabhyanugyatamutpapata vihayasam
125.28
ययौ तेन विमानेन हंसयुक्तेन भास्वता ।
प्रहृष्टश्च प्रतीतश्च बभौ रामः कुबेरवत् ।। ६.१२५.२८ ।।
Yayau tena vimanena hansayuktena bhasvata
Prahrishtashcha pratitashcha babhau ramah kuberavat
125.29
ते सर्वे वानरा हृष्टा राक्षसाश्च महाबलाः ।
यथासुखमसम्बाधं दिव्ये तस्मिन्नुपाविशन् ।। ६.१२५.२९ ।।
Te sarve vanara hrishta rakshasashcha mahabalah
Yathasukhamasambadham divye tasminnupavishan
125.30
इत्यार्षे श्रीमद्रामायणे वाल्मीकीये आदिकाव्ये श्रीमद्युद्धकाण्डे पञ्चविंशत्युत्तरशततमः सर्गः ।
। १२५ ।।
Ityarshe shrimadramayane valmikiye adikavye shrimadyuddhakande panchavinshatyuttarashatatamah sargah