UtshovSarga 7
7.1
स वेश्म जालम् बलवान् ददर्श ।
व्यासक्त वैदूर्य सुवर्ण जालम् ।यथा महत् प्राव्Rषि मेघ जालम् ।विद्युत् पिनद्धम् सविहम्ग जालम् ॥५-७-१॥
Sa veshma jalam balavan dadarsha
Vyasakta vaidurya suvarna jalam, yatha mahat pravRshi megha jalam, vidyut pinaddham savihamga jalam
7.2
निवेशनानाम् विविधाः च शालाः ।
प्रधान शन्ख आयुध चाप शालाः ।मनो हराः च अपि पुनर् विशाला ।ददर्श वेश्म अद्रिषु चन्द्र शालाः ॥५-७-२॥
Niveshananam vividhah cha shalah
Pradhana shankha ayudha chapa shalah, mano harah cha api punar vishala, dadarsha veshma adrishu chandra shalah
7.3
गृहाणि नाना वसु राजितानि ।
देव असुरैः च अपि सुपूजितानि ।सर्वैः च दोषैः परिवर्जितानि ।कपिर् ददर्श स्व बल अर्जितानि ॥५-७-३॥
Grihani nana vasu rajitani
Deva asuraih cha api supujitani, sarvaih cha doshaih parivarjitani, kapir dadarsha sva bala arjitani
7.4
तानि प्रयत्न अभिसमाहितानि ।
मयेन साक्षाद् इव निर्मितानि ।मही तले सर्व गुण उत्तराणि ।ददर्श लन्का अधिपतेर् ग्Rहाणि ॥५-७-४॥
Tani prayatna abhisamahitani
Mayena sakshad iva nirmitani, mahi tale sarva guna uttarani, dadarsha lanka adhipater gRhani
7.5
ततो ददर्श उच्च्रित मेघ रूपम् ।
मनो हरम् कान्चन चारु रूपम् ।रक्षो अधिपस्य आत्म बल अनुरूपम् ।गृह उत्तमम् हि अप्रतिरूप रूपम् ॥५-७-५॥
Tato dadarsha uchchrita megha rupam
Mano haram kanchana charu rupam, raksho adhipasya atma bala anurupam, griha uttamam hi apratirupa rupam
7.6
मही तले स्वर्गम् इव प्रकीर्णम् ।
श्रिया ज्वलन्तम् बहु रत्न कीर्णम् ।नाना तरूणाम् कुसुम अवकीर्णम् ।गिरेर् इव अग्रम् रजसा अवकीर्णम् ॥५-७-६॥
Mahi tale svargam iva prakirnam
Shriya jvalantam bahu ratna kirnam, nana tarunam kusuma avakirnam, girer iva agram rajasa avakirnam
7.7
नारी प्रवेकैर् इव दीप्यमानम् ।
तडिद्भिर् अम्भोदवद् अर्च्यमानम् ।हम्स प्रवेकैर् इव वाह्यमानम् ।श्रिया युतम् खे सुक्Rताम् विमानम् ॥५-७-७॥
Nari pravekair iva dipyamanam
Tadidbhir ambhodavad archyamanam, hamsa pravekair iva vahyamanam, shriya yutam khe sukRtam vimanam
7.8
यथा नग अग्रम् बहु धातु चित्रम् ।
यथा नभः च ग्रह चन्द्र चित्रम् ।ददर्श युक्ती कृत मेघ चित्रम् ।विमान रत्नम् बहु रत्न चित्रम् ॥५-७-८॥
Yatha naga agram bahu dhatu chitram
Yatha nabhah cha graha chandra chitram, dadarsha yukti krita megha chitram, vimana ratnam bahu ratna chitram
7.9
मही कृता पर्वत राजि पूर्णा ।
शैलाः कृता वृक्ष वितान पूर्णाः ।वृक्षाः क्Rताः पुष्प वितान पूर्णाः ।पुष्पम् क्Rतम् केसर पत्र पूर्णम् ॥५-७-९॥
Mahi krita parvata raji purna
Shailah krita vriksha vitana purnah, vrikshah kRtah pushpa vitana purnah, pushpam kRtam kesara patra purnam
7.10
कृतानि वेश्मानि च पाण्डुराणि ।
तथा सुपुष्पा अपि पुष्करिण्यः ।पुनः च पद्मानि सकेसराणि ।धन्यानि चित्राणि तथा वनानि ॥५-७-१०॥
Kritani veshmani cha pandurani
Tatha supushpa api pushkarinyah, punah cha padmani sakesarani, dhanyani chitrani tatha vanani
7.11
पुष्प आह्वयम् नाम विराजमानम् ।
रत्न प्रभाभिः च विवर्धमानम् ।वेश्म उत्तमानाम् अपि च उच्च मानम् ।महा कपिः तत्र महा विमानम् ॥५-७-११॥
Pushpa ahvayam nama virajamanam
Ratna prabhabhih cha vivardhamanam, veshma uttamanam api cha uchcha manam, maha kapih tatra maha vimanam
7.12
कृताः च वैदूर्यमया विहम्गा ।
रूप्य प्रवालैः च तथा विहम्गाः ।चित्राः च नाना वसुभिर् भुजम्गा ।जात्या अनुरूपाः तुरगाः शुभ अन्गाः ॥५-७-१२॥
Kritah cha vaiduryamaya vihamga
Rupya pravalaih cha tatha vihamgah, chitrah cha nana vasubhir bhujamga, jatya anurupah turagah shubha angah
7.13
प्रवाल जाम्बूनद पुष्प पक्षाः ।
सलीलम् आवर्जित जिह्म पक्षाः ।कामस्य साक्षाद् इव भान्ति पक्षाः ।कृता विहम्गाः सुमुखाः सुपक्षाः ॥५-७-१३॥
Pravala jambunada pushpa pakshah
Salilam avarjita jihma pakshah, kamasya sakshad iva bhanti pakshah, krita vihamgah sumukhah supakshah
7.14
नियुज्यमानाः च गजाः सुहस्ताः ।
सकेसराः च उत्पल पत्र हस्ताः ।बभूव देवी च कृता सुहस्ता ।लक्ष्मीः तथा पद्मिनि पद्म हस्ता ॥५-७-१४॥
Niyujyamanah cha gajah suhastah
Sakesarah cha utpala patra hastah, babhuva devi cha krita suhasta, lakshmih tatha padmini padma hasta
7.15
इति इव तद् ग्Rहम् अभिगम्य शोभनम् ।
सविस्मयो नगम् इव चारु शोभनम् ।पुनः च तत् परम सुगन्धि सुन्दरम् ।हिम अत्यये नगम् इव चारु कन्दरम् ॥५-७-१५॥
Iti iva tad gRham abhigamya shobhanam
Savismayo nagam iva charu shobhanam, punah cha tat parama sugandhi sundaram, hima atyaye nagam iva charu kandaram
7.16
ततः स ताम् कपिर् अभिपत्य पूजिताम् ।
चरन् पुरीम् दश मुख बाहु पालिताम् ।अदृश्य ताम् जनक सुताम् सुपूजिताम् ।सुदुह्खिताम् पति गुण वेग निर्जिताम् ॥५-७-१६॥
Tatah sa tam kapir abhipatya pujitam
Charan purim dasha mukha bahu palitam, adrishya tam janaka sutam supujitam, suduhkhitam pati guna vega nirjitam
7.17
ततः तदा बहु विध भावित आत्मनः ।
कृत आत्मनो जनक सुताम् सुवर्त्मनः ।अपश्यतो अभवद् अतिदुह्खितम् मनः ।सुचक्षुषः प्रविचरतो महात्मनः ॥५-७-१७॥
Tatah tada bahu vidha bhavita atmanah
Krita atmano janaka sutam suvartmanah, apashyato abhavad atiduhkhitam manah, suchakshushah pravicharato mahatmanah