Sarga 36
36.1
इति उक्तः तारया वाक्यम् प्रश्रितम् धर्म संहितम् ।
मृदु स्वभावः सौमित्रिः प्रतिजग्राह तत् वचः ॥४-३६-१॥
Iti uktah taraya vakyam prashritam dharma sanhitam
Mridu svabhavah saumitrih pratijagraha tat vachah
36.2
तस्मिन् प्रतिगृहीते तु वाक्ये हरि गण ईश्वरः ।
लक्ष्मणात् सुमहत् त्रासम् वस्त्रम् क्लिन्नम् इव अत्यजत् ॥४-३६-२॥
Tasmin pratigrihite tu vakye hari gana ishvarah
Lakshmanat sumahat trasam vastram klinnam iva atyajat
36.3
ततः कण्ठ गतम् माल्यम् चित्रम् बहु गुणम् महत् ।
चिच्छेद विमदः च आसीत् सुग्रीवो वानर ईश्वरः ॥४-३६-३॥
Tatah kantha gatam malyam chitram bahu gunam mahat
Chichchheda vimadah cha asit sugrivo vanara ishvarah
36.4
स लक्ष्मणम् भीम बलम् सर्व वानर सत्तमः ।
अब्रवीत् प्रश्रितम् वाक्यम् सुग्रीवः संप्रहर्षयन् ॥४-३६-४॥
Sa lakshmanam bhima balam sarva vanara sattamah
Abravit prashritam vakyam sugrivah sampraharshayan
36.5
प्रनष्टा श्रीः च कीर्तिः च कपि राज्यम् च शाश्वतम् ।
राम प्रसादात् सौमित्रे पुनः च आप्तम् इदम् मया ॥४-३६-५॥
Pranashta shrih cha kirtih cha kapi rajyam cha shashvatam
Rama prasadat saumitre punah cha aptam idam maya
36.6
कः शक्तः तस्य देवस्य ख्यातस्य स्वेन कर्मणा ।
तादृशम् प्रतिकुर्वीत अंशेन अपि नृपात्मज ॥४-३६-६॥
Kah shaktah tasya devasya khyatasya svena karmana
Tadrisham pratikurvita anshena api nripatmaja
36.7
सीताम् प्राप्स्यति धर्मात्मा वधिष्यति च रावणम् ।
सहाय मात्रेण मया राघवः स्वेन तेजसा ॥४-३६-७॥
Sitam prapsyati dharmatma vadhishyati cha ravanam
Sahaya matrena maya raghavah svena tejasa
36.8
सहाय कृत्यम् किम् तस्य येन सप्त महाद्रुमाः ।
शैलः च वसुधा चैव बाणेन एकेन दारिताः ॥४-३६-८॥
Sahaya krityam kim tasya yena sapta mahadrumah
Shailah cha vasudha chaiva banena ekena daritah
36.9
धनुर् विस्फारमाणस्य यस्य शब्देन लक्ष्मण ।
स शैला कम्पिता भूमिः सहायैः किम् नु तस्य वै ॥४-३६-९॥
Dhanur vispharamanasya yasya shabdena lakshmana
Sa shaila kampita bhumih sahayaih kim nu tasya vai
36.10
अनुयात्राम् नर इन्द्रस्य करिष्ये अहम् नरषभ ।
गच्छतो रावणम् हन्तुम् वैरिणम् स पुरःसरम् ॥४-३६-१०॥
Anuyatram nara indrasya karishye aham narashabha
Gachchhato ravanam hantum vairinam sa purahsaram
36.11
यदि किंचित् अतिक्रान्तम् विश्वासात् प्रणयेन वा ।
प्रेष्यस्य क्षमितव्यम् मे न कश्चिन् न अपराध्यति ॥४-३६-११॥
Yadi kinchit atikrantam vishvasat pranayena va
Preshyasya kshamitavyam me na kashchin na aparadhyati
36.12
इति तस्य ब्रुवाणस्य सुग्रीवस्य महात्मनः ।
अभवत् लक्ष्मणः प्रीतः प्रेम्णा च इदम् उवाच ह ॥४-३६-१२॥
Iti tasya bruvanasya sugrivasya mahatmanah
Abhavat lakshmanah pritah premna cha idam uvacha ha
36.13
सर्वथा हि मम भ्राता स नाथो वानरेश्वर ।
त्वया नाथेन सुग्रीव प्रश्रितेन विशेषतः ॥४-३६-१३॥
Sarvatha hi mama bhrata sa natho vanareshvara
Tvaya nathena sugriva prashritena visheshatah
36.14
यः ते प्रभावः सुग्रीव यत् च ते शौचम् ईदृशम् ।
अर्हः तम् कपि राज्यस्य श्रियम् भोक्तुम् अनुत्तमाम् ॥४-३६-१४॥
Yah te prabhavah sugriva yat cha te shaucham idrisham
Arhah tam kapi rajyasya shriyam bhoktum anuttamam
36.15
सहायेन च सुग्रीव त्वया रामः प्रतापवान् ।
वधिष्यति रणे शत्रून् अचिरात् न अत्र संशयः ॥४-३६-१५॥
Sahayena cha sugriva tvaya ramah pratapavan
Vadhishyati rane shatrun achirat na atra sanshayah
36.16
धर्मज्ञस्य कृतज्ञस्य संग्रामेषु अनिवर्तिनः ।
उपपन्नम् च युक्तम् च सुग्रीव तव भाषितम् ॥४-३६-१६॥
Dharmagyasya kritagyasya sangrameshu anivartinah
Upapannam cha yuktam cha sugriva tava bhashitam
36.17
दोषज्ञः सति सामर्थ्ये को अन्यो भाषितुम् अर्हति ।
वर्जयित्वा मम ज्येष्ठम् त्वाम् च वानर सत्तम ॥४-३६-१७॥
Doshagyah sati samarthye ko anyo bhashitum arhati
Varjayitva mama jyeshtham tvam cha vanara sattama
36.18
सदृशः च असि रामस्य विक्रमेण बलेन च ।
सहायो दैवतैः दत्तः चिराय हरि पुंगव ॥४-३६-१८॥
Sadrishah cha asi ramasya vikramena balena cha
Sahayo daivataih dattah chiraya hari pungava
36.19
किम् तु शीघ्रम् इतो वीर निष्क्राम त्वम् मया सह ।
सान्त्वयस्व वयस्यम् च भार्या हरण दुःखितम् ॥४-३६-१९॥
Kim tu shighram ito vira nishkrama tvam maya saha
Santvayasva vayasyam cha bharya harana duhkhitam
36.20
यत् च शोक अभिभूतस्य श्रुत्वा रामस्य भाषितम् ।
मया त्वम् परुषाणि उक्तः तत् क्षमस्व सखे मम ॥४-३६-२०॥
Yat cha shoka abhibhutasya shrutva ramasya bhashitam
Maya tvam parushani uktah tat kshamasva sakhe mama