Sukta 85

85.1

47 savitri surya rishika, 1-5 somah, 6-16 suryavivahah, 17 devah, 18 somarkau, 19 chandramah, 20-28 nrinam vivahamantra ashihprayah, 29-30 vadhuvasah sansparshaninda, 31 dampatyoryakshmanashanam, 32-47 surya savitri, anushtup, 14, 19-21, 23-24, 26, 36-37, 44 trishtup, 18, 27, 43 jagati, 34 urobrihati

स॒त्येनोत्त॑भिता॒ भूमि॒ः सूर्ये॒णोत्त॑भिता॒ द्यौः । ऋ॒तेना॑दि॒त्यास्ति॑ष्ठन्ति दि॒वि सोमो॒ अधि॑ श्रि॒तः ॥१॥

Satyenottabhita bhumih suryenottabhita dyauh, ritenadityastishthanti divi somo adhi shritah

85.2

सोमे॑नादि॒त्या ब॒लिन॒ः सोमे॑न पृथि॒वी म॒ही । अथो॒ नक्ष॑त्राणामे॒षामु॒पस्थे॒ सोम॒ आहि॑तः ॥२॥

Somenaditya balinah somena prithivi mahi, atho nakshatranameshamupasthe soma ahitah

85.3

सोमं॑ मन्यते पपि॒वान्यत्स॑म्पिं॒षन्त्योष॑धिम् । सोमं॒ यं ब्र॒ह्माणो॑ वि॒दुर्न तस्या॑श्नाति॒ कश्च॒न ॥३॥

Somam manyate papivanyatsampinshantyoshadhim, somam yam brahmano vidurna tasyashnati kashchana

85.4

आ॒च्छद्वि॑धानैर्गुपि॒तो बार्ह॑तैः सोम रक्षि॒तः । ग्राव्णा॒मिच्छृ॒ण्वन्ति॑ष्ठसि॒ न ते॑ अश्नाति॒ पार्थि॑वः ॥४॥

Achchhadvidhanairgupito barhataih soma rakshitah, gravnamichchhrinvantishthasi na te ashnati parthivah

85.5

यत्त्वा॑ देव प्र॒पिब॑न्ति॒ तत॒ आ प्या॑यसे॒ पुन॑ः । वा॒युः सोम॑स्य रक्षि॒ता समा॑नां॒ मास॒ आकृ॑तिः ॥५॥

Yattva deva prapibanti tata a pyayase punah, vayuh somasya rakshita samanam masa akritih

85.6

रैभ्या॑सीदनु॒देयी॑ नाराशं॒सी न्योच॑नी । सू॒र्याया॑ भ॒द्रमिद्वासो॒ गाथ॑यैति॒ परि॑ष्कृतम् ॥६॥

Raibhyasidanudeyi narashansi nyochani, suryaya bhadramidvaso gathayaiti parishkritam

85.7

चित्ति॑रा उप॒बर्ह॑णं॒ चक्षु॑रा अ॒भ्यञ्ज॑नम् । द्यौर्भूमि॒ः कोश॑ आसी॒द्यदया॑त्सू॒र्या पति॑म् ॥७॥

Chittira upabarhanam chakshura abhyanjanam, dyaurbhumih kosha asidyadayatsurya patim

85.8

स्तोमा॑ आसन्प्रति॒धय॑ः कु॒रीरं॒ छन्द॑ ओप॒शः । सू॒र्याया॑ अ॒श्विना॑ व॒राऽग्निरा॑सीत्पुरोग॒वः ॥८॥

Stoma asanpratidhayah kuriram chhanda opashah, suryaya ashvina varagnirasitpurogavah

85.9

सोमो॑ वधू॒युर॑भवद॒श्विना॑स्तामु॒भा व॒रा । सू॒र्यां यत्पत्ये॒ शंस॑न्तीं॒ मन॑सा सवि॒ताद॑दात् ॥९॥

Somo vadhuyurabhavadashvinastamubha vara, suryam yatpatye shansantim manasa savitadadat

85.10

मनो॑ अस्या॒ अन॑ आसी॒द्द्यौरा॑सीदु॒त च्छ॒दिः । शु॒क्राव॑न॒ड्वाहा॑वास्तां॒ यदया॑त्सू॒र्या गृ॒हम् ॥१०॥

Mano asya ana asiddyaurasiduta chchhadih, shukravanadvahavastam yadayatsurya griham

85.11

ऋ॒क्सा॒माभ्या॑म॒भिहि॑तौ॒ गावौ॑ ते साम॒नावि॑तः । श्रोत्रं॑ ते च॒क्रे आ॑स्तां दि॒वि पन्था॑श्चराचा॒रः ॥११॥

Riksamabhyamabhihitau gavau te samanavitah, shrotram te chakre astam divi panthashcharacharah

85.12

शुची॑ ते च॒क्रे या॒त्या व्या॒नो अक्ष॒ आह॑तः । अनो॑ मन॒स्मयं॑ सू॒र्याऽऽरो॑हत्प्रय॒ती पति॑म् ॥१२॥

Shuchi te chakre yatya vyano aksha ahatah, ano manasmayam suryarohatprayati patim

85.13

सू॒र्याया॑ वह॒तुः प्रागा॑त्सवि॒ता यम॒वासृ॑जत् । अ॒घासु॑ हन्यन्ते॒ गावोऽर्जु॑न्यो॒ः पर्यु॑ह्यते ॥१३॥

Suryaya vahatuh pragatsavita yamavasrijat, aghasu hanyante gavorjunyoh paryuhyate

85.14

यद॑श्विना पृ॒च्छमा॑ना॒वया॑तं त्रिच॒क्रेण॑ वह॒तुं सू॒र्याया॑ः ।
विश्वे॑ दे॒वा अनु॒ तद्वा॑मजानन्पु॒त्रः पि॒तरा॑ववृणीत पू॒षा ॥१४॥

Yadashvina prichchhamanavayatam trichakrena vahatum suryayah
Vishve deva anu tadvamajananputrah pitaravavrinita pusha

85.15

यदया॑तं शुभस्पती वरे॒यं सू॒र्यामुप॑ । क्वैकं॑ च॒क्रं वा॑मासी॒त्क्व॑ दे॒ष्ट्राय॑ तस्थथुः ॥१५॥

Yadayatam shubhaspati vareyam suryamupa, kvaikam chakram vamasitkva deshtraya tasthathuh

85.16

द्वे ते॑ च॒क्रे सू॑र्ये ब्र॒ह्माण॑ ऋतु॒था वि॑दुः । अथैकं॑ च॒क्रं यद्गुहा॒ तद॑द्धा॒तय॒ इद्वि॑दुः ॥१६॥

Dve te chakre surye brahmana ritutha viduh, athaikam chakram yadguha tadaddhataya idviduh

85.17

सू॒र्यायै॑ दे॒वेभ्यो॑ मि॒त्राय॒ वरु॑णाय च । ये भू॒तस्य॒ प्रचे॑तस इ॒दं तेभ्यो॑ऽकरं॒ नम॑ः ॥१७॥

Suryayai devebhyo mitraya varunaya cha, ye bhutasya prachetasa idam tebhyokaram namah

85.18

पू॒र्वा॒प॒रं च॑रतो मा॒ययै॒तौ शिशू॒ क्रीळ॑न्तौ॒ परि॑ यातो अध्व॒रम् ।
विश्वा॑न्य॒न्यो भुव॑नाभि॒चष्ट॑ ऋ॒तूँर॒न्यो वि॒दध॑ज्जायते॒ पुन॑ः ॥१८॥

Purvaparam charato mayayaitau shishu krilantau pari yato adhvaram
Vishvanyanyo bhuvanabhichashta ritunranyo vidadhajjayate punah

85.19

नवो॑नवो भवति॒ जाय॑मा॒नोऽह्नां॑ के॒तुरु॒षसा॑मे॒त्यग्र॑म् ।
भा॒गं दे॒वेभ्यो॒ वि द॑धात्या॒यन्प्र च॒न्द्रमा॑स्तिरते दी॒र्घमायु॑ः ॥१९॥

Navonavo bhavati jayamanohnam keturushasametyagram
Bhagam devebhyo vi dadhatyayanpra chandramastirate dirghamayuh

85.20

सु॒किं॒शु॒कं श॑ल्म॒लिं वि॒श्वरू॑पं॒ हिर॑ण्यवर्णं सु॒वृतं॑ सुच॒क्रम् ।
आ रो॑ह सूर्ये अ॒मृत॑स्य लो॒कं स्यो॒नं पत्ये॑ वह॒तुं कृ॑णुष्व ॥२०॥

Sukinshukam shalmalim vishvarupam hiranyavarnam suvritam suchakram
A roha surye amritasya lokam syonam patye vahatum krinushva

85.21

उदी॒र्ष्वात॒ः पति॑वती॒ ह्ये॒३षा वि॒श्वाव॑सुं॒ नम॑सा गी॒र्भिरी॑ळे ।
अ॒न्यामि॑च्छ पितृ॒षदं॒ व्य॑क्तां॒ स ते॑ भा॒गो ज॒नुषा॒ तस्य॑ विद्धि ॥२१॥

Udirshvatah pativati hye3sha vishvavasum namasa girbhirile
Anyamichchha pitrishadam vyaktam sa te bhago janusha tasya viddhi

85.22

उदी॒र्ष्वातो॑ विश्वावसो॒ नम॑सेळा महे त्वा । अ॒न्यामि॑च्छ प्रफ॒र्व्यं१ सं जा॒यां पत्या॑ सृज ॥२२॥

Udirshvato vishvavaso namasela mahe tva, anyamichchha prapharvyan1 sam jayam patya srija

85.23

अ॒नृ॒क्ष॒रा ऋ॒जव॑ः सन्तु॒ पन्था॒ येभि॒ः सखा॑यो॒ यन्ति॑ नो वरे॒यम् ।
सम॑र्य॒मा सं भगो॑ नो निनीया॒त्सं जा॑स्प॒त्यं सु॒यम॑मस्तु देवाः ॥२३॥

Anrikshara rijavah santu pantha yebhih sakhayo yanti no vareyam
Samaryama sam bhago no niniyatsam jaspatyam suyamamastu devah

85.24

प्र त्वा॑ मुञ्चामि॒ वरु॑णस्य॒ पाशा॒द्येन॒ त्वाब॑ध्नात्सवि॒ता सु॒शेव॑ः ।
ऋ॒तस्य॒ योनौ॑ सुकृ॒तस्य॑ लो॒केऽरि॑ष्टां त्वा स॒ह पत्या॑ दधामि ॥२४॥

Pra tva munchami varunasya pashadyena tvabadhnatsavita sushevah
Ritasya yonau sukritasya lokerishtam tva saha patya dadhami

85.25

प्रेतो मु॒ञ्चामि॒ नामुत॑ः सुब॒द्धाम॒मुत॑स्करम् । यथे॒यमि॑न्द्र मीढ्वः सुपु॒त्रा सु॒भगास॑ति ॥२५॥

Preto munchami namutah subaddhamamutaskaram, yatheyamindra midhvah suputra subhagasati

85.26

पू॒षा त्वे॒तो न॑यतु हस्त॒गृह्या॒ऽश्विना॑ त्वा॒ प्र व॑हतां॒ रथे॑न ।
गृ॒हान्ग॑च्छ गृ॒हप॑त्नी॒ यथासो॑ व॒शिनी॒ त्वं वि॒दथ॒मा व॑दासि ॥२६॥

Pusha tveto nayatu hastagrihyashvina tva pra vahatam rathena
Grihangachchha grihapatni yathaso vashini tvam vidathama vadasi

85.27

इ॒ह प्रि॒यं प्र॒जया॑ ते॒ समृ॑ध्यताम॒स्मिन्गृ॒हे गार्ह॑पत्याय जागृहि ।
ए॒ना पत्या॑ त॒न्वं१ सं सृ॑ज॒स्वाधा॒ जिव्री॑ वि॒दथ॒मा व॑दाथः ॥२७॥

Iha priyam prajaya te samridhyatamasmingrihe garhapatyaya jagrihi
Ena patya tanvan1 sam srijasvadha jivri vidathama vadathah

85.28

नी॒ल॒लो॒हि॒तं भ॑वति कृ॒त्यास॒क्तिर्व्य॑ज्यते । एध॑न्ते अस्या ज्ञा॒तय॒ः पति॑र्ब॒न्धेषु॑ बध्यते ॥२८॥

Nilalohitam bhavati krityasaktirvyajyate, edhante asya gyatayah patirbandheshu badhyate

85.29

परा॑ देहि शामु॒ल्यं॑ ब्र॒ह्मभ्यो॒ वि भ॑जा॒ वसु॑ । कृ॒त्यैषा प॒द्वती॑ भू॒त्व्या जा॒या वि॑शते॒ पति॑म् ॥२९॥

Para dehi shamulyam brahmabhyo vi bhaja vasu, krityaisha padvati bhutvya jaya vishate patim

85.30

अ॒श्री॒रा त॒नूर्भ॑वति॒ रुश॑ती पा॒पया॑मु॒या । पति॒र्यद्व॒ध्वो॒३ वास॑सा॒ स्वमङ्ग॑मभि॒धित्स॑ते ॥३०॥

Ashrira tanurbhavati rushati papayamuya, patiryadvadhvo3 vasasa svamangamabhidhitsate

85.31

ये व॒ध्व॑श्च॒न्द्रं व॑ह॒तुं यक्ष्मा॒ यन्ति॒ जना॒दनु॑ । पुन॒स्तान्य॒ज्ञिया॑ दे॒वा नय॑न्तु॒ यत॒ आग॑ताः ॥३॥

Ye vadhvashchandram vahatum yakshma yanti janadanu, punastanyagyiya deva nayantu yata agatah

85.32

मा वि॑दन्परिप॒न्थिनो॒ य आ॒सीद॑न्ति॒ दम्प॑ती । सु॒गेभि॑र्दु॒र्गमती॑ता॒मप॑ द्रा॒न्त्वरा॑तयः ॥३२॥

Ma vidanparipanthino ya asidanti dampati, sugebhirdurgamatitamapa drantvaratayah

85.33

सु॒म॒ङ्ग॒लीरि॒यं व॒धूरि॒मां स॒मेत॒ पश्य॑त । सौभा॑ग्यमस्यै द॒त्त्वायाऽथास्तं॒ वि परे॑तन ॥३३॥

Sumangaliriyam vadhurimam sameta pashyata, saubhagyamasyai dattvayathastam vi paretana

85.34

तृ॒ष्टमे॒तत्कटु॑कमे॒तद॑पा॒ष्ठव॑द्वि॒षव॒न्नैतदत्त॑वे । सू॒र्यां यो ब्र॒ह्मा वि॒द्यात्स इद्वाधू॑यमर्हति ॥३४॥

Trishtametatkatukametadapashthavadvishavannaitadattave, suryam yo brahma vidyatsa idvadhuyamarhati

85.35

आ॒शस॑नं वि॒शस॑न॒मथो॑ अधिवि॒कर्त॑नम् । सू॒र्याया॑ः पश्य रू॒पाणि॒ तानि॑ ब्र॒ह्मा तु शु॑न्धति ॥३५॥

Ashasanam vishasanamatho adhivikartanam, suryayah pashya rupani tani brahma tu shundhati

85.36

गृ॒भ्णामि॑ ते सौभग॒त्वाय॒ हस्तं॒ मया॒ पत्या॑ ज॒रद॑ष्टि॒र्यथास॑ः ।
भगो॑ अर्य॒मा स॑वि॒ता पुरं॑धि॒र्मह्यं॑ त्वादु॒र्गार्ह॑पत्याय दे॒वाः ॥३६॥

Gribhnami te saubhagatvaya hastam maya patya jaradashtiryathasah
Bhago aryama savita purandhirmahyam tvadurgarhapatyaya devah

85.37

तां पू॑षञ्छि॒वत॑मा॒मेर॑यस्व॒ यस्यां॒ बीजं॑ मनु॒ष्या॒३ वप॑न्ति ।
या न॑ ऊ॒रू उ॑श॒ती वि॒श्रया॑ते॒ यस्या॑मु॒शन्त॑ः प्र॒हरा॑म॒ शेप॑म् ॥३७॥

Tam pushanchhivatamamerayasva yasyam bijam manushya3 vapanti
Ya na uru ushati vishrayate yasyamushantah praharama shepam

85.38

तुभ्य॒मग्रे॒ पर्य॑वहन्त्सू॒र्यां व॑ह॒तुना॑ स॒ह । पुन॒ः पति॑भ्यो जा॒यां दा अ॑ग्ने प्र॒जया॑ स॒ह ॥३८॥

Tubhyamagre paryavahantsuryam vahatuna saha, punah patibhyo jayam da agne prajaya saha

85.39

पुन॒ः पत्नी॑म॒ग्निर॑दा॒दायु॑षा स॒ह वर्च॑सा । दी॒र्घायु॑रस्या॒ यः पति॒र्जीवा॑ति श॒रद॑ः श॒तम् ॥३९॥

Punah patnimagniradadayusha saha varchasa, dirghayurasya yah patirjivati sharadah shatam

85.40

सोम॑ः प्रथ॒मो वि॑विदे गन्ध॒र्वो वि॑विद॒ उत्त॑रः । तृ॒तीयो॑ अ॒ग्निष्टे॒ पति॑स्तु॒रीय॑स्ते मनुष्य॒जाः ॥४०॥

Somah prathamo vivide gandharvo vivida uttarah, tritiyo agnishte patisturiyaste manushyajah

85.41

सोमो॑ ददद्गन्ध॒र्वाय॑ गन्ध॒र्वो द॑दद॒ग्नये॑ । र॒यिं च॑ पु॒त्राँश्चा॑दाद॒ग्निर्मह्य॒मथो॑ इ॒माम् ॥४१॥

Somo dadadgandharvaya gandharvo dadadagnaye, rayim cha putranshchadadagnirmahyamatho imam

85.42

इ॒हैव स्तं॒ मा वि यौ॑ष्टं॒ विश्व॒मायु॒र्व्य॑श्नुतम् । क्रीळ॑न्तौ पु॒त्रैर्नप्तृ॑भि॒र्मोद॑मानौ॒ स्वे गृ॒हे ॥४२॥

Ihaiva stam ma vi yaushtam vishvamayurvyashnutam, krilantau putrairnaptribhirmodamanau sve grihe

85.43

आ न॑ः प्र॒जां ज॑नयतु प्र॒जाप॑तिराजर॒साय॒ सम॑नक्त्वर्य॒मा ।
अदु॑र्मङ्गलीः पतिलो॒कमा वि॑श॒ शं नो॑ भव द्वि॒पदे॒ शं चतु॑ष्पदे ॥४३॥

A nah prajam janayatu prajapatirajarasaya samanaktvaryama
Adurmangalih patilokama visha sham no bhava dvipade sham chatushpade

85.44

अघो॑रचक्षु॒रप॑तिघ्न्येधि शि॒वा प॒शुभ्य॑ः सु॒मना॑ः सु॒वर्चा॑ः ।
वी॒र॒सूर्दे॒वका॑मा स्यो॒ना शं नो॑ भव द्वि॒पदे॒ शं चतु॑ष्पदे ॥४४॥

Aghorachakshurapatighnyedhi shiva pashubhyah sumanah suvarchah
Virasurdevakama syona sham no bhava dvipade sham chatushpade

85.45

इ॒मां त्वमि॑न्द्र मीढ्वः सुपु॒त्रां सु॒भगां॑ कृणु । दशा॑स्यां पु॒त्राना धे॑हि॒ पति॑मेकाद॒शं कृ॑धि ॥४५॥

Imam tvamindra midhvah suputram subhagam krinu, dashasyam putrana dhehi patimekadasham kridhi

85.46

स॒म्राज्ञी॒ श्वशु॑रे भव स॒म्राज्ञी॑ श्व॒श्र्वां भ॑व । नना॑न्दरि स॒म्राज्ञी॑ भव स॒म्राज्ञी॒ अधि॑ दे॒वृषु॑ ॥४६॥

Samragyi shvashure bhava samragyi shvashrvam bhava, nanandari samragyi bhava samragyi adhi devrishu

85.47

सम॑ञ्जन्तु॒ विश्वे॑ दे॒वाः समापो॒ हृद॑यानि नौ । सं मा॑त॒रिश्वा॒ सं धा॒ता समु॒ देष्ट्री॑ दधातु नौ ॥४७॥

Samanjantu vishve devah samapo hridayani nau, sam matarishva sam dhata samu deshtri dadhatu nau