Chapter 9
9.1
धृतराष्ट्र उवाच
वर्षाणां चैव नामानि पर्वतानां च संजय
आचक्ष्व मे यथातत्त्वं ये च पर्वतवासिनः
Dhritarashtra uvacha
Varshanam chaiva namani parvatanam cha sanjaya
Achakshva me yathatattvam ye cha parvatavasinah
9.2
संजय उवाच
दक्षिणेन तु श्वेतस्य नीलस्यैवोत्तरेण तु
वर्षं रमणकं नाम जायन्ते तत्र मानवाः
Sanjaya uvacha
Dakshinena tu shvetasya nilasyaivottarena tu
Varsham ramanakam nama jayante tatra manavah
9.3
शुक्लाभिजनसंपन्नाः सर्वे सुप्रियदर्शनाः
रतिप्रधानाश्च तथा जायन्ते तत्र मानवाः
Shuklabhijanasampannah sarve supriyadarshanah
Ratipradhanashcha tatha jayante tatra manavah
9.4
दश वर्षसहस्राणि शतानि दश पञ्च च
जीवन्ति ते महाराज नित्यं मुदितमानसाः
Dasha varshasahasrani shatani dasha pancha cha
Jivanti te maharaja nityam muditamanasah
9.5
दक्षिणे शृङ्गिणश्चैव श्वेतस्याथोत्तरेण च
वर्षं हैरण्वतं नाम यत्र हैरण्वती नदी
Dakshine shringinashchaiva shvetasyathottarena cha
Varsham hairanvatam nama yatra hairanvati nadi
9.6
यक्षानुगा महाराज धनिनः प्रियदर्शनाः
महाबलास्तत्र सदा राजन्मुदितमानसाः
Yakshanuga maharaja dhaninah priyadarshanah
Mahabalastatra sada rajanmuditamanasah
9.7
एकादश सहस्राणि वर्षाणां ते जनाधिप
आयुष्प्रमाणं जीवन्ति शतानि दश पञ्च च
Ekadasha sahasrani varshanam te janadhipa
Ayushpramanam jivanti shatani dasha pancha cha
9.8
शृङ्गाणि वै शृङ्गवतस्त्रीण्येव मनुजाधिप
एकं मणिमयं तत्र तथैकं रौक्ममद्भुतम्
Shringani vai shringavatastrinyeva manujadhipa
Ekam manimayam tatra tathaikam raukmamadbhutam
9.9
सर्वरत्नमयं चैकं भवनैरुपशोभितम्
तत्र स्वयंप्रभा देवी नित्यं वसति शाण्डिली
Sarvaratnamayam chaikam bhavanairupashobhitam
Tatra svayamprabha devi nityam vasati shandili
9.10
उत्तरेण तु शृङ्गस्य समुद्रान्ते जनाधिप
वर्षमैरावतं नाम तस्माच्छृङ्गवतः परम्
Uttarena tu shringasya samudrante janadhipa
Varshamairavatam nama tasmachchhringavatah param
9.11
न तत्र सूर्यस्तपति न ते जीर्यन्ति मानवाः
चन्द्रमाश्च सनक्षत्रो ज्योतिर्भूत इवावृतः
Na tatra suryastapati na te jiryanti manavah
Chandramashcha sanakshatro jyotirbhuta ivavritah
9.12
पद्मप्रभाः पद्मवर्णाः पद्मपत्रनिभेक्षणाः
पद्मपत्रसुगन्धाश्च जायन्ते तत्र मानवाः
Padmaprabhah padmavarnah padmapatranibhekshanah
Padmapatrasugandhashcha jayante tatra manavah
9.13
अनिष्पन्दाः सुगन्धाश्च निराहारा जितेन्द्रियाः
देवलोकच्युताः सर्वे तथा विरजसो नृप
Anishpandah sugandhashcha nirahara jitendriyah
Devalokachyutah sarve tatha virajaso nripa
9.14
त्रयोदश सहस्राणि वर्षाणां ते जनाधिप
आयुष्प्रमाणं जीवन्ति नरा भरतसत्तम
Trayodasha sahasrani varshanam te janadhipa
Ayushpramanam jivanti nara bharatasattama
9.15
क्षीरोदस्य समुद्रस्य तथैवोत्तरतः प्रभुः
हरिर्वसति वैकुण्ठः शकटे कनकात्मके
Kshirodasya samudrasya tathaivottaratah prabhuh
Harirvasati vaikunthah shakate kanakatmake
9.16
अष्टचक्रं हि तद्यानं भूतयुक्तं मनोजवम्
अग्निवर्णं महावेगं जाम्बूनदपरिष्कृतम्
Ashtachakram hi tadyanam bhutayuktam manojavam
Agnivarnam mahavegam jambunadaparishkritam
9.17
स प्रभुः सर्वभूतानां विभुश्च भरतर्षभ
संक्षेपो विस्तरश्चैव कर्ता कारयिता च सः
Sa prabhuh sarvabhutanam vibhushcha bharatarshabha
Sankshepo vistarashchaiva karta karayita cha sah
9.18
पृथिव्यापस्तथाकाशं वायुस्तेजश्च पार्थिव
स यज्ञः सर्वभूतानामास्यं तस्य हुताशनः
Prithivyapastathakasham vayustejashcha parthiva
Sa yagyah sarvabhutanamasyam tasya hutashanah
9.19
वैशंपायन उवाच
एवमुक्तः संजयेन धृतराष्ट्रो महामनाः
ध्यानमन्वगमद्राजा पुत्रान्प्रति जनाधिप
Vaishampayana uvacha
Evamuktah sanjayena dhritarashtro mahamanah
Dhyanamanvagamadraja putranprati janadhipa
9.20
स विचिन्त्य महाराज पुनरेवाब्रवीद्वचः
असंशयं सूतपुत्र कालः संक्षिपते जगत्
सृजते च पुनः सर्वं नेह विद्यति शाश्वतम्
Sa vichintya maharaja punarevabravidvachah
Asanshayam sutaputra kalah sankshipate jagat
Srijate cha punah sarvam neha vidyati shashvatam
9.21
नरो नारायणश्चैव सर्वज्ञः सर्वभूतभृत्
देवा वैकुण्ठ इत्याहुर्वेदा विष्णुरिति प्रभुम्
Naro narayanashchaiva sarvagyah sarvabhutabhrit
Deva vaikuntha ityahurveda vishnuriti prabhum