UtshovChapter 76
76.1
संजय उवाच
अथ शूरा महाराज परस्परकृतागसः
जग्मुः स्वशिबिराण्येव रुधिरेण समुक्षिताः
Sanjaya uvacha
Atha shura maharaja parasparakritagasah
Jagmuh svashibiranyeva rudhirena samukshitah
76.2
विश्रम्य च यथान्यायं पूजयित्वा परस्परम्
संनद्धाः समदृश्यन्त भूयो युद्धचिकीर्षया
Vishramya cha yathanyayam pujayitva parasparam
Sannaddhah samadrishyanta bhuyo yuddhachikirshaya
76.3
ततस्तव सुतो राजंश्चिन्तयाभिपरिप्लुतः
विस्रवच्छोणिताक्ताङ्गः पप्रच्छेदं पितामहम्
Tatastava suto rajanshchintayabhipariplutah
Visravachchhonitaktangah paprachchhedam pitamaham
76.4
सैन्यानि रौद्राणि भयानकानि; व्यूढानि सम्यग्बहुलध्वजानि
विदार्य हत्वा च निपीड्य शूरा;स्ते पाण्डवानां त्वरिता रथौघाः
Sainyani raudrani bhayanakani; vyudhani samyagbahuladhvajani
Vidarya hatva cha nipidya shura;ste pandavanam tvarita rathaughah
76.5
संमोह्य सर्वान्युधि कीर्तिमन्तो; व्यूहं च तं मकरं वज्रकल्पम्
प्रविश्य भीमेन निबर्हितोऽस्मि; घोरैः शरैर्मृत्युदण्डप्रकाशैः
Sammohya sarvanyudhi kirtimanto; vyuham cha tam makaram vajrakalpam
Pravishya bhimena nibarhitosmi; ghoraih sharairmrityudandaprakashaih
76.6
क्रुद्धं तमुद्वीक्ष्य भयेन राज;न्संमूर्छितो नालभं शान्तिमद्य
इच्छे प्रसादात्तव सत्यसंध; प्राप्तुं जयं पाण्डवेयांश्च हन्तुम्
Kruddham tamudvikshya bhayena raja;nsammurchhito nalabham shantimadya
Ichchhe prasadattava satyasandha; praptum jayam pandaveyanshcha hantum
76.7
तेनैवमुक्तः प्रहसन्महात्मा; दुर्योधनं जातमन्युं विदित्वा
तं प्रत्युवाचाविमना मनस्वी; गङ्गासुतः शस्त्रभृतां वरिष्ठः
Tenaivamuktah prahasanmahatma; duryodhanam jatamanyum viditva
Tam pratyuvachavimana manasvi; gangasutah shastrabhritam varishthah
76.8
परेण यत्नेन विगाह्य सेनां; सर्वात्मनाहं तव राजपुत्र
इच्छामि दातुं विजयं सुखं च; न चात्मानं छादयेऽहं त्वदर्थे
Parena yatnena vigahya senam; sarvatmanaham tava rajaputra
Ichchhami datum vijayam sukham cha; na chatmanam chhadayeham tvadarthe
76.9
एते तु रौद्रा बहवो महारथा; यशस्विनः शूरतमाः कृतास्त्राः
ये पाण्डवानां समरे सहाया; जितक्लमाः क्रोधविषं वमन्ति
Ete tu raudra bahavo maharatha; yashasvinah shuratamah kritastrah
Ye pandavanam samare sahaya; jitaklamah krodhavisham vamanti
76.10
ते नेह शक्याः सहसा विजेतुं; वीर्योन्नद्धाः कृतवैरास्त्वया च
अहं ह्येतान्प्रतियोत्स्यामि राज;न्सर्वात्मना जीवितं त्यज्य वीर
Te neha shakyah sahasa vijetum; viryonnaddhah kritavairastvaya cha
Aham hyetanpratiyotsyami raja;nsarvatmana jivitam tyajya vira
76.11
रणे तवार्थाय महानुभाव; न जीवितं रक्ष्यतमं ममाद्य
सर्वांस्तवार्थाय सदेवदैत्याँ;ल्लोकान्दहेयं किमु शत्रूंस्तवेह
Rane tavarthaya mahanubhava; na jivitam rakshyatamam mamadya
Sarvanstavarthaya sadevadaityam;llokandaheyam kimu shatrunstaveha
76.12
तत्पाण्डवान्योधयिष्यामि राज;न्प्रियं च ते सर्वमहं करिष्ये
श्रुत्वैव चैतत्परमप्रतीतो; दुर्योधनः प्रीतमना बभूव
Tatpandavanyodhayishyami raja;npriyam cha te sarvamaham karishye
Shrutvaiva chaitatparamapratito; duryodhanah pritamana babhuva
76.13
सर्वाणि सैन्यानि ततः प्रहृष्टो; निर्गच्छतेत्याह नृपांश्च सर्वान्
तदाज्ञया तानि विनिर्ययुर्द्रुतं; रथाश्वपादातगजायुतानि
Sarvani sainyani tatah prahrishto; nirgachchhatetyaha nripanshcha sarvan
Tadagyaya tani viniryayurdrutam; rathashvapadatagajayutani
76.14
प्रहर्षयुक्तानि तु तानि राज;न्महान्ति नानाविधशस्त्रवन्ति
स्थितानि नागाश्वपदातिमन्ति; विरेजुराजौ तव राजन्बलानि
Praharshayuktani tu tani raja;nmahanti nanavidhashastravanti
Sthitani nagashvapadatimanti; virejurajau tava rajanbalani
76.15
वृन्दैः स्थिताश्चापि सुसंप्रयुक्ता;श्चकाशिरे दन्तिगणाः समन्तात्
शस्त्रास्त्रविद्भिर्नरदेव योधै;रधिष्ठिताः सैन्यगणास्त्वदीयाः
Vrindaih sthitashchapi susamprayukta;shchakashire dantiganah samantat
Shastrastravidbhirnaradeva yodhai;radhishthitah sainyaganastvadiyah
76.16
रथैश्च पादातगजाश्वसंघैः; प्रयाद्भिराजौ विधिवत्प्रणुन्नैः
समुद्धतं वै तरुणार्कवर्णं; रजो बभौ छादयत्सूर्यरश्मीन्
Rathaishcha padatagajashvasanghaih; prayadbhirajau vidhivatpranunnaih
Samuddhatam vai tarunarkavarnam; rajo babhau chhadayatsuryarashmin
76.17
रेजुः पताका रथदन्तिसंस्था; वातेरिता भ्राम्यमाणाः समन्तात्
नानारङ्गाः समरे तत्र राज;न्मेघैर्युक्ता विद्युतः खे यथैव
Rejuh pataka rathadantisanstha; vaterita bhramyamanah samantat
Nanarangah samare tatra raja;nmeghairyukta vidyutah khe yathaiva
76.18
धनूंषि विस्फारयतां नृपाणां; बभूव शब्दस्तुमुलोऽतिघोरः
विमथ्यतो देवमहासुरौघै;र्यथार्णवस्यादियुगे तदानीम्
Dhanunshi vispharayatam nripanam; babhuva shabdastumulotighorah
Vimathyato devamahasuraughai;ryatharnavasyadiyuge tadanim
76.19
तदुग्रनादं बहुरूपवर्णं; तवात्मजानां समुदीर्णमेवम्
बभूव सैन्यं रिपुसैन्यहन्तृ; युगान्तमेघौघनिभं तदानीम्
Tadugranadam bahurupavarnam; tavatmajanam samudirnamevam
Babhuva sainyam ripusainyahantri; yugantameghaughanibham tadanim