UtshovChapter 44
44.1
कृप उवाच
सदैव तव राधेय युद्धे क्रूरतरा मतिः
नार्थानां प्रकृतिं वेत्थ नानुबन्धमवेक्षसे
Kripa uvacha
Sadaiva tava radheya yuddhe kruratara matih
Narthanam prakritim vettha nanubandhamavekshase
44.2
नया हि बहवः सन्ति शास्त्राण्याश्रित्य चिन्तिताः
तेषां युद्धं तु पापिष्ठं वेदयन्ति पुराविदः
Naya hi bahavah santi shastranyashritya chintitah
Tesham yuddham tu papishtham vedayanti puravidah
44.3
देशकालेन संयुक्तं युद्धं विजयदं भवेत्
हीनकालं तदेवेह फलवन्न भवत्युत
देशे काले च विक्रान्तं कल्याणाय विधीयते
Deshakalena sanyuktam yuddham vijayadam bhavet
Hinakalam tadeveha phalavanna bhavatyuta
Deshe kale cha vikrantam kalyanaya vidhiyate
44.4
आनुकूल्येन कार्याणामन्तरं संविधीयताम्
भारं हि रथकारस्य न व्यवस्यन्ति पण्डिताः
Anukulyena karyanamantaram sanvidhiyatam
Bharam hi rathakarasya na vyavasyanti panditah
44.5
परिचिन्त्य तु पार्थेन संनिपातो न नः क्षमः
एकः कुरूनभ्यरक्षदेकश्चाग्निमतर्पयत्
Parichintya tu parthena sannipato na nah kshamah
Ekah kurunabhyarakshadekashchagnimatarpayat
44.6
एकश्च पञ्च वर्षाणि ब्रह्मचर्यमधारयत्
एकः सुभद्रामारोप्य द्वैरथे कृष्णमाह्वयत्
अस्मिन्नेव वने कृष्णो हृतां कृष्णामवाजयत्
Ekashcha pancha varshani brahmacharyamadharayat
Ekah subhadramaropya dvairathe krishnamahvayat
Asminneva vane krishno hritam krishnamavajayat
44.7
एकश्च पञ्च वर्षाणि शक्रादस्त्राण्यशिक्षत
एकः सांयमिनीं जित्वा कुरूणामकरोद्यशः
Ekashcha pancha varshani shakradastranyashikshata
Ekah sanyaminim jitva kurunamakarodyashah
44.8
एको गन्धर्वराजानं चित्रसेनमरिंदमः
विजिग्ये तरसा संख्ये सेनां चास्य सुदुर्जयाम्
Eko gandharvarajanam chitrasenamarindamah
Vijigye tarasa sankhye senam chasya sudurjayam
44.9
तथा निवातकवचाः कालखञ्जाश्च दानवाः
दैवतैरप्यवध्यास्ते एकेन युधि पातिताः
Tatha nivatakavachah kalakhanjashcha danavah
Daivatairapyavadhyaste ekena yudhi patitah
44.10
एकेन हि त्वया कर्ण किं नामेह कृतं पुरा
एकैकेन यथा तेषां भूमिपाला वशीकृताः
Ekena hi tvaya karna kim nameha kritam pura
Ekaikena yatha tesham bhumipala vashikritah
44.11
इन्द्रोऽपि हि न पार्थेन संयुगे योद्धुमर्हति
यस्तेनाशंसते योद्धुं कर्तव्यं तस्य भेषजम्
Indropi hi na parthena sanyuge yoddhumarhati
Yastenashansate yoddhum kartavyam tasya bheshajam
44.12
आशीविषस्य क्रुद्धस्य पाणिमुद्यम्य दक्षिणम्
अविमृश्य प्रदेशिन्या दंष्ट्रामादातुमिच्छसि
Ashivishasya kruddhasya panimudyamya dakshinam
Avimrishya pradeshinya danshtramadatumichchhasi
44.13
अथ वा कुञ्जरं मत्तमेक एव चरन्वने
अनङ्कुशं समारुह्य नगरं गन्तुमिच्छसि
Atha va kunjaram mattameka eva charanvane
Anankusham samaruhya nagaram gantumichchhasi
44.14
समिद्धं पावकं वापि घृतमेदोवसाहुतम्
घृताक्तश्चीरवासास्त्वं मध्येनोत्तर्तुमिच्छसि
Samiddham pavakam vapi ghritamedovasahutam
Ghritaktashchiravasastvam madhyenottartumichchhasi
44.15
आत्मानं यः समुद्बध्य कण्ठे बद्ध्वा महाशिलाम्
समुद्रं प्रतरेद्दोर्भ्यां तत्र किं नाम पौरुषम्
Atmanam yah samudbadhya kanthe baddhva mahashilam
Samudram pratareddorbhyam tatra kim nama paurusham
44.16
अकृतास्त्रः कृतास्त्रं वै बलवन्तं सुदुर्बलः
तादृशं कर्ण यः पार्थं योद्धुमिच्छेत्स दुर्मतिः
Akritastrah kritastram vai balavantam sudurbalah
Tadrisham karna yah partham yoddhumichchhetsa durmatih
44.17
अस्माभिरेष निकृतो वर्षाणीह त्रयोदश
सिंहः पाशविनिर्मुक्तो न नः शेषं करिष्यति
Asmabhiresha nikrito varshaniha trayodasha
Sinhah pashavinirmukto na nah shesham karishyati
44.18
एकान्ते पार्थमासीनं कूपेऽग्निमिव संवृतम्
अज्ञानादभ्यवस्कन्द्य प्राप्ताः स्मो भयमुत्तमम्
Ekante parthamasinam kupegnimiva sanvritam
Agyanadabhyavaskandya praptah smo bhayamuttamam
44.19
सह युध्यामहे पार्थमागतं युद्धदुर्मदम्
सैन्यास्तिष्ठन्तु संनद्धा व्यूढानीकाः प्रहारिणः
Saha yudhyamahe parthamagatam yuddhadurmadam
Sainyastishthantu sannaddha vyudhanikah praharinah
44.20
द्रोणो दुर्योधनो भीष्मो भवान्द्रौणिस्तथा वयम्
सर्वे युध्यामहे पार्थं कर्ण मा साहसं कृथाः
Drono duryodhano bhishmo bhavandraunistatha vayam
Sarve yudhyamahe partham karna ma sahasam krithah
44.21
वयं व्यवसितं पार्थं वज्रपाणिमिवोद्यतम्
षड्रथाः प्रतियुध्येम तिष्ठेम यदि संहताः
Vayam vyavasitam partham vajrapanimivodyatam
Shadrathah pratiyudhyema tishthema yadi sanhatah
44.22
व्यूढानीकानि सैन्यानि यत्ताः परमधन्विनः
युध्यामहेऽर्जुनं संख्ये दानवा वासवं यथा
Vyudhanikani sainyani yattah paramadhanvinah
Yudhyamaherjunam sankhye danava vasavam yatha