Chapter 210
210.1
मार्कण्डेय उवाच
काश्यपो ह्यथ वासिष्ठः प्राणश्च प्राणपुत्रकः
अग्निराङ्गिरसश्चैव च्यवनस्त्रिषुवर्चकः
Markandeya uvacha
Kashyapo hyatha vasishthah pranashcha pranaputrakah
Agnirangirasashchaiva chyavanastrishuvarchakah
210.2
अचरन्त तपस्तीव्रं पुत्रार्थे बहुवार्षिकम्
पुत्रं लभेम धर्मिष्ठं यशसा ब्रह्मणा समम्
Acharanta tapastivram putrarthe bahuvarshikam
Putram labhema dharmishtham yashasa brahmana samam
210.3
महाव्याहृतिभिर्ध्यातः पञ्चभिस्तैस्तदा त्वथ
जज्ञे तेजोमयोऽर्चिष्मान्पञ्चवर्णः प्रभावनः
Mahavyahritibhirdhyatah panchabhistaistada tvatha
Jagye tejomayorchishmanpanchavarnah prabhavanah
210.4
समिद्धोऽग्निः शिरस्तस्य बाहू सूर्यनिभौ तथा
त्वङ्नेत्रे च सुवर्णाभे कृष्णे जङ्घे च भारत
Samiddhognih shirastasya bahu suryanibhau tatha
Tvannetre cha suvarnabhe krishne janghe cha bharata
210.5
पञ्चवर्णः स तपसा कृतस्तैः पञ्चभिर्जनैः
पाञ्चजन्यः श्रुतो वेदे पञ्चवंशकरस्तु सः
Panchavarnah sa tapasa kritastaih panchabhirjanaih
Panchajanyah shruto vede panchavanshakarastu sah
210.6
दश वर्षसहस्राणि तपस्तप्त्वा महातपाः
जनयत्पावकं घोरं पितॄणां स प्रजाः सृजन्
Dasha varshasahasrani tapastaptva mahatapah
Janayatpavakam ghoram pitrinam sa prajah srijan
210.7
बृहद्रथंतरं मूर्ध्नो वक्त्राच्च तरसाहरौ
शिवं नाभ्यां बलादिन्द्रं वाय्वग्नी प्राणतोऽसृजत्
Brihadrathantaram murdhno vaktrachcha tarasaharau
Shivam nabhyam baladindram vayvagni pranatosrijat
210.8
बाहुभ्यामनुदात्तौ च विश्वे भूतानि चैव ह
एतान्सृष्ट्वा ततः पञ्च पितॄणामसृजत्सुतान्
Bahubhyamanudattau cha vishve bhutani chaiva ha
Etansrishtva tatah pancha pitrinamasrijatsutan
210.9
बृहदूर्जस्य प्रणिधिः काश्यपस्य बृहत्तरः
भानुरङ्गिरसो वीरः पुत्रो वर्चस्य सौभरः
Brihadurjasya pranidhih kashyapasya brihattarah
Bhanurangiraso virah putro varchasya saubharah
210.10
प्राणस्य चानुदात्तश्च व्याख्याताः पञ्च वंशजाः
देवान्यज्ञमुषश्चान्यान्सृजन्पञ्चदशोत्तरान्
Pranasya chanudattashcha vyakhyatah pancha vanshajah
Devanyagyamushashchanyansrijanpanchadashottaran
210.11
अभीममतिभीमं च भीमं भीमबलाबलम्
एतान्यज्ञमुषः पञ्च देवानभ्यसृजत्तपः
Abhimamatibhimam cha bhimam bhimabalabalam
Etanyagyamushah pancha devanabhyasrijattapah
210.12
सुमित्रं मित्रवन्तं च मित्रज्ञं मित्रवर्धनम्
मित्रधर्माणमित्येतान्देवानभ्यसृजत्तपः
Sumitram mitravantam cha mitragyam mitravardhanam
Mitradharmanamityetandevanabhyasrijattapah
210.13
सुरप्रवीरं वीरं च सुकेशं च सुवर्चसम्
सुराणामपि हन्तारं पञ्चैतानसृजत्तपः
Surapraviram viram cha sukesham cha suvarchasam
Suranamapi hantaram panchaitanasrijattapah
210.14
त्रिविधं संस्थिता ह्येते पञ्च पञ्च पृथक्पृथक्
मुष्णन्त्यत्र स्थिता ह्येते स्वर्गतो यज्ञयाजिनः
Trividham sansthita hyete pancha pancha prithakprithak
Mushnantyatra sthita hyete svargato yagyayajinah
210.15
तेषामिष्टं हरन्त्येते निघ्नन्ति च महद्भुवि
स्पर्धया हव्यवाहानां निघ्नन्त्येते हरन्ति च
Teshamishtam harantyete nighnanti cha mahadbhuvi
Spardhaya havyavahanam nighnantyete haranti cha
210.16
हविर्वेद्यां तदादानं कुशलैः संप्रवर्तितम्
तदेते नोपसर्पन्ति यत्र चाग्निः स्थितो भवेत्
Havirvedyam tadadanam kushalaih sampravartitam
Tadete nopasarpanti yatra chagnih sthito bhavet
210.17
चितोऽग्निरुद्वहन्यज्ञं पक्षाभ्यां तान्प्रबाधते
मन्त्रैः प्रशमिता ह्येते नेष्टं मुष्णन्ति यज्ञियम्
Chitognirudvahanyagyam pakshabhyam tanprabadhate
Mantraih prashamita hyete neshtam mushnanti yagyiyam
210.18
बृहदुक्थतपस्यैव पुत्रो भूमिमुपाश्रितः
अग्निहोत्रे हूयमाने पृथिव्यां सद्भिरिज्यते
Brihadukthatapasyaiva putro bhumimupashritah
Agnihotre huyamane prithivyam sadbhirijyate
210.19
रथंतरश्च तपसः पुत्रोऽग्निः परिपठ्यते
मित्रविन्दाय वै तस्य हविरध्वर्यवो विदुः
मुमुदे परमप्रीतः सह पुत्रैर्महायशाः
Rathantarashcha tapasah putrognih paripathyate
Mitravindaya vai tasya haviradhvaryavo viduh
Mumude paramapritah saha putrairmahayashah