UtshovChapter 9
9.1
युधिष्ठिर उवाच
ब्राह्मणानां तु ये लोके प्रतिश्रुत्य पितामह
न प्रयच्छन्ति मोहात्ते के भवन्ति महामते
Yudhishthira uvacha
Brahmananam tu ye loke pratishrutya pitamaha
Na prayachchhanti mohatte ke bhavanti mahamate
9.2
एतन्मे तत्त्वतो ब्रूहि धर्मं धर्मभृतां वर
प्रतिश्रुत्य दुरात्मानो न प्रयच्छन्ति ये नराः
Etanme tattvato bruhi dharmam dharmabhritam vara
Pratishrutya duratmano na prayachchhanti ye narah
9.3
भीष्म उवाच
यो न दद्यात्प्रतिश्रुत्य स्वल्पं वा यदि वा बहु
आशास्तस्य हताः सर्वाः क्लीबस्येव प्रजाफलम्
Bhishma uvacha
Yo na dadyatpratishrutya svalpam va yadi va bahu
Ashastasya hatah sarvah klibasyeva prajaphalam
9.4
यां रात्रिं जायते पापो यां च रात्रिं विनश्यति
एतस्मिन्नन्तरे यद्यत्सुकृतं तस्य भारत
यच्च तस्य हुतं किंचित्सर्वं तस्योपहन्यते
Yam ratrim jayate papo yam cha ratrim vinashyati
Etasminnantare yadyatsukritam tasya bharata
Yachcha tasya hutam kinchitsarvam tasyopahanyate
9.5
अत्रैतद्वचनं प्राहुर्धर्मशास्त्रविदो जनाः
निशम्य भरतश्रेष्ठ बुद्ध्या परमयुक्तया
Atraitadvachanam prahurdharmashastravido janah
Nishamya bharatashreshtha buddhya paramayuktaya
9.6
अपि चोदाहरन्तीमं धर्मशास्त्रविदो जनाः
अश्वानां श्यामकर्णानां सहस्रेण स मुच्यते
Api chodaharantimam dharmashastravido janah
Ashvanam shyamakarnanam sahasrena sa muchyate
9.7
अत्रैवोदाहरन्तीममितिहासं पुरातनम्
सृगालस्य च संवादं वानरस्य च भारत
Atraivodaharantimamitihasam puratanam
Srigalasya cha sanvadam vanarasya cha bharata
9.8
तौ सखायौ पुरा ह्यास्तां मानुषत्वे परंतप
अन्यां योनिं समापन्नौ सार्गालीं वानरीं तथा
Tau sakhayau pura hyastam manushatve parantapa
Anyam yonim samapannau sargalim vanarim tatha
9.9
ततः परासून्खादन्तं सृगालं वानरोऽब्रवीत्
श्मशानमध्ये संप्रेक्ष्य पूर्वजातिमनुस्मरन्
Tatah parasunkhadantam srigalam vanarobravit
Shmashanamadhye samprekshya purvajatimanusmaran
9.10
किं त्वया पापकं कर्म कृतं पूर्वं सुदारुणम्
यस्त्वं श्मशाने मृतकान्पूतिकानत्सि कुत्सितान्
Kim tvaya papakam karma kritam purvam sudarunam
Yastvam shmashane mritakanputikanatsi kutsitan
9.11
एवमुक्तः प्रत्युवाच सृगालो वानरं तदा
ब्राह्मणस्य प्रतिश्रुत्य न मया तदुपाकृतम्
Evamuktah pratyuvacha srigalo vanaram tada
Brahmanasya pratishrutya na maya tadupakritam
9.12
तत्कृते पापिकां योनिमापन्नोऽस्मि प्लवंगम
तस्मादेवंविधं भक्ष्यं भक्षयामि बुभुक्षितः
Tatkrite papikam yonimapannosmi plavangama
Tasmadevanvidham bhakshyam bhakshayami bubhukshitah
9.13
इत्येतद्ब्रुवतो राजन्ब्राह्मणस्य मया श्रुतम्
कथां कथयतः पुण्यां धर्मज्ञस्य पुरातनीम्
Ityetadbruvato rajanbrahmanasya maya shrutam
Katham kathayatah punyam dharmagyasya puratanim
9.14
श्रुतं चापि मया भूयः कृष्णस्यापि विशां पते
कथां कथयतः पूर्वं ब्राह्मणं प्रति पाण्डव
Shrutam chapi maya bhuyah krishnasyapi visham pate
Katham kathayatah purvam brahmanam prati pandava
9.15
एवमेव च मां नित्यं ब्राह्मणाः संदिशन्ति वै
प्रतिश्रुत्य भवेद्देयं नाशा कार्या हि ब्राह्मणैः
Evameva cha mam nityam brahmanah sandishanti vai
Pratishrutya bhaveddeyam nasha karya hi brahmanaih
9.16
ब्राह्मणो ह्याशया पूर्वं कृतया पृथिवीपते
सुसमिद्धो यथा दीप्तः पावकस्तद्विधः स्मृतः
Brahmano hyashaya purvam kritaya prithivipate
Susamiddho yatha diptah pavakastadvidhah smritah
9.17
यं निरीक्षेत संक्रुद्ध आशया पूर्वजातया
प्रदहेत हि तं राजन्कक्षमक्षय्यभुग्यथा
Yam niriksheta sankruddha ashaya purvajataya
Pradaheta hi tam rajankakshamakshayyabhugyatha
9.18
स एव हि यदा तुष्टो वचसा प्रतिनन्दति
भवत्यगदसंकाशो विषये तस्य भारत
Sa eva hi yada tushto vachasa pratinandati
Bhavatyagadasankasho vishaye tasya bharata
9.19
पुत्रान्पौत्रान्पशूंश्चैव बान्धवान्सचिवांस्तथा
पुरं जनपदं चैव शान्तिरिष्टेव पुष्यति
Putranpautranpashunshchaiva bandhavansachivanstatha
Puram janapadam chaiva shantirishteva pushyati
9.20
एतद्धि परमं तेजो ब्राह्मणस्येह दृश्यते
सहस्रकिरणस्येव सवितुर्धरणीतले
Etaddhi paramam tejo brahmanasyeha drishyate
Sahasrakiranasyeva saviturdharanitale
9.21
तस्माद्दातव्यमेवेह प्रतिश्रुत्य युधिष्ठिर
यदीच्छेच्छोभनां जातिं प्राप्तुं भरतसत्तम
Tasmaddatavyameveha pratishrutya yudhishthira
Yadichchhechchhobhanam jatim praptum bharatasattama
9.22
ब्राह्मणस्य हि दत्तेन ध्रुवं स्वर्गो ह्यनुत्तमः
शक्यं प्राप्तुं विशेषेण दानं हि महती क्रिया
Brahmanasya hi dattena dhruvam svargo hyanuttamah
Shakyam praptum visheshena danam hi mahati kriya
9.23
इतो दत्तेन जीवन्ति देवताः पितरस्तथा
तस्माद्दानानि देयानि ब्राह्मणेभ्यो विजानता
Ito dattena jivanti devatah pitarastatha
Tasmaddanani deyani brahmanebhyo vijanata
9.24
महद्धि भरतश्रेष्ठ ब्राह्मणस्तीर्थमुच्यते
वेलायां न तु कस्यांचिद्गच्छेद्विप्रो ह्यपूजितः
Mahaddhi bharatashreshtha brahmanastirthamuchyate
Velayam na tu kasyanchidgachchhedvipro hyapujitah