UtshovChapter 56
56.1
च्यवन उवाच
अवश्यं कथनीयं मे तवैतन्नरपुंगव
यदर्थं त्वाहमुच्छेत्तुं संप्राप्तो मनुजाधिप
Chyavana uvacha
Avashyam kathaniyam me tavaitannarapungava
Yadartham tvahamuchchhettum samprapto manujadhipa
56.2
भृगूणां क्षत्रिया याज्या नित्यमेव जनाधिप
ते च भेदं गमिष्यन्ति दैवयुक्तेन हेतुना
Bhrigunam kshatriya yajya nityameva janadhipa
Te cha bhedam gamishyanti daivayuktena hetuna
56.3
क्षत्रियाश्च भृगून्सर्वान्वधिष्यन्ति नराधिप
आ गर्भादनुकृन्तन्तो दैवदण्डनिपीडिताः
Kshatriyashcha bhrigunsarvanvadhishyanti naradhipa
A garbhadanukrintanto daivadandanipiditah
56.4
तत उत्पत्स्यतेऽस्माकं कुले गोत्रविवर्धनः
और्वो नाम महातेजा ज्वलनार्कसमद्युतिः
Tata utpatsyatesmakam kule gotravivardhanah
Aurvo nama mahateja jvalanarkasamadyutih
56.5
स त्रैलोक्यविनाशाय कोपाग्निं जनयिष्यति
महीं सपर्वतवनां यः करिष्यति भस्मसात्
Sa trailokyavinashaya kopagnim janayishyati
Mahim saparvatavanam yah karishyati bhasmasat
56.6
कंचित्कालं तु तं वह्निं स एव शमयिष्यति
समुद्रे वडवावक्त्रे प्रक्षिप्य मुनिसत्तमः
Kanchitkalam tu tam vahnim sa eva shamayishyati
Samudre vadavavaktre prakshipya munisattamah
56.7
पुत्रं तस्य महाभागमृचीकं भृगुनन्दनम्
साक्षात्कृत्स्नो धनुर्वेदः समुपस्थास्यतेऽनघ
Putram tasya mahabhagamrichikam bhrigunandanam
Sakshatkritsno dhanurvedah samupasthasyatenagha
56.8
क्षत्रियाणामभावाय दैवयुक्तेन हेतुना
स तु तं प्रतिगृह्यैव पुत्रे संक्रामयिष्यति
Kshatriyanamabhavaya daivayuktena hetuna
Sa tu tam pratigrihyaiva putre sankramayishyati
56.9
जमदग्नौ महाभागे तपसा भावितात्मनि
स चापि भृगुशार्दूलस्तं वेदं धारयिष्यति
Jamadagnau mahabhage tapasa bhavitatmani
Sa chapi bhrigushardulastam vedam dharayishyati
56.10
कुलात्तु तव धर्मात्मन्कन्यां सोऽधिगमिष्यति
उद्भावनार्थं भवतो वंशस्य नृपसत्तम
Kulattu tava dharmatmankanyam sodhigamishyati
Udbhavanartham bhavato vanshasya nripasattama
56.11
गाधेर्दुहितरं प्राप्य पौत्रीं तव महातपाः
ब्राह्मणं क्षत्रधर्माणं राममुत्पादयिष्यति
Gadherduhitaram prapya pautrim tava mahatapah
Brahmanam kshatradharmanam ramamutpadayishyati
56.12
क्षत्रियं विप्रकर्माणं बृहस्पतिमिवौजसा
विश्वामित्रं तव कुले गाधेः पुत्रं सुधार्मिकम्
तपसा महता युक्तं प्रदास्यति महाद्युते
Kshatriyam viprakarmanam brihaspatimivaujasa
Vishvamitram tava kule gadheh putram sudharmikam
Tapasa mahata yuktam pradasyati mahadyute
56.13
स्त्रियौ तु कारणं तत्र परिवर्ते भविष्यतः
पितामहनियोगाद्वै नान्यथैतद्भविष्यति
Striyau tu karanam tatra parivarte bhavishyatah
Pitamahaniyogadvai nanyathaitadbhavishyati
56.14
तृतीये पुरुषे तुभ्यं ब्राह्मणत्वमुपैष्यति
भविता त्वं च संबन्धी भृगूणां भावितात्मनाम्
Tritiye purushe tubhyam brahmanatvamupaishyati
Bhavita tvam cha sambandhi bhrigunam bhavitatmanam
56.15
भीष्म उवाच
कुशिकस्तु मुनेर्वाक्यं च्यवनस्य महात्मनः
श्रुत्वा हृष्टोऽभवद्राजा वाक्यं चेदमुवाच ह
एवमस्त्विति धर्मात्मा तदा भरतसत्तम
Bhishma uvacha
Kushikastu munervakyam chyavanasya mahatmanah
Shrutva hrishtobhavadraja vakyam chedamuvacha ha
Evamastviti dharmatma tada bharatasattama
56.16
च्यवनस्तु महातेजाः पुनरेव नराधिपम्
वरार्थं चोदयामास तमुवाच स पार्थिवः
Chyavanastu mahatejah punareva naradhipam
Varartham chodayamasa tamuvacha sa parthivah
56.17
बाढमेवं ग्रहीष्यामि कामं त्वत्तो महामुने
ब्रह्मभूतं कुलं मेऽस्तु धर्मे चास्य मनो भवेत्
Badhamevam grahishyami kamam tvatto mahamune
Brahmabhutam kulam mestu dharme chasya mano bhavet
56.18
एवमुक्तस्तथेत्येवं प्रत्युक्त्वा च्यवनो मुनिः
अभ्यनुज्ञाय नृपतिं तीर्थयात्रां ययौ तदा
Evamuktastathetyevam pratyuktva chyavano munih
Abhyanugyaya nripatim tirthayatram yayau tada
56.19
एतत्ते कथितं सर्वमशेषेण मया नृप
भृगूणां कुशिकानां च प्रति संबन्धकारणम्
Etatte kathitam sarvamasheshena maya nripa
Bhrigunam kushikanam cha prati sambandhakaranam
56.20
यथोक्तं मुनिना चापि तथा तदभवन्नृप
जन्म रामस्य च मुनेर्विश्वामित्रस्य चैव ह
Yathoktam munina chapi tatha tadabhavannripa
Janma ramasya cha munervishvamitrasya chaiva ha