Chapter 83
83.1
इन्द्र उवाच
सर्वाणि कर्माणि समाप्य राज;न्गृहान्परित्यज्य वनं गतोऽसि
तत्त्वां पृच्छामि नहुषस्य पुत्र; केनासि तुल्यस्तपसा ययाते
Indra uvacha
Sarvani karmani samapya raja;ngrihanparityajya vanam gatosi
Tattvam prichchhami nahushasya putra; kenasi tulyastapasa yayate
83.2
ययातिरुवाच
नाहं देवमनुष्येषु न गन्धर्वमहर्षिषु
आत्मनस्तपसा तुल्यं कंचित्पश्यामि वासव
Yayatiruvacha
Naham devamanushyeshu na gandharvamaharshishu
Atmanastapasa tulyam kanchitpashyami vasava
83.3
इन्द्र उवाच
यदावमंस्थाः सदृशः श्रेयसश्च; पापीयसश्चाविदितप्रभावः
तस्माल्लोका अन्तवन्तस्तवेमे; क्षीणे पुण्ये पतितास्यद्य राजन्
Indra uvacha
Yadavamansthah sadrishah shreyasashcha; papiyasashchaviditaprabhavah
Tasmalloka antavantastaveme; kshine punye patitasyadya rajan
83.4
ययातिरुवाच
सुरर्षिगन्धर्वनरावमाना;त्क्षयं गता मे यदि शक्र लोकाः
इच्छेयं वै सुरलोकाद्विहीनः; सतां मध्ये पतितुं देवराज
Yayatiruvacha
Surarshigandharvanaravamana;tkshayam gata me yadi shakra lokah
Ichchheyam vai suralokadvihinah; satam madhye patitum devaraja
83.5
इन्द्र उवाच
सतां सकाशे पतितासि राजं;श्च्युतः प्रतिष्ठां यत्र लब्धासि भूयः
एवं विदित्वा तु पुनर्ययाते; न तेऽवमान्याः सदृशः श्रेयसश्च
Indra uvacha
Satam sakashe patitasi rajam;shchyutah pratishtham yatra labdhasi bhuyah
Evam viditva tu punaryayate; na tevamanyah sadrishah shreyasashcha
83.6
वैशंपायन उवाच
ततः प्रहायामरराजजुष्टा;न्पुण्याँल्लोकान्पतमानं ययातिम्
संप्रेक्ष्य राजर्षिवरोऽष्टकस्त;मुवाच सद्धर्मविधानगोप्ता
Vaishampayana uvacha
Tatah prahayamararajajushta;npunyanllokanpatamanam yayatim
Samprekshya rajarshivaroshtakasta;muvacha saddharmavidhanagopta
83.7
कस्त्वं युवा वासवतुल्यरूपः; स्वतेजसा दीप्यमानो यथाग्निः
पतस्युदीर्णाम्बुधरान्धकारा;त्खात्खेचराणां प्रवरो यथार्कः
Kastvam yuva vasavatulyarupah; svatejasa dipyamano yathagnih
Patasyudirnambudharandhakara;tkhatkhecharanam pravaro yatharkah
83.8
दृष्ट्वा च त्वां सूर्यपथात्पतन्तं; वैश्वानरार्कद्युतिमप्रमेयम्
किं नु स्विदेतत्पततीति सर्वे; वितर्कयन्तः परिमोहिताः स्मः
Drishtva cha tvam suryapathatpatantam; vaishvanararkadyutimaprameyam
Kim nu svidetatpatatiti sarve; vitarkayantah parimohitah smah
83.9
दृष्ट्वा च त्वां विष्ठितं देवमार्गे; शक्रार्कविष्णुप्रतिमप्रभावम्
अभ्युद्गतास्त्वां वयमद्य सर्वे; तत्त्वं पाते तव जिज्ञासमानाः
Drishtva cha tvam vishthitam devamarge; shakrarkavishnupratimaprabhavam
Abhyudgatastvam vayamadya sarve; tattvam pate tava jigyasamanah
83.10
न चापि त्वां धृष्णुमः प्रष्टुमग्रे; न च त्वमस्मान्पृच्छसि ये वयं स्मः
तत्त्वां पृच्छामः स्पृहणीयरूपं; कस्य त्वं वा किंनिमित्तं त्वमागाः
Na chapi tvam dhrishnumah prashtumagre; na cha tvamasmanprichchhasi ye vayam smah
Tattvam prichchhamah sprihaniyarupam; kasya tvam va kinnimittam tvamagah
83.11
भयं तु ते व्येतु विषादमोहौ; त्यजाशु देवेन्द्रसमानरूप
त्वां वर्तमानं हि सतां सकाशे; नालं प्रसोढुं बलहापि शक्रः
Bhayam tu te vyetu vishadamohau; tyajashu devendrasamanarupa
Tvam vartamanam hi satam sakashe; nalam prasodhum balahapi shakrah
83.12
सन्तः प्रतिष्ठा हि सुखच्युतानां; सतां सदैवामरराजकल्प
ते संगताः स्थावरजङ्गमेशाः; प्रतिष्ठितस्त्वं सदृशेषु सत्सु
Santah pratishtha hi sukhachyutanam; satam sadaivamararajakalpa
Te sangatah sthavarajangameshah; pratishthitastvam sadrisheshu satsu
83.13
प्रभुरग्निः प्रतपने भूमिरावपने प्रभुः
प्रभुः सूर्यः प्रकाशित्वे सतां चाभ्यागतः प्रभुः
Prabhuragnih pratapane bhumiravapane prabhuh
Prabhuh suryah prakashitve satam chabhyagatah prabhuh