UtshovChapter 188
188.1
वैशंपायन उवाच
ततस्ते पाण्डवाः सर्वे पाञ्चाल्यश्च महायशाः
प्रत्युत्थाय महात्मानं कृष्णं दृष्ट्वाभ्यपूजयन्
Vaishampayana uvacha
Tataste pandavah sarve panchalyashcha mahayashah
Pratyutthaya mahatmanam krishnam drishtvabhyapujayan
188.2
प्रतिनन्द्य स तान्सर्वान्पृष्ट्वा कुशलमन्ततः
आसने काञ्चने शुभ्रे निषसाद महामनाः
Pratinandya sa tansarvanprishtva kushalamantatah
Asane kanchane shubhre nishasada mahamanah
188.3
अनुज्ञातास्तु ते सर्वे कृष्णेनामिततेजसा
आसनेषु महार्हेषु निषेदुर्द्विपदां वराः
Anugyatastu te sarve krishnenamitatejasa
Asaneshu maharheshu nishedurdvipadam varah
188.4
ततो मुहूर्तान्मधुरां वाणीमुच्चार्य पार्षतः
पप्रच्छ तं महात्मानं द्रौपद्यर्थे विशां पतिः
Tato muhurtanmadhuram vanimuchcharya parshatah
Paprachchha tam mahatmanam draupadyarthe visham patih
188.5
कथमेका बहूनां स्यान्न च स्याद्धर्मसंकरः
एतन्नो भगवान्सर्वं प्रब्रवीतु यथातथम्
Kathameka bahunam syanna cha syaddharmasankarah
Etanno bhagavansarvam prabravitu yathatatham
188.6
व्यास उवाच
अस्मिन्धर्मे विप्रलम्भे लोकवेदविरोधके
यस्य यस्य मतं यद्यच्छ्रोतुमिच्छामि तस्य तत्
Vyasa uvacha
Asmindharme vipralambhe lokavedavirodhake
Yasya yasya matam yadyachchhrotumichchhami tasya tat
188.7
द्रुपद उवाच
अधर्मोऽयं मम मतो विरुद्धो लोकवेदयोः
न ह्येका विद्यते पत्नी बहूनां द्विजसत्तम
Drupada uvacha
Adharmoyam mama mato viruddho lokavedayoh
Na hyeka vidyate patni bahunam dvijasattama
188.8
न चाप्याचरितः पूर्वैरयं धर्मो महात्मभिः
न च धर्मोऽप्यनेकस्थश्चरितव्यः सनातनः
Na chapyacharitah purvairayam dharmo mahatmabhih
Na cha dharmopyanekasthashcharitavyah sanatanah
188.9
अतो नाहं करोम्येवं व्यवसायं क्रियां प्रति
धर्मसंदेहसंदिग्धं प्रतिभाति हि मामिदम्
Ato naham karomyevam vyavasayam kriyam prati
Dharmasandehasandigdham pratibhati hi mamidam
188.10
धृष्टद्युम्न उवाच
यवीयसः कथं भार्यां ज्येष्ठो भ्राता द्विजर्षभ
ब्रह्मन्समभिवर्तेत सद्वृत्तः संस्तपोधन
Dhrishtadyumna uvacha
Yaviyasah katham bharyam jyeshtho bhrata dvijarshabha
Brahmansamabhivarteta sadvrittah sanstapodhana
188.11
न तु धर्मस्य सूक्ष्मत्वाद्गतिं विद्मः कथंचन
अधर्मो धर्म इति वा व्यवसायो न शक्यते
Na tu dharmasya sukshmatvadgatim vidmah kathanchana
Adharmo dharma iti va vyavasayo na shakyate
188.12
कर्तुमस्मद्विधैर्ब्रह्मंस्ततो न व्यवसाम्यहम्
पञ्चानां महिषी कृष्णा भवत्विति कथंचन
Kartumasmadvidhairbrahmanstato na vyavasamyaham
Panchanam mahishi krishna bhavatviti kathanchana
188.13
युधिष्ठिर उवाच
न मे वागनृतं प्राह नाधर्मे धीयते मतिः
वर्तते हि मनो मेऽत्र नैषोऽधर्मः कथंचन
Yudhishthira uvacha
Na me vaganritam praha nadharme dhiyate matih
Vartate hi mano metra naishodharmah kathanchana
188.14
श्रूयते हि पुराणेऽपि जटिला नाम गौतमी
ऋषीनध्यासितवती सप्त धर्मभृतां वर
Shruyate hi puranepi jatila nama gautami
Rishinadhyasitavati sapta dharmabhritam vara
188.15
गुरोश्च वचनं प्राहुर्धर्मं धर्मज्ञसत्तम
गुरूणां चैव सर्वेषां जनित्री परमो गुरुः
Guroshcha vachanam prahurdharmam dharmagyasattama
Gurunam chaiva sarvesham janitri paramo guruh
188.16
सा चाप्युक्तवती वाचं भैक्षवद्भुज्यतामिति
तस्मादेतदहं मन्ये धर्मं द्विजवरोत्तम
Sa chapyuktavati vacham bhaikshavadbhujyatamiti
Tasmadetadaham manye dharmam dvijavarottama
188.17
कुन्त्युवाच
एवमेतद्यथाहायं धर्मचारी युधिष्ठिरः
अनृतान्मे भयं तीव्रं मुच्येयमनृतात्कथम्
Kuntyuvacha
Evametadyathahayam dharmachari yudhishthirah
Anritanme bhayam tivram muchyeyamanritatkatham
188.18
व्यास उवाच
अनृतान्मोक्ष्यसे भद्रे धर्मश्चैष सनातनः
न तु वक्ष्यामि सर्वेषां पाञ्चाल शृणु मे स्वयम्
Vyasa uvacha
Anritanmokshyase bhadre dharmashchaisha sanatanah
Na tu vakshyami sarvesham panchala shrinu me svayam
188.19
यथायं विहितो धर्मो यतश्चायं सनातनः
यथा च प्राह कौन्तेयस्तथा धर्मो न संशयः
Yathayam vihito dharmo yatashchayam sanatanah
Yatha cha praha kaunteyastatha dharmo na sanshayah
188.20
वैशंपायन उवाच
तत उत्थाय भगवान्व्यासो द्वैपायनः प्रभुः
करे गृहीत्वा राजानं राजवेश्म समाविशत्
Vaishampayana uvacha
Tata utthaya bhagavanvyaso dvaipayanah prabhuh
Kare grihitva rajanam rajaveshma samavishat
188.21
पाण्डवाश्चापि कुन्ती च धृष्टद्युम्नश्च पार्षतः
विचेतसस्ते तत्रैव प्रतीक्षन्ते स्म तावुभौ
Pandavashchapi kunti cha dhrishtadyumnashcha parshatah
Vichetasaste tatraiva pratikshante sma tavubhau
188.22
ततो द्वैपायनस्तस्मै नरेन्द्राय महात्मने
आचख्यौ तद्यथा धर्मो बहूनामेकपत्निता
Tato dvaipayanastasmai narendraya mahatmane
Achakhyau tadyatha dharmo bahunamekapatnita