UtshovAdhyaya 33
33.1
अ॒स्याजरा॑सो द॒माम॒रित्रा॑ अ॒र्चद्धू॑मासो अ॒ग्नय॑ः पाव॒काः ।
श्वि॒ती॒चय॑ः श्वा॒त्रासो॑ भुर॒ण्यवो॑ वन॒र्षदो॑ वा॒यवो॒ न सोमा॑ः ॥१॥
Asyajaraso damamaritra archaddhumaso agnayah pavakah
Shvitichayah shvatraso bhuranyavo vanarshado vayavo na somah
33.2
हर॑यो धू॒मके॑तवो॒ वात॑जूता॒ उप॒ द्यवि॑ । यत॑न्ते॒ वृथ॑ग॒ग्नय॑ः ॥२॥
Harayo dhumaketavo vatajuta upa dyavi, yatante vrithagagnayah
33.3
यजा॑ नो मि॒त्रावरु॑णा॒ यजा॑ दे॒वाँ२ ऋ॒तं बृ॒हत् ।
अग्ने॒ यक्षि॒ स्वं दम॑म् ॥३॥
Yaja no mitravaruna yaja devan2 ritam brihat
Agne yakshi svam damam
33.4
यु॒क्ष्वा हि दे॑व॒हूत॑माँ॒२ अश्वाँ॑२ अग्ने र॒थीरि॑व । नि होता॑ पू॒र्व्यः स॑दः ॥४॥
Yukshva hi devahutaman2 ashvan2 agne rathiriva, ni hota purvyah sadah
33.5
द्वे विरू॑पे चरत॒ः स्वर्थे॑ अ॒न्याऽन्या॑ व॒त्समुप॑ धापयेते ।
हरि॑र॒न्यस्यां॒ भव॑ति स्व॒धावा॑ञ्छु॒क्रो अ॒न्यस्यां॑ ददृशे सु॒वर्चा॑ः ॥५॥
Dve virupe charatah svarthe anyanya vatsamupa dhapayete
Hariranyasyam bhavati svadhavanchhukro anyasyam dadrishe suvarchah
33.6
अ॒यमि॒ह प्र॑थ॒मो धा॑यि धा॒तृभि॒र्होता॒ यजि॑ष्ठो अध्व॒रेष्वीड्य॑ः ।
यमप्न॑वानो॒ भृग॑वो विरुरु॒चुर्वने॑षु चि॒त्रं वि॒भ्वं॒ वि॒शे-वि॑शे ॥६॥
Ayamiha prathamo dhayi dhatribhirhota yajishtho adhvareshvidyah
Yamapnavano bhrigavo viruruchurvaneshu chitram vibhvam vishe-vishe
33.7
त्रीणि॑ श॒ता त्री स॒हस्रा॑ण्य॒ग्निं त्रि॒ᳪशच्च॑ दे॒वा नव॑ चासपर्यन् ।
औक्ष॑न् घृ॒तैरस्तृ॑णन् ब॒र्हिर॑स्मा॒ आदिद्धोता॑रं॒ न्य॒सादयन्त ॥७॥
Trini shata tri sahasranyagnim trinshachcha deva nava chasaparyan
Aukshan ghritairastrinan barhirasma adiddhotaram nyasadayanta
33.8
मू॒र्धानं॑ दि॒वो अ॑र॒तिं पृ॑थि॒व्या वै॑श्वान॒रमृ॒त आ जा॒तम॒ग्निम् ।
क॒विᳪ स॒म्राज॒मति॑थिं॒ जना॑नामा॒सन्ना पात्रं॑ जनयन्त दे॒वाः ॥८॥
Murdhanam divo aratim prithivya vaishvanaramrita a jatamagnim
Kavim samrajamatithim jananamasanna patram janayanta devah
33.9
अ॒ग्निर्वृ॒त्राणि॑ जङ्घनद्द्रविण॒स्युर्वि॑प॒न्यया॑ । समि॑द्धः शु॒क्र आहु॑तः ॥९॥
Agnirvritrani janghanaddravinasyurvipanyaya, samiddhah shukra ahutah
33.10
विश्वे॑भिः सो॒म्यं मध्वग्न॒ इन्द्रे॑ण वा॒युना॑ । पिबा॑ मि॒त्रस्य॒ धाम॑भिः ॥१०॥
Vishvebhih somyam madhvagna indrena vayuna, piba mitrasya dhamabhih
33.11
आ यदि॒षे नृ॒पतिं॒ तेज॒ आन॒ट् शुचि॒ रेतो॒ निषि॑क्तं॒ द्यौर॒भीके॑ ।
अ॒ग्निः शर्ध॑मनव॒द्यं युवा॑नᳪ स्वा॒ध्यं॒ जनयत् सू॒दय॑च्च ॥११॥
A yadishe nripatim teja anat shuchi reto nishiktam dyaurabhike
Agnih shardhamanavadyam yuvanam svadhyam janayat sudayachcha
33.12
अग्ने॒ शर्ध॑ मह॒ते सौ॑भगाय॒ तव॑ द्यु॒म्नान्यु॑त्त॒मानि॑ सन्तु ।
सं जा॑स्प॒त्यᳪ सु॒यम॒मा कृ॑णुष्व शत्रूय॒ताम॒भि ति॑ष्ठा॒ महा॑ᳪसि ॥१२॥
Agne shardha mahate saubhagaya tava dyumnanyuttamani santu
Sam jaspatyam suyamama krinushva shatruyatamabhi tishtha mahansi
33.13
त्वाᳪ हि म॒न्द्रत॑ममर्कशो॒कैर्व॑वृ॒महे॒ महि॑ न॒ः श्रोष्य॑ग्ने ।
इन्द्रं॒ न त्वा॒ शव॑सा दे॒वता॑ वा॒युं पृ॑णन्ति॒ राध॑सा॒ नृत॑माः ॥१३॥
Tvam hi mandratamamarkashokairvavrimahe mahi nah shroshyagne
Indram na tva shavasa devata vayum prinanti radhasa nritamah
33.14
त्वे अ॑ग्ने स्वाहुत प्रि॒यास॑ः सन्तु सू॒रय॑ः ।
य॒न्तारो॒ ये म॒घवा॑नो॒ जना॑नामू॒र्वान् दय॑न्त॒ गोना॑म् ॥१४॥
Tve agne svahuta priyasah santu surayah
Yantaro ye maghavano jananamurvan dayanta gonam
33.15
श्रु॒धि श्रु॑त्कर्ण॒ वह्नि॑भिर्दे॒वैर॑ग्ने स॒याव॑भिः ।
आ सी॑दन्तु ब॒र्हिषि॑ मि॒त्रो अ॑र्य॒मा प्रा॑त॒र्यावा॑णो अध्व॒रम् ॥१५॥
Shrudhi shrutkarna vahnibhirdevairagne sayavabhih
A sidantu barhishi mitro aryama prataryavano adhvaram
33.16
विश्वे॑षा॒मदि॑तिर्य॒ज्ञिया॑नां॒ विश्वे॑षा॒मति॑थि॒र्मानु॑षाणाम् ।
अ॒ग्निर्दे॒वाना॒मव॑ आवृणा॒नः सु॑मृडी॒को भ॑वतु जा॒तवे॑दाः ॥१६॥
Vishveshamaditiryagyiyanam vishveshamatithirmanushanam
Agnirdevanamava avrinanah sumridiko bhavatu jatavedah
33.17
म॒हो अ॒ग्नेः स॑मिधा॒नस्य॒ शर्म॒ण्यना॑गा मि॒त्रे वरु॑णे स्व॒स्तये॑ ।
श्रेष्ठे॑ स्याम सवि॒तुः सवी॑मनि॒ तद्दे॒वाना॒मवो॑ अ॒द्या वृ॑णीमहे ॥१७॥
Maho agneh samidhanasya sharmanyanaga mitre varune svastaye
Shreshthe syama savituh savimani taddevanamavo adya vrinimahe
33.18
आप॑श्चित्पिप्यु स्त॒र्यो न गावो॒ नक्ष॑न्नृ॒तं ज॑रि॒तार॑स्त इन्द्र ।
या॒हि वा॒युर्न नि॒युतो॑ नो॒ अच्छा॒ त्वᳪ हि धी॒भिर्दय॑से॒ वि वाजा॑न् ॥१८॥
Apashchitpipyu staryo na gavo nakshannritam jaritarasta indra
Yahi vayurna niyuto no achchha tvam hi dhibhirdayase vi vajan
33.19
गाव॒ उपा॑वताव॒तं म॒ही य॒ज्ञस्य॑ र॒प्सुदा॑ । उ॒भा कर्णा॑ हिर॒ण्यया॑ ॥१९॥
Gava upavatavatam mahi yagyasya rapsuda, ubha karna hiranyaya
33.20
यद॒द्य सूर॒ उदि॒तेऽना॑गा मि॒त्रो अ॑र्य॒मा ।
सु॒वाति॑ सवि॒ता भग॑ः ॥२०॥
Yadadya sura uditenaga mitro aryama
Suvati savita bhagah
33.21
आ सु॒ते सि॑ञ्चत॒ श्रिय॒ᳪ रोद॑स्योरभि॒श्रिय॑म् । र॒सा द॑धीत वृष॒भम् ।।तं प्र॒त्नथा॒ ऽयं वे॒नः ॥२१॥
A sute sinchata shriyam rodasyorabhishriyam, rasa dadhita vrishabham, tam pratnatha yam venah
33.22
आ॒तिष्ठ॑न्तं॒ परि॒ विश्वे॑ अभूष॒ञ्छ्रियो॒ वसा॑नश्चरति॒ स्वरो॑चिः ।
म॒हत्तद्वृष्णो॒ असु॑रस्य॒ नामा वि॒श्वरू॑पो अ॒मृता॑नि तस्थौ ॥२२॥
Atishthantam pari vishve abhushanchhriyo vasanashcharati svarochih
Mahattadvrishno asurasya nama vishvarupo amritani tasthau
33.23
प्र वो॑ म॒हे मन्द॑माना॒यान्ध॒सोऽर्चा॑ वि॒श्वान॑राय विश्वा॒भुवे॑ ।
इन्द्र॑स्य॒ यस्य॒ सुम॑ख॒ᳪ सहो॒ महि॒ श्रवो॑ नृ॒म्णं च॒ रोद॑सी सप॒र्यत॑ः ॥२३॥
Pra vo mahe mandamanayandhasorcha vishvanaraya vishvabhuve
Indrasya yasya sumakham saho mahi shravo nrimnam cha rodasi saparyatah
33.24
बृ॒हन्निदि॒ध्म ए॑षां॒ भूरि॑ श॒स्तं पृ॒थुः स्वरु॑ः । येषा॒मिन्द्रो॒ युवा॒ सखा॑ ॥२४॥
Brihannididhma esham bhuri shastam prithuh svaruh, yeshamindro yuva sakha
33.25
इन्द्रेहि॒ मत्स्यन्ध॑सो॒ विश्वे॑भिः सोम॒पर्व॑भिः ।
म॒हाँ२ अ॑भि॒ष्टिरोज॑सा ॥२५॥
Indrehi matsyandhaso vishvebhih somaparvabhih
Mahan2 abhishtirojasa
33.26
इन्द्रो॑ वृ॒त्रम॑वृणो॒च्छर्ध॑नीति॒ः प्र मा॒यिना॑ममिना॒द्वर्प॑णीतिः ।
अह॒न् व्य॒ᳪसमु॒शध॒ग्वने॑ष्वा॒विर्धेना॑ अकृणोद्रा॒म्याणा॑म् ॥२६॥
Indro vritramavrinochchhardhanitih pra mayinamaminadvarpanitih
Ahan vyansamushadhagvaneshvavirdhena akrinodramyanam
33.27
कुत॒स्त्वमि॑न्द्र॒ माहि॑न॒ः सन्नेको॑ यासि सत्पते॒ किं त॑ इ॒त्था ।
सं पृ॑च्छसे समरा॒णः शु॑भा॒नैर्वो॒चेस्तन्नो॑ हरिवो॒ यत्ते॑ अ॒स्मे ।
म॒हाँ२ इन्द्रो॒ य ओज॑सा क॒दा च॒न स्त॒रीर॑सि क॒दा च॒न प्र यु॑च्छसि ॥२७॥
Kutastvamindra mahinah sanneko yasi satpate kim ta ittha
Sam prichchhase samaranah shubhanairvochestanno harivo yatte asme
Mahan2 indro ya ojasa kada chana starirasi kada chana pra yuchchhasi
33.28
आ तत्त॑ इन्द्रा॒यव॑ः पनन्ता॒भि य ऊ॒र्वं गोम॑न्तं॒ तितृ॑त्सान् ।
स॒कृ॒त्स्वं ये पु॑रुपु॒त्रां म॒हीᳪ स॒हस्र॑धारां बृह॒तीं दुदु॑क्षन् ॥२८॥
A tatta indrayavah panantabhi ya urvam gomantam titritsan
Sakritsvam ye puruputram mahim sahasradharam brihatim dudukshan
33.29
इ॒मां ते॒ धियं॒ प्र भ॑रे म॒हो म॒हीम॒स्य स्तो॒त्रे धि॒षणा॒ यत्त॑ आन॒जे ।
तमु॑त्स॒वे च॑ प्रस॒वे च॑ सास॒हिमिन्द्रं॑ दे॒वास॒ः शव॑सामद॒न्ननु॑ ॥२९॥
Imam te dhiyam pra bhare maho mahimasya stotre dhishana yatta anaje
Tamutsave cha prasave cha sasahimindram devasah shavasamadannanu
33.30
वि॒भ्राड् बृ॒हत्पि॑बतु सो॒म्यं मध्वायु॒र्दध॑द्य॒ज्ञप॑ता॒ववि॑ह्रुतम् ।
वात॑जूतो॒ यो अ॑भि॒रक्ष॑ति॒ त्मना॑ प्र॒जाः पु॑पोष पुरु॒धा वि रा॑जति ॥३०॥
Vibhrad brihatpibatu somyam madhvayurdadhadyagyapatavavihrutam
Vatajuto yo abhirakshati tmana prajah puposha purudha vi rajati
33.31
उदु॒ त्यं जा॒तवे॑दसं दे॒वं व॑हन्ति के॒तव॑ः । दृ॒शे विश्वा॑य॒ सूर्य॑म् ॥३१॥
Udu tyam jatavedasam devam vahanti ketavah, drishe vishvaya suryam
33.32
येना॑ पावक॒ चक्ष॑सा भुर॒ण्यन्तं॒ जनाँ॒२ अनु॑ । त्वं व॑रुण॒ पश्य॑सि ॥३२॥
Yena pavaka chakshasa bhuranyantam janan2 anu, tvam varuna pashyasi
33.33
दैव्या॑वध्वर्यू॒ आ ग॑त॒ᳪ रथे॑न॒ सूर्य॑त्वचा । मध्वा॑ य॒ज्ञᳪ सम॑ञ्जाथे ।
तं प्र॒त्नथा॒ ऽयं वे॒नश्चि॒त्रं दे॒वाना॑म् ॥३३॥
Daivyavadhvaryu a gatam rathena suryatvacha, madhva yagyam samanjathe
Tam pratnatha yam venashchitram devanam
33.34
आ न॒ इडा॑भिर्वि॒दथे॑ सुश॒स्ति वि॒श्वान॑रः सवि॒ता दे॒व ए॑तु ।
अपि॒ यथा॑ युवानो॒ मत्स॑था नो॒ विश्वं॒ जग॑दभिपि॒त्वे म॑नी॒षा ॥३४॥
A na idabhirvidathe sushasti vishvanarah savita deva etu
Api yatha yuvano matsatha no vishvam jagadabhipitve manisha
33.35
यद॒द्य कच्च॑ वृत्रहन्नु॒दगा॑ अ॒भि सू॑र्य । सर्वं॒ तदि॑न्द्र ते॒ वशे॑ ॥३५॥
Yadadya kachcha vritrahannudaga abhi surya, sarvam tadindra te vashe
33.36
त॒रणि॑र्वि॒श्वद॑र्शतो ज्योति॒ष्कृद॑सि सूर्य । विश्व॒मा भा॑सि रोच॒नम् ॥३६॥
Taranirvishvadarshato jyotishkridasi surya, vishvama bhasi rochanam
33.37
तत्सूर्य॑स्य देव॒त्वं तन्म॑हि॒त्वं म॒ध्या कर्तो॒र्वित॑त॒ᳪ सं ज॑भार ।
य॒देदयु॑क्त ह॒रित॑ः स॒धस्था॒दाद्रात्री॒ वास॑स्तनुते सि॒मस्मै॑ ॥३७॥
Tatsuryasya devatvam tanmahitvam madhya kartorvitatam sam jabhara
Yadedayukta haritah sadhasthadadratri vasastanute simasmai
33.38
तन्मि॒त्रस्य॒ वरु॑णस्याभि॒चक्षे॒ सूर्यो॑ रू॒पं कृ॑णुते॒ द्योरु॒पस्थे॑ ।
अ॒न॒न्तम॒न्यद्रुश॑दस्य॒ पाज॑ः कृ॒ष्णम॒न्यद्ध॒रित॒ः सं भ॑रन्ति ॥३८॥
Tanmitrasya varunasyabhichakshe suryo rupam krinute dyorupasthe
Anantamanyadrushadasya pajah krishnamanyaddharitah sam bharanti
33.39
बण्म॒हाँ२ अ॑सि सूर्य॒ बडा॑दित्य म॒हाँ२ अ॑सि ।
म॒हस्ते॑ स॒तो म॑हि॒मा प॑नस्यते॒ऽद्धा दे॑व म॒हाँ२ अ॑सि ॥३९॥
Banmahan2 asi surya badaditya mahan2 asi
Mahaste sato mahima panasyateddha deva mahan2 asi
33.40
बट् सू॑र्य॒ श्रव॑सा म॒हाँ२ अ॑सि स॒त्रा दे॑व म॒हाँ२ अ॑सि ।
म॒ह्ना दे॒वाना॑मसु॒र्य॒ः पु॒रोहि॑तो वि॒भु ज्योति॒रदा॑भ्यम् ॥४०॥
Bat surya shravasa mahan2 asi satra deva mahan2 asi
Mahna devanamasuryah purohito vibhu jyotiradabhyam
33.41
श्राय॑न्त इव॒ सूर्यं॒ विश्वेदिन्द्र॑स्य भक्षत ।
वसू॑नि जा॒ते जन॑मान॒ ओज॑सा॒ प्रति॑ भा॒गं न दी॑धिम ॥४१॥
Shrayanta iva suryam vishvedindrasya bhakshata
Vasuni jate janamana ojasa prati bhagam na didhima
33.42
अ॒द्या दे॑वा॒ उदि॑ता॒ सूर्य॑स्य॒ निरᳪह॑सः पिपृ॒ता निर॑व॒द्यात् ।
तन्नो॑ मि॒त्रो वरु॑णो मामहन्ता॒मदि॑ति॒ः सिन्धु॑ः पृथि॒वी उ॒त द्यौः ॥४२॥
Adya deva udita suryasya niranhasah piprita niravadyat
Tanno mitro varuno mamahantamaditih sindhuh prithivi uta dyauh
33.43
आ कृ॒ष्णेन॒ रज॑सा॒ वर्त॑मानो निवे॒शय॑न्न॒मृतं॒ मर्त्यं॑ च ।
हि॒र॒ण्यये॑न सवि॒ता रथे॒ना दे॒वो या॑ति॒ भुव॑नानि॒ पश्य॑न् ॥४३॥
A krishnena rajasa vartamano niveshayannamritam martyam cha
Hiranyayena savita rathena devo yati bhuvanani pashyan
33.44
प्र वा॑वृजे सुप्र॒या ब॒र्हिरे॑षा॒मा वि॒श्पती॑व॒ व्वीरि॑ट इयाते ।
वि॒शाम॒क्तोरु॒षस॑ः पू॒र्वहू॑तौ वा॒युः पू॒षा स्व॒स्तये॑ नि॒युत्वा॑न् ॥४४॥
Pra vavrije supraya barhireshama vishpativa vvirita iyate
Vishamaktorushasah purvahutau vayuh pusha svastaye niyutvan
33.45
इ॒न्द्र॒वा॒यू बृह॒स्पतिं॑ मि॒त्राग्निं पू॒षणं भग॑म् । आ॒दि॒त्यान् मारु॑तं ग॒णम् ॥४५॥
Indravayu brihaspatim mitragnim pushanam bhagam, adityan marutam ganam
33.46
वरु॑णः प्रावि॒ता भु॑वन्मि॒त्रो विश्वा॑भिरू॒तिभि॑ः । कर॑तां नः सु॒राध॑सः ॥४६॥
Varunah pravita bhuvanmitro vishvabhirutibhih, karatam nah suradhasah
33.47
अधि॑ न इन्द्रैषां॒ विष्णो॑ सजा॒त्या॒नाम् । इ॒ता मरु॑तो॒ अश्वि॑ना ।
तं प्र॒त्नथा॒ ऽयं वे॒नो ये दे॑वास॒ आ न॒ इडा॑भि॒र्विश्वे॑भिः सो॒म्यं मध्वोमा॑सश्चर्षणीधृतः ॥४७॥
Adhi na indraisham vishno sajatyanam, ita maruto ashvina
Tam pratnatha yam veno ye devasa a na idabhirvishvebhih somyam madhvomasashcharshanidhritah
33.48
अग्न॒ इन्द्र॒ वरु॑ण॒ मित्र॒ देवा॒ः शर्ध॒ः प्र य॑न्त॒ मारु॑तो॒त वि॑ष्णो ।
उ॒भा नास॑त्या रु॒द्रो अध॒ ग्नाः पू॒षा भग॒ः सर॑स्वती जुषन्त ॥४८॥
Agna indra varuna mitra devah shardhah pra yanta marutota vishno
Ubha nasatya rudro adha gnah pusha bhagah sarasvati jushanta
33.49
इ॒न्द्रा॒ग्नी मि॒त्रावरु॒णादि॑ति॒ᳪ स्व॑ः पृथि॒वीं द्यां म॒रुत॒ः पर्व॑ताँ२ अ॒पः ।
हु॒वे विष्णुं॑ पू॒षणं॒ ब्रह्म॑ण॒स्पतिं॒ भगं॒ नु शᳪस॑ᳪ सवि॒तार॑मू॒तये॑ ॥४९॥
Indragni mitravarunaditim svah prithivim dyam marutah parvatan2 apah
Huve vishnum pushanam brahmanaspatim bhagam nu shansam savitaramutaye
33.50
अ॒स्मे रु॒द्रा मे॒हना॒ पर्व॑तासो वृत्र॒हत्ये॒ भर॑हूतौ स॒जोषा॑ः ।
यः शᳪस॑ते स्तुव॒ते धायि॑ प॒ज्र इन्द्र॑ज्येष्ठा अ॒स्माँ२ अ॑वन्तु दे॒वाः ॥५०॥
Asme rudra mehana parvataso vritrahatye bharahutau sajoshah
Yah shansate stuvate dhayi pajra indrajyeshtha asman2 avantu devah
33.51
अ॒र्वाञ्चो॑ अ॒द्या भ॑वता यजत्रा॒ आ वो॒ हार्दि॒ भय॑मानो व्ययेयम् ।
त्राध्वं॑ नो देवा नि॒जुरो॒ वृक॑स्य॒ त्राध्वं॑ क॒र्ताद॑व॒पदो॑ यजत्राः ॥५१॥
Arvancho adya bhavata yajatra a vo hardi bhayamano vyayeyam
Tradhvam no deva nijuro vrikasya tradhvam kartadavapado yajatrah
33.52
विश्वे॑ अ॒द्य म॒रुतो॒ विश्व॑ ऊ॒ती विश्वे॑ भवन्त्व॒ग्नय॒ः समि॑द्धाः ।
विश्वे॑ नो दे॒वा अव॒सा ग॑मन्तु॒ विश्व॑मस्तु॒ द्रवि॑णं॒ वाजो॑ अ॒स्मे ॥५२॥
Vishve adya maruto vishva uti vishve bhavantvagnayah samiddhah
Vishve no deva avasa gamantu vishvamastu dravinam vajo asme
33.53
विश्वे॑ देवाः शृणु॒तेमᳪ हवं॑ मे॒ ये अ॒न्तरि॑क्षे॒ य उप॒ द्यवि॒ ष्ठ ।
ये अ॑ग्निजि॒ह्वा उ॒त वा॒ यज॑त्रा आ॒सद्या॒स्मिन्ब॒र्हिषि॑ मादयध्वम् ॥५३॥
Vishve devah shrinutemam havam me ye antarikshe ya upa dyavi shtha
Ye agnijihva uta va yajatra asadyasminbarhishi madayadhvam
33.54
दे॒वेभ्यो॒ हि प्र॑थ॒मं य॒ज्ञिये॑भ्योऽमृत॒त्वᳪ सु॒वसि॑ भा॒गमु॑त्त॒मम् ।
आदिद्दा॒मान॑ᳪ सवित॒र्व्यू॒र्णुषेऽनूची॒ना जी॑वि॒ता मानु॑षेभ्यः ॥५४॥
Devebhyo hi prathamam yagyiyebhyomritatvam suvasi bhagamuttamam
Adiddamanam savitarvyurnushenuchina jivita manushebhyah
33.55
प्र वा॒युमच्छा॑ बृह॒ती म॑नी॒षा बृ॒हद्र॑यिं वि॒श्ववा॑रᳪ रथ॒प्राम् ।
द्यु॒तद्या॑मा नि॒युत॒ः पत्य॑मानः क॒विः क॒विमि॑यक्षसि प्रयज्यो ॥५५॥
Pra vayumachchha brihati manisha brihadrayim vishvavaram rathapram
Dyutadyama niyutah patyamanah kavih kavimiyakshasi prayajyo
33.56
इन्द्र॑वायू इ॒मे सु॒ता उप॒ प्रयो॑भि॒रा ग॑तम् । इन्द॑वो वामु॒शन्ति॒ हि ॥५६॥
Indravayu ime suta upa prayobhira gatam, indavo vamushanti hi
33.57
मि॒त्रᳪ हु॑वे पू॒तद॑क्षं॒ वरु॑णं च रि॒शाद॑सम् । धियं॑ घृ॒ताची॒ᳪ साध॑न्ता ॥५७॥
Mitram huve putadaksham varunam cha rishadasam, dhiyam ghritachim sadhanta
33.58
दस्रा॑ यु॒वाक॑वः सु॒ता नास॑त्या वृ॒क्तब॑र्हिषः । आ या॑तᳪ रुद्रवर्तनी ।। तं प्र॒त्नथा॒ ऽयं वे॒नः ॥५॥
Dasra yuvakavah suta nasatya vriktabarhishah, a yatam rudravartani, tam pratnatha yam venah
33.59
८ ।।
वि॒दद्यदी॑ स॒रमा॑ रु॒ग्णमद्रे॒र्महि॒ पाथ॑ः पू॒र्व्यᳪ स॒ध्र्य॒क्कः ।
अग्रं॑ नयत्सु॒पद्यक्ष॑राणा॒मच्छा॒ रवं॑ प्रथ॒मा जा॑न॒ती गा॑त् ॥५९॥
8
Vidadyadi sarama rugnamadrermahi pathah purvyam sadhryakkah
Agram nayatsupadyaksharanamachchha ravam prathama janati gat
33.60
न॒हि स्पश॒मवि॑दन्न॒न्यम॒स्माद्वै॑श्वान॒रात्पु॑र ए॒तार॑म॒ग्नेः ।
एमे॑नमवृधन्न॒मृता॒ अम॑र्त्यं वैश्वान॒रं क्षै॑त्रजित्याय दे॒वाः ॥६०॥
Nahi spashamavidannanyamasmadvaishvanaratpura etaramagneh
Emenamavridhannamrita amartyam vaishvanaram kshaitrajityaya devah
33.61
उ॒ग्रा वि॑घ॒निना॒ मृध॑ इन्द्रा॒ग्नी ह॑वामहे । ता नो॑ मृडात ई॒दृशे॑ ॥६१॥
Ugra vighanina mridha indragni havamahe, ta no mridata idrishe
33.62
उपा॑स्मै गायता नर॒ः पव॑माना॒येन्द॑वे । अ॒भि दे॒वाँ२ इय॑क्षते ॥६२॥
Upasmai gayata narah pavamanayendave, abhi devan2 iyakshate
33.63
ये त्वा॑ऽहि॒हत्ये॑ मघव॒न्नव॑र्ध॒न्ये शा॑म्ब॒रे ह॑रिवो॒ ये गवि॑ष्टौ ।
ये त्वा॑ नू॒नम॑नु॒मद॑न्ति॒ विप्रा॒ः पिबे॑न्द्र॒ सोम॒ᳪ सग॑णो म॒रुद्भि॑ः ॥६३॥
Ye tvahihatye maghavannavardhanye shambare harivo ye gavishtau
Ye tva nunamanumadanti viprah pibendra somam sagano marudbhih
33.64
जनि॑ष्ठा उ॒ग्रः सह॑से तु॒राय॑ म॒न्द्र ओजि॑ष्ठो बहु॒लाभि॑मानः ।
अव॑र्ध॒न्निन्द्रं॑ म॒रुत॑श्चि॒दत्र॑ मा॒ता यद्वी॒रं द॒धन॒द्धनि॑ष्ठा ॥६४॥
Janishtha ugrah sahase turaya mandra ojishtho bahulabhimanah
Avardhannindram marutashchidatra mata yadviram dadhanaddhanishtha
33.65
आ तू न॑ इन्द्र वृत्रहन्न॒स्माक॑म॒र्धमा ग॑हि । म॒हान्म॒हीभि॑रू॒तिभि॑ः ॥६५॥
A tu na indra vritrahannasmakamardhama gahi, mahanmahibhirutibhih
33.66
त्वमि॑न्द्र॒ प्रतू॑र्तिष्व॒भि विश्वा॑ असि॒ स्पृध॑ः ।
अ॒श॒स्ति॒हा ज॑नि॒ता वि॑श्व॒तूर॑सि॒ त्वं तू॑र्य तरुष्य॒तः ॥६६॥
Tvamindra praturtishvabhi vishva asi spridhah
Ashastiha janita vishvaturasi tvam turya tarushyatah
33.67
अनु॑ ते॒ शुष्मं॑ तु॒रय॑न्तमीयतुः क्षो॒णी शिशुं॒ न मा॒तरा॑ ।
विश्वा॑स्ते॒ स्पृध॑ः श्नथयन्त म॒न्यवे॑ वृ॒त्रं यदि॑न्द्र॒ तूर्व॑सि ॥६७॥
Anu te shushmam turayantamiyatuh kshoni shishum na matara
Vishvaste spridhah shnathayanta manyave vritram yadindra turvasi
33.68
य॒ज्ञो दे॒वानां॒ प्रत्ये॑ति सु॒म्नमादि॑त्यासो॒ भव॑ता मृड॒यन्त॑ः ।
आ वो॒ऽर्वाची॑ सुम॒तिर्व॑वृत्याद॒ᳪहो॑श्चि॒द्या व॑रिवो॒वित्त॒रास॑त् ॥६८॥
Yagyo devanam pratyeti sumnamadityaso bhavata mridayantah
A vorvachi sumatirvavrityadanhoshchidya varivovittarasat
33.69
अद॑ब्धेभिः सवितः पा॒युभि॒ष्ट्वᳪ शि॒वेभि॑र॒द्य परि॑ पाहि नो॒ गय॑म् ।
हिर॑ण्यजिह्वः सुवि॒ताय॒ नव्य॑से॒ रक्षा॒ माकि॑र्नो अ॒घश॑ᳪस ईशत ॥६९॥
Adabdhebhih savitah payubhishtvam shivebhiradya pari pahi no gayam
Hiranyajihvah suvitaya navyase raksha makirno aghashansa ishata
33.70
प्र वी॑र॒या शुच॑यो दद्रिरे वामध्व॒र्युभि॒र्मधु॑मन्तः सु॒तास॑ः ।
वह॑ वायो नि॒युतो॑ या॒ह्यच्छा॒ पिबा॑ सु॒तस्यान्ध॑सो॒ मदा॑य ॥७०॥
Pra viraya shuchayo dadrire vamadhvaryubhirmadhumantah sutasah
Vaha vayo niyuto yahyachchha piba sutasyandhaso madaya
33.71
गाव॒ उपा॑वताव॒तं म॒ही य॒ज्ञस्य॑ र॒प्सुदा॑ । उ॒भा कर्णा॑ हिर॒ण्यया॑ ॥७१॥
Gava upavatavatam mahi yagyasya rapsuda, ubha karna hiranyaya
33.72
काव्य॑योरा॒जाने॑षु॒ क्रत्वा॒ दक्ष॑स्य दुरो॒णे । रि॒शाद॑सा स॒धस्थ॒ आ ॥७२॥
Kavyayorajaneshu kratva dakshasya durone, rishadasa sadhastha a
33.73
दै॑व्यावध्वर्यू॒ आ ग॑त॒ᳪ रथे॑न॒ सूर्य॑त्वचा । मध्वा॑ य॒ज्ञᳪ सम॑ञ्जाथे ।
तं प्र॒त्नथा॒ ऽयं वे॒नः ॥७३॥
Daivyavadhvaryu a gatam rathena suryatvacha, madhva yagyam samanjathe
Tam pratnatha yam venah
33.74
ति॒र॒श्चीनो॒ वित॑तो र॒श्मिरे॑षाम॒धः स्वि॑दा॒सी३दु॒परि॑ स्विदासी३त् ।
रे॒तो॒धा आ॑सन्महि॒मान॑ आसन्त्स्व॒धा अ॒वस्ता॒त्प्रय॑तिः प॒रस्ता॑त् ॥७४॥
Tirashchino vitato rashmireshamadhah svidasi3dupari svidasi3t
Retodha asanmahimana asantsvadha avastatprayatih parastat
33.75
आ रोद॑सी अपृण॒दा स्व॑र्म॒हज्जा॒तं यदे॑नम॒पसो॒ अधा॑रयन् ।
सो अ॑ध्व॒राय॒ परि॑ णीयते क॒विरत्यो॒ न वाज॑सातये॒ चनो॑हितः ॥७५॥
A rodasi aprinada svarmahajjatam yadenamapaso adharayan
So adhvaraya pari niyate kaviratyo na vajasataye chanohitah
33.76
उ॒क्थेभि॑र्वृत्र॒हन्त॑मा॒ या म॑न्दा॒ना चि॒दा गि॒रा । आ॒ङ्गू॒षैरा॒विवा॑सतः ॥७६॥
Ukthebhirvritrahantama ya mandana chida gira, angushairavivasatah
33.77
उप॑ नः सू॒नवो॒ गिर॑ः शृ॒ण्वन्त्व॒मृत॑स्य॒ ये । सु॒मृ॒डी॒का भ॑वन्तु नः ॥७७॥
Upa nah sunavo girah shrinvantvamritasya ye, sumridika bhavantu nah
33.78
ब्रह्मा॑णि मे म॒तय॒ः शᳪ सु॒तास॒ः शुष्म॑ इयर्ति॒ प्रभृ॑तो मे॒ अद्रि॑ः ।
आ शा॑सते॒ प्रति॑ हर्यन्त्यु॒क्थेमा हरी॑ वहत॒स्ता नो॒ अच्छ॑ ॥७८॥
Brahmani me matayah sham sutasah shushma iyarti prabhrito me adrih
A shasate prati haryantyukthema hari vahatasta no achchha
33.79
अनु॑त्त॒मा ते॑ मघव॒न्नकि॒र्नु न त्वावाँ॑२ अस्ति दे॒वता॒ विदा॑नः ।
न जाय॑मानो॒ नश॑ते॒ न जा॒तो यानि॑ करि॒ष्या कृ॑णु॒हि प्र॑वृद्ध ॥७९॥
Anuttama te maghavannakirnu na tvavan2 asti devata vidanah
Na jayamano nashate na jato yani karishya krinuhi pravriddha
33.80
तदिदा॑स॒ भुव॑नेषु॒ ज्येष्ठं॒ यतो॑ ज॒ज्ञ उ॒ग्रस्त्वे॒षनृ॑म्णः ।
स॒द्यो ज॑ज्ञा॒नो नि रि॑णाति॒ शत्रू॒ननु॒ यं विश्वे॒ मद॒न्त्यूमा॑ः ॥८०॥
Tadidasa bhuvaneshu jyeshtham yato jagya ugrastveshanrimnah
Sadyo jagyano ni rinati shatrunanu yam vishve madantyumah
33.81
इ॒मा उ॑ त्वा पुरूवसो॒ गिरो॑ वर्धन्तु॒ या मम॑ ।
पा॒व॒कव॑र्णा॒ः शुच॑यो विप॒श्चितो॒ऽभि स्तोमै॑रनूषत ॥८१॥
Ima u tva puruvaso giro vardhantu ya mama
Pavakavarnah shuchayo vipashchitobhi stomairanushata
33.82
यस्या॒यं विश्व॒ आर्यो॒ दास॑ः शेवधि॒पा अ॒रिः ।
ति॒रश्चि॑द॒र्ये रु॒शमे॒ पवी॑रवि॒ तुभ्येत्सो अ॑ज्यते र॒यिः ॥८२॥
Yasyayam vishva aryo dasah shevadhipa arih
Tirashchidarye rushame paviravi tubhyetso ajyate rayih
33.83
अ॒यᳪ स॒हस्र॒मृषि॑भि॒ः सह॑स्कृतः समु॒द्र इ॑व पप्रथे ।
स॒त्यः सो अ॑स्य महि॒मा गृ॑णे॒ शवो॑ य॒ज्ञेषु॑ विप्र॒राज्ये॑ ॥८३॥
Ayam sahasramrishibhih sahaskritah samudra iva paprathe
Satyah so asya mahima grine shavo yagyeshu viprarajye
33.84
अद॑ब्धेभिः सवितः पा॒युभि॒ष्ट्वᳪ शि॒वेभि॑र॒द्य परि॑ पाहि नो॒ गय॑म् ।
हिर॑ण्यजिह्वः सुवि॒ताय॒ नव्य॑से॒ रक्षा॒ माकि॑र्नो अ॒घश॑ᳪस ईशत ॥८४॥
Adabdhebhih savitah payubhishtvam shivebhiradya pari pahi no gayam
Hiranyajihvah suvitaya navyase raksha makirno aghashansa ishata
33.85
आ नो॑ य॒ज्ञं दि॑वि॒स्पृशं॒ वायो॑ या॒हि सु॒मन्म॑भिः ।
अ॒न्तः प॒वित्र॑ उ॒परि॑ श्रीणा॒नोऽयᳪ शु॒क्रो अ॑यामि ते ॥८५॥
A no yagyam divisprisham vayo yahi sumanmabhih
Antah pavitra upari shrinanoyam shukro ayami te
33.86
इ॒न्द्र॒वा॒यू सु॑स॒न्दृशा॑ सु॒हवे॒ह ह॑वामहे ।
यथा॑ न॒ः सर्व॒ इज्जनो॑ऽनमी॒वः स॒ङ्गमे॑ सु॒मना॒ अस॑त् ॥८६॥
Indravayu susandrisha suhaveha havamahe
Yatha nah sarva ijjanonamivah sangame sumana asat
33.87
ऋध॑गि॒त्था स मर्त्य॑ः शश॒मे दे॒वता॑तये ।
यो नू॒नं मि॒त्रावरु॑णाव॒भिष्ट॑य आच॒क्रे ह॒व्यदा॑तये ॥८७॥
Ridhagittha sa martyah shashame devatataye
Yo nunam mitravarunavabhishtaya achakre havyadataye
33.88
आ या॑त॒मुप॑ भूषतं॒ मध्व॑ः पिबतमश्विना ।
दु॒ग्धं पयो॑ वृषणा जेन्यावसू॒ मा नो॑ मर्धिष्ट॒मा ग॑तम् ॥८८॥
A yatamupa bhushatam madhvah pibatamashvina
Dugdham payo vrishana jenyavasu ma no mardhishtama gatam
33.89
प्रैतु॒ ब्रह्म॑ण॒स्पति॒ः प्र दे॒व्ये॒तु सू॒नृता॑ । अच्छा॑ वी॒रं नर्यं॑ प॒ङ्क्तिरा॑धसं दे॒वा य॒ज्ञं न॑यन्तु नः ॥८९॥
Praitu brahmanaspatih pra devyetu sunrita, achchha viram naryam panktiradhasam deva yagyam nayantu nah
33.90
च॒न्द्रमा॑ अ॒प्स्वन्तरा सु॑प॒र्णो धा॑वते दि॒वि ।
र॒यिं पि॒शङ्गं॑ बहु॒लं पु॑रु॒स्पृह॒ᳪ हरि॑रेति॒ कनि॑क्रदत् ॥९०॥
Chandrama apsvantara suparno dhavate divi
Rayim pishangam bahulam puruspriham harireti kanikradat
33.91
दे॒वं-दे॑वं॒ वोऽव॑से दे॒वं-दे॑वम॒भिष्ट॑ये । दे॒वं-दे॑वᳪ हुवेम॒ वाज॑सातये गृ॒णन्तो॑ दे॒व्या धि॒या ॥९१॥
Devam-devam vovase devam-devamabhishtaye, devam-devam huvema vajasataye grinanto devya dhiya
33.92
दि॒वि पृ॒ष्टो अ॑रोचता॒ग्निर्वै॑श्वान॒रो बृ॒हन् ।
क्ष्मया॑ वृधा॒न ओज॑सा॒ चनो॑हितो॒ ज्योति॑षा बाधते॒ तम॑ः ॥९२॥
Divi prishto arochatagnirvaishvanaro brihan
Kshmaya vridhana ojasa chanohito jyotisha badhate tamah
33.93
इन्द्रा॑ग्नी अ॒पादि॒यं पूर्वागा॑त् प॒द्वती॑भ्यः ।
हि॒त्वी शिरो॑ जि॒ह्वया॒ वाव॑द॒च्चर॑त्त्रि॒ᳪशत्प॒दा न्य॑क्रमीत् ॥९३॥
Indragni apadiyam purvagat padvatibhyah
Hitvi shiro jihvaya vavadachcharattrinshatpada nyakramit
33.94
दे॒वासो॒ हि ष्मा॒ मन॑वे॒ सम॑न्यवो॒ विश्वे॑ सा॒कᳪ सरा॑तयः ।
ते नो॑ अ॒द्य ते अ॑प॒रं तु॒चे तु नो॒ भव॑न्तु वरिवो॒विद॑ः ॥९४॥
Devaso hi shma manave samanyavo vishve sakam saratayah
Te no adya te aparam tuche tu no bhavantu varivovidah
33.95
अपा॑धमद॒भिश॑स्तीरशस्ति॒हाथेन्द्रो॑ द्यु॒म्न्याभ॑वत् ।
द॒वास्त॑ इन्द्र स॒ख्याय॑ येमिरे॒ बृह॑द्भानो॒ मरु॑द्गण ॥९५॥
Apadhamadabhishastirashastihathendro dyumnyabhavat
Davasta indra sakhyaya yemire brihadbhano marudgana
33.96
प्र व॒ इन्द्रा॑य बृह॒ते मरु॑तो॒ ब्रह्मा॑र्चत ।
वृ॒त्रᳪ ह॑नति वृत्र॒हा श॒तक्र॑तु॒र्वज्रे॑ण श॒तप॑र्वणा ॥९६॥
Pra va indraya brihate maruto brahmarchata
Vritram hanati vritraha shatakraturvajrena shataparvana
33.97
अ॒स्येदिन्द्रो॑ वावृधे॒ वृष्ण्य॒ᳪ शवो॒ मदे॑ सु॒तस्य॒ विष्ण॑वि ।
अ॒द्या तम॑स्य महि॒मान॑मा॒यवोऽनु॑ ष्टुवन्ति पू॒र्वथा॑ ।
इ॒मा उ॑ त्वा यस्या॒यम॒यᳪ स॒हस्र॑मू॒र्ध्व ऊ॒ षु ण॑ः ॥९७॥
Asyedindro vavridhe vrishnyam shavo made sutasya vishnavi
Adya tamasya mahimanamayavonu shtuvanti purvatha
Ima u tva yasyayamayam sahasramurdhva u shu nah